Jet lag tatilinizi zehir etmesin! Ne yiyip içtiğiniz saat farkına uyumunuzu etkiliyor! İşte seyahat öncesi ve sonrası beslenme rehberi

Yaz tatilinde uzun mesafeli uçuş yapan birçok kişi, varış noktasına ulaştıktan sonra jet lag nedeniyle uykusuzluk, halsizlik ve sindirim sorunları yaşayabiliyor. Uzmanlara göre saat farkına uyum sağlamanın yolu yalnızca uyku düzenini değiştirmekten geçmiyor. Doğru zamanda doğru besinleri tüketmek de vücudun yeni zaman dilimine daha kolay adapte olmasına yardımcı olabiliyor.

Jet lag, vücudun biyolojik saatinin gidilen ülkenin saatine ayak uyduramaması sonucu ortaya çıkıyor. Güneşin doğuşu ve batışı gibi çevresel sinyaller iç saatimizi yeniden ayarlasa da bu süreç birkaç gün sürebiliyor. Bu dönemde uyku bozukluklarının yanı sıra baş ağrısı, gündüz yorgunluğu, şişkinlik, kabızlık veya ishal gibi sindirim sistemi şikayetleri de görülebiliyor.

YOLCULUK BAŞLAMADAN ÖNCE ÖĞÜN SAATLERİNİZİ DEĞİŞTİRİN

Uzmanlar, yolculuktan birkaç gün önce yemek saatlerini gidilecek ülkenin saatine göre kademeli olarak değiştirmeyi öneriyor. Öğünleri önce 15 dakika, ardından 30 dakika ve son olarak bir saat kaydırmak, vücudun yeni düzene hazırlanmasına katkı sağlayabiliyor.

Varış noktasına ulaşıldığında ise mümkün olduğunca vakit kaybetmeden yerel saat düzenine geçmek önem taşıyor. Sabah saatleriyse kahvaltı yapmak, öğle ve akşam yemeklerini de o bölgenin saatlerine göre tüketmek, biyolojik saatin yeni düzene uyum sağlamasını destekleyebiliyor.

DOYURUCU KAHVALTI İLK GÜNLERDE FARK YARATABİLİR

2023 yılında Northwestern Üniversitesi araştırmacılarının da yer aldığı bir çalışma, saat farkı yaşandıktan sonraki ilk üç gün boyunca doyurucu bir kahvaltı yapmanın ve akşam yemeğini hafif tutmanın veya atlamanın jet lag belirtilerinden daha hızlı toparlanmaya yardımcı olabileceğini ortaya koydu.

Bununla birlikte uzmanlar, özellikle yolculuğun ilk günlerinde mideyi yormayacak küçük porsiyonların tercih edilmesini tavsiye ediyor. Hassas mideye sahip kişilerde küçük öğünler, sindirim sistemi rahatsızlıklarının daha kolay tolere edilmesine yardımcı olabiliyor.

YENİ LEZZETLERİ DENERKEN ACELE ETMEYİN

Yeni bir ülkenin mutfağını keşfetmek seyahatin en keyifli deneyimlerinden biri olsa da uzmanlar ilk günlerde ağır ve yağlı yiyeceklere karşı temkinli olunmasını öneriyor. Vücudun alışık olmadığı besinleri bir anda fazla miktarda tüketmek sindirim sistemi şikayetlerini artırabiliyor.

Vücut yeni zaman dilimine alıştıkça öğün miktarı da kademeli olarak artırılabilir. Böylece hem yerel lezzetlerin tadı çıkarılabilir hem de mide daha rahat bir uyum süreci geçirebilir.

KAHVE VE ALKOLÜ DOĞRU ZAMANDA TÜKETMEK ÖNEMLİ

Uzmanlara göre alkol, uyku düzenini bozabildiği için jet lag belirtilerini ağırlaştırabiliyor. Bu nedenle özellikle seyahatin ilk günlerinde alkollü içeceklerden uzak durulması öneriliyor.

Kafein ise tamamen bırakılması gereken bir alışkanlık olarak görülmüyor. Sabah saatlerinde tüketilen kahve veya çay günlük rutinin bir parçası olabilir. Ancak günün ilerleyen saatlerinde alınan kafein gece uykusunu geciktirebilir. Ayrıca hem kafein hem de alkol, sıvı kaybını artırabiliyor.

SU TÜKETİMİNİ İHMAL ETMEYİN

Uçak kabinindeki düşük nem oranı yolculuk sırasında sıvı kaybını artırabiliyor. Bu nedenle uzmanlar, uçuş öncesinde, uçuş sırasında ve sonrasında düzenli su içilmesini tavsiye ediyor.

Günlük sekiz bardak su tüketimi akılda kalıcı bir hedef olarak önerilse de su ihtiyacı hava sıcaklığına, fiziksel aktiviteye ve kişisel özelliklere göre değişebiliyor. Su güvenliği konusunda şüphe duyulan bölgelerde ise şişelenmiş su tercih edilmesi öneriliyor.

TATİL DÖNÜŞÜNDE ESKİ DÜZENE HIZLA DÖNÜN

Uzmanlar, beslenmenin jet lag ile mücadelenin yalnızca bir parçası olduğunu, en iyi sonucun uyku düzeniyle birlikte uygulandığında alındığını vurguluyor. Tatil sona erdiğinde ise yemek ve uyku saatlerini mümkün olduğunca kısa sürede eski düzene döndürmek, vücudun yeniden bulunduğu zaman dilimine uyum sağlamasını kolaylaştırabiliyor.

Saat farkı tamamen önlenemese de doğru beslenme, yeterli su tüketimi ve planlı bir uyku düzeniyle tatilin ilk günlerini yorgun geçirmek yerine yeni rotanın tadını çıkarmak mümkün olabiliyor.

Haber kaynak: Associated Press, Healthline