KAAN için hedef yerli motor üretimi: ABD den dikkat çeken analiz! F 35 i unutun, Türkiye nin savaş uçağı geliyor

Türkiye'nin milli muharip uçak projesi KAAN, ABD yapımı dünyanın en gelişmiş savaş uçağı F-35'e rakip olacak. Dünyada ABD, Rusya ve Çin dışında bir ülkenin geliştirdiği tek 5. nesil savaş uçağı projesi olan KAAN, dünya basınında iddialı özellikleri ve geliştirme takvimiyle dikkat çekiyor.

KAAN projesinin detaylarını ele alan ABD medyası, Türkiye'nin yerli motor üretme hedefini değerlendirdi. Motor geliştirme sürecinin KAAN projesi için önemli bir sınav olduğu belirtilirken, Türkiye'nin benzer sorunları aşmakta başarılı olduğu ve KAAN'ın F-35'e ciddi bir alternatif olacağı belirtildi.

KAAN milli muharip savaş uçağı, çift motorlu tasarımı, düşük radar görünürlüğü, süper seyir yeteneği ve yerli aviyonik sistemleriyle dünya sahnesine adım atmaya hazırlanıyor. Henüz operasyonel hale gelmiş olmasa da Endonezya ile imzalanan ihracat anlaşması, KAAN'ın küresel savunma sanayisinde şimdiden önemli bir aktör olarak yer almasını sağladı. Proje, ihracat anlaşmasının yanı sıra kısa sürede çeşitli testlerde sağladığı başarılarla dünya basınının ilgisini çekti.

Türkiye, KAAN'ı yerli ana motor TF35000 ve yardımcı güç ünitesi APU60 ile üretecek. Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı (SSB) Haluk Görgün, KAAN savaş uçağının ana motoru TF35000 ve yardımcı güç ünitesi APU60 için geliştirme faaliyetlerinin başarıyla sürdüğünü bildirmişti. Milli Muharip Uçak KAAN ve yerli motor geliştirme çalışmalarının planlandığı gibi ilerlediğini açıklayan Görgün, KAAN'ın geleceğinin hiçbir şekilde tek bir ülkenin motoruna bağlı olmadığını ifade etmişti.

"F-35'E ÖNEMLİ BİR ALTERNATİF" 

ABD'de yayınlanan National Security Journal, Türkiye'nin KAAN projesini analiz etti. Dergiye göre, Endonezya ile yapılan anlaşma projeyi ciddi bir küresel pazar oyuncusu haline getirirken; motor tedariki ve üretim kapasitesi, Türkiye'nin önündeki önemli konular olarak öne çıkıyor.

Analize göre, Türkiye'nin 5. nesil savaş uçağı KAAN, Endonezya ile imzaladığı anlaşmayla ilk büyük ihracat başarısını elde etti. Ankara ile Cakarta arasında bu yaz 48 adet uçak için varılan mutabakat, projenin ilk ihracat siparişi olarak kayıtlara geçti.

Dergi, bu gelişmenin programın sadece gösterişli bir proje olmadığını ispatladığını belirtti ve KAAN'ın F-35'e önemli bir alternatif olduğunu vurguladı. Bu adımın KAAN'ı gelişmekte olan pazarlarda ABD, Avrupa, Rus ve Çin uçaklarına bir alternatif olarak konumlandırdığı yorumu yapıldı.

"ANKARA, TEKNOLOJİK EGEMENLİK HEDEFİYLE KAAN'A YOĞUNLAŞTI"

National Security Journal, Ankara'nın, teknolojik egemenlik hedefiyle KAAN projesine yoğunlaştığını söyledi. Türkiye'nin 2019'dan günümüze ABD'den 40 yeni F-16 ve 79 modernizasyon kiti satın aldığını aktaran dergi, KAAN filosu yeterli seviyeye ulaşana kadar geçici bir çözüm olarak Birleşik Krallık'tan 20 Eurofighter Typhoon alındığı bilgisini paylaştı.

PROJE BAŞARILI VE PLANLANDIĞI ŞEKİLDE SÜRÜYOR

Analizde KAAN projesinin takvimindeki yoğunluğa karşın şu ana dek başarılı ve planlandığı şekilde sürdüğü bildirildi. National Security Journal, Türkiye'nin beşinci nesil savaş uçağı programının 2016'da TF-X adıyla başlatıldığını hatırlattı.

Programın geliştirilmesine TUSAŞ'ın öncülük ederken, Birleşik Krallık'ın BAE Systems firması ise 125 milyon dolarlık tasarım desteği sağladı. Uçağın resmi adı Mayıs 2023'te "KAAN" olarak belirlendi. KAAN, ilk uçuşunu 21 Şubat 2024'te gerçekleştirdi. KAAN bu uçuşta 8 bin feet yüksekliğe ve 230 knot hıza ulaştı.

Takvimin yoğunluğuna karşın projenin aksamadan devam ettiğini ifade eden dergi, eylül 2025'te ikinci prototipin geliştirildiğini ve diğer prototipler üzerinde de çalışmaların sürdüğünü kaydetti.

'HEDEFLER İDDİALI... TAKVİM HIZLI İLERLİYOR'

Ayrıca, Türk yetkililerin açıklamalarında, uçuşun gizli tasarım ve temel sistemlerin olgunlaştığını gösterdiğini açıkladıkları belirtildi. "F-35'i unutun: Türkiye'nin TAI TF Kaan savaş uçağı geliyor" başlıklı analizde, Türkiye'nin iddialı hedeflere sahip olduğu yorumuna yer verildi.

Dergi, ilk üretim partisi Blok 10'un 2028'de 20 uçak olarak teslim edileceğini aktardı. Sonrasında ayda 2 uçak üretilmesinin planlandığı bilgisi paylaşıldı. National Security, bu takvimin Batılı muadillerine kıyasla oldukça hızlı olduğu değerlendirmesinde bulundu.

SIRADAKİ HEDEFLER: MOTOR VE ÜRETİM 

National Security, projenin önündeki en büyük sınavlardan birinin uçağın kullanacağı motor olduğunu ifade etti. Mevcut prototipler ve erken üretim uçaklarının, ABD yapımı General Electric F110-GE-129 motorlarını kullandığına dikkat çeken dergi, Ankara'nın bu motorları geçici çözüm olarak gördüğünü ve 35 bin pound itiş gücüne sahip yerli TEI-TF35000 motorunu geliştirdiğini vurguladı.

Bir diğer önemli konunun ise endüstriyel ölçeklendirme kapasitesi olduğu belirtildi. TUSAŞ'ın şu anda ayda bir Hürjet eğitim uçağı ürettiği, ancak 2020'lerin sonunda ayda iki KAAN üretmeyi hedeflediği ifade edildi. Dergi, gelişmiş kompozit üretim ve karmaşık entegrasyon gerektiren beşinci nesil bir uçak için bu hedefin oldukça iddialı olduğu görüşünü paylaştı.

Analiz, eğer Türkiye bu hedeflere ulaşabilirse, KAAN'ın ABD dışında geliştirilip ihracat pazarında yer edinen ilk beşinci nesil jet olma potansiyeli taşıdığını aktardı.