İsrail de iç savaş riski arttı: CIA den dikkat çeken rapor

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

CIA bünyesinde alternatif analiz yapmakla görevli uzmanların ağustos ayında hazırladığı bir rapor, İsrail'in iç çöküş veya iç savaş riski taşıdığını ortaya koydu. "İçten Kırılma" başlıklı raporda CIA uzmanları, İsrail'in 27 Ekim seçimleri öncesinde çalkantılı bir dönemden geçtiğini ifade etti. Raporda, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun bu seçimlerde siyasi geleceği için mücadele edeceğine dikkat çekildi.

Raporun yazarları, İsrail siyasetini en çok bölen konulardan birinin ultra-Ortodoks İsraillilerin uzun süredir yararlandığı askerlik muafiyeti olduğunu kaydetti. Bu tartışma, Netanyahu'nun sağ blok içindeki derin bölünmeleri ortaya çıkardı ve 1996'da ilk kez başbakan olduğundan bu yana en güvenilir müttefikleri olan iki ultra-Ortodoks partinin, Birleşik Tevrat Yahudiliği (UTJ) ve Tevrat Muhafızları Partisi'nin (ŞAS) desteğini alıp alamayacağı sorusunu gündeme getirdi.

ASKERLİK TARTIŞMASI DERİNLEŞİYOR

Middle East Eye'ın (MEE) haberine göre, yüz binlerce yedek asker İsrail'in Gazze'deki saldırıları ile Lübnan, Suriye ve İran'a yönelik savaşları için seferber edilirken, ultra-Ortodoks erkekler tarihsel olarak yeşivalarda tam zamanlı din eğitimi alabilmek için zorunlu askerlikten muaf tutuluyor. Bu düzenleme uzun süredir tartışma konusu olsa da savaş, muafiyetin sona erdirilmesi yönündeki baskıyı artırdı.

Netanyahu'nun koalisyonu, ultra-Ortodoks asker alımını düzenleyen yasayı geçirmeyi başaramadı. Bu durum, askerlikten kaçmakla suçlanan düzinelerce gencin gözaltına alınmasına ve UTJ ile ŞAS'ın desteklediği kitlesel protestolara yol açtı.

YERLEŞİMCİ ŞİDDETİ

CIA, İsrail'in sivil hayata yeniden uyum sağlamaya çalışan on binlerce ağır silahlı eski asker karşı karşıya olduğunu belirtti. İsrailli yedek askerler silahlarını evlerinde tutabiliyor. Halka açık alanlarda saldırı tüfeği taşımak İsrail'de yaygın bir görüntüye dönüştü.

Raporda İsrail'de istikrarsızlığı körükleyebilecek bir diğer faktörün de işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te artan yerleşimci şiddeti ile gıda enflasyonu ve hızla yükselen askeri harcamalar olduğu kaydedildi.

İsrailli bir yerleşimci, işgal altındaki Filistin kasabasında yerleşimleri protesto eden bir sivile saldırıyor. 25 Ağustos 2026

OLASI TETİKLEYİCİLER

Rapor, uzmanların kesin bir sonuç üretmeyebileceğini söylediği seçim öncesinde biriken baskılara odaklandı. İsrail'deki anketler, ne Netanyahu'nun ne de ona karşı blokların parlamentoda hükümet kurmak için gereken 61 sandalyeye ulaşamayabileceğini gösteriyor. CIA uzmanları ayrıca bu baskıların nasıl iç çatışmaya yol açabileceğini simüle etti.

Olası tetikleyici olaylardan biri, yabancı teknoloji ve yapay zeka şirketlerinin İsrail'deki yatırımlarını ve işe alımlarını kısıtlaması olabilir. Bir diğer sorunun ise bölge hükümetlerinin İsrail ile ilişkileri normalleştirmekten vazgeçmesi ya da mevcut ilişkileri sürdürmemesi olabileceğine dikkat çekildi.

İsrail'in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, soykırımın hızlanmasını talep ediyor. Ben-Gvir, muhalefetin Netanyahu ile ortaklık kurması halinde aşırı sağ bir muhalefet bloğu oluşturma tehdidinde bulunmuştu.

İSRAİL VATANDAŞI FİLİSTİNLİLER RAPORDA YOK

Haberde, raporun yalnızca İsrailliler arasındaki bölünmelere odaklandığı, nüfusun yüzde 20'sini oluşturan ve ayrımcılığa maruz kalan İsrail vatandaşı Filistinliler arasındaki gerilimleri dikkate almadığı belirtildi. Cuma günü, İsrail vatandaşı bir Filistinli siyasetçi, İsrail Yüksek Mahkemesi'nin kendisini seçimden diskalifiye edebileceğini ima etmesinin ardından yaklaşan parlamento seçimlerinden çekildi. Mahkeme, İsrail vatandaşı Filistinlilere ait dört siyasi partinin yasaklarını ise iptal etti.

NETANYAHU'DAN SEÇMENLERE ÜLTİMATOM

Netanyahu, pazartesi günü seçmenlere "Ya beni seçin ya Filistin'i" diyerek çarpıcı bir ültimatom verdi. Netanyahu pazartesi günü Gazze Şeridi'nde daha fazla suikast tehdidinde bulundu.

Herzog ise 27 Ekim'de yapılacak genel seçimler öncesinde İsrail toplumunda büyüyen bölünmelere karşı uyararak, "Kendi evimizde bize ne olduğuyla da yüzleşmeliyiz. Bugünlerde, seçim yarışının ortasında, uyarılara kulak vermeliyiz, tehlikeli anlaşmazlıklara ve derin bölünmelere dikkat etmeliyiz" diye konuştu.