Köklerden Göklere: Baykar’ın aykırı formunun hikâyesi

Kültür Medeniyet Vakfı (KÜME) Mütevelli Heyeti Başkanı Selçuk Bayraktar, Baykar'ın bütün tasarımlarında tümüyle özgün bir form seçildiğini belirterek, "Herkes tasarımlarını kuşlara benzetmeye çalışır, bizim uçaklar balığa benziyor. Rahmetli babamın tasarımlarda büyük emeği var. Dolayısıyla o aykırı formda onun izlerini görebiliyorsunuz." dedi.

Bayraktar, KÜME Vakfı tarafından Haliç Üniversitesinde düzenlenen "Tasarım İşi" etkinliğinde konuştu.

Selçuk Bayraktar, "Bayka'rın tasarımla alakalı en önemli sözü nedir diye sorsanız bana, rahmetli babamın bir lafı vardı, "İnsanlar uçağı yaptığında kuşa benzer ama Laz uçak yapınca balığa benzer. Baykar'ın hikayesinde, özünde kimseye benzememek var. Bu kimseye benzememe bir reddiye ya da aykırı olmak için mi? Tam bu değil." ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin çok büyük bir üretim ülkesi olduğunu vurgulayan Bayraktar, sanatta, kültürde, medeniyet çalışmalarında her türlü üretimin yapıldığını söyledi.

Bayraktar, "Birçoğunda gördüğüm problem, üretimi bizde ama fikri ve tasarımı dışarıda. Fikir ve tasarım dışarıda olduğunda siz ancak takipçi olabiliyorsunuz, asla yön verici veya lider olamıyorsunuz." değerlendirmesinde bulundu.

"Köklerden göklere" dediklerini anlatan Bayraktar, şunları kaydetti:

"Göklere uzanmak için ağaçları incelediğinizde bunu da görürsünüz. O muazzam eserler yani doğada gördüğümüz, Cenab-ı Mevla'nın yarattığı o muazzam eserlerin özellikle bize bakan yönüne hayran kalıyoruz. Bilimsel, biyolojik, estetik olarak da baksak her biri hayran bırakıyor bizi. Bir de görünmeyen bir yüzü, kökleri var. Orada da inanılmaz bir dünya var. O kökler ne kadar güçlüyse ancak göğe uzanabiliyor. Bizim hikayemizde böyle bir kopukluk var. Adeta tarihin akamete uğraması, köklerle olan bağın kopması var. Oysa medeniyetimiz bilimde, teknikte, bir anlamda bilimsel metodolojiyi de formalize eden bir medeniyetin çocuklarıyız."

Selçuk Bayraktar, özgün olmanın önemine işaret ederek, "Geleceğe yürüyebilmek için farklı olmanız gerekiyor. Şampiyon olabileceğine inanmayan bir takımın şans eseri de olsa şampiyon olması mümkün mü? Mümkün değil. En azından buna, bunun mümkün olduğuna inanmanız gerekiyor." dedi.

Baykar'ın bütün tasarımlarında tümüyle özgün bir form seçildiğini belirten Bayraktar, "Doğaya bakıp kuş yerine balığı seçtik. Normalde balık denizde yüzer. Herkes tasarımlarını kuşlara benzetmeye çalışır, bizim uçaklar balığa benziyor. Rahmetli babamın tasarımlarda büyük emeği var. Dolayısıyla o aykırı formda onun izlerini görebiliyorsunuz. Bir anlamda kendi köklerine güvenme ve öyle göğe uzanma fikrini görüyorsunuz." diye konuştu.

Bayraktar, KÜRE Ansiklopediye ilişkin ise "Kısa bir zamanda koca bir cemiyeti harekete geçirerek benim de bir anlamda yıllardır içimde ukde olmuş bir meseleyi birlikte başlatmış olduk." ifadesini kullandı.

Hakikatin insanlar için en kıymetli mefhum olduğunu dile getiren Bayraktar, müellifi belirsiz maskeler altında "dijital ansiklopedi" denilen bir kaynak olduğunu ve bir anlamda temel bilgi kaynağı haline dönüştüğünü söyledi.

Bayraktar, yapay zeka büyük dil modellerinin de sanattan felsefeye, siyasetten edebiyata "bülbül gibi şakımaya başladığını" belirterek, "Her şeyi bildiğini düşündüğünüz bir şekilde karşımıza çıkıyorlar. İkisinde de ciddi bir problem var." dedi.

Enerji kaynakları üzerinde kafasında bir tasarım yaptığını ve yapay zekaya çeşitli sorular yönelttiğini anlatan Bayraktar, yapay zekanın çok hızlı ve şekil olarak güzel cevaplar verdiğini söyledi.

Bayraktar, şekil olarak yeterli olsa da cevapların çoğunun hatalı olduğuna dikkati çekerek, asıl cevap için dijital ansiklopediye gidildiğinde, orada da yanlış yazıyorsa hesap sorulacak kimsenin olmadığını vurguladı.

Yapay zeka ya da "Sorumluluk kabul etmiyorum." diyen dijital ansiklopediye güvenmek zorunda kalındığını belirten Bayraktar, KÜRE Ansiklopedinin dezenformasyon ve yapay zeka çağında güncellenebilir şekilde hizmet sunduğunu ifade etti.

Bayraktar, bir dijital ansiklopedinin, kendisinin Trabzon'da doğduğunu yazdığını ancak gerçek bilginin İstanbul olduğunu dile getirerek, "Arkadaşlarımız itiraz etti, dediler ki Selçuk Bayraktar orada değil, burada doğdu. Diyor ki Ben seni tanımam. Peki sen kimsin? Ben şu takma isimli insanım, Belge göster. diyor. Devletin verdiği gerçek bir belge gösteriyorsun, Ben bunu da tanımıyorum. diyor. Hepimizin hakikate ihtiyacı olacak. Bu en temel, en önemli ve en güçlü mefhum." değerlendirmesinde bulundu.

Endüstriyel tasarımın mühendislikteki önemine ilişkin soru üzerine Bayraktar, "Bütün savunma sanayisi ürünlerinin neredeyse hepsinde endüstriyel tasarımcıların çok önemli bir rolü var. Veri terminallerinden ikmal yapan sistemlere kadar her tarafında endüstriyel tasarımın dokunuşu var." dedi.

Bayraktar, dünyayı inşa edenlerin doğrularının hükmettiğini, bugün insanoğlunun müktesebatla geliştirdiği müesseselerin, normların ve anlaşmaların hepsinin bir kenara itildiğini kaydetti.