İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Sezgin Yılmaz: 2026 yılının haziran ayına kadar KOBİ lerde likidite sorunu devam edecek İş Yaşam Haberleri

Bu yıl 15.'cisi düzenlenen Uluslararası Resort Turizm Kongresi öncesi bir grup gazetecinin sorularını yanıtlayan İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Sezgin Yılmaz ve Akdeniz Turistik Otelciler ve İşletmeleri Birliği (AKTOB) Başkanı Kaan Kavaloğlu sektör değerlendirmesinde bulundu.

İki yıl içerisinde sadece turizm sektörüne 1 milyar dolar ilave kaynak ayırdıklarını söyleyen Sezgin Yılmaz, bunu taahhüt ettikleri dönemde Merkez Bankası'nın kısıtlamalarının olmadığını anımsatarak şöyle konuştu:

"Şimdi bu 1 milyar dolarlık taahhüdümüzü yerine getirmişiz ama verilen krediler de bir yandan farklı vadelerde kapanıyor. Son rakamlara göre 865 milyon dolar kredimiz de vadesi geldiği için kapanmış. Bunun için de o rakam bakiyemizden düşüyor. Buna rağmen taahhüdümüzün üzerine çıkarak veriyoruz. Şu anda tahsis hattımızda bekleyen 770 milyon dolar daha elimizde teklif var.

Taahhüt şuydu: 2 yıl içerisinde 1 milyar dolar ilave kaynak ayırdık. O 1 milyar dolarlık ilave taahhüt, bu kapananlar hariç rakam. Kapananları da dahil edersek rakam şu anda 2 milyar doları geçti zaten. Dolayısıyla ağustos ayında biz taahhüdümüzü yerine getirdik.

Bu dönem zarfında yakın izleme, refinansman rakamları ise bunların yanında çok cüzi seviyede, bindelik oranlarda kalıyor. Ancak NPL (temerrüde düşme) oranlarını verdiğimizde de sonuç ortaya çıkar. Bu işe başladığımızda bankamızda NPL oranı yüzde 1,40 imiş. 31 Aralık 2024'te çok kredi verince oranların düşmesinden de kaynaklı olarak yüzde 0,89 olmuş. 30 Eylül 2025 bilançomuzda ise yüzde 1,30 NPL var"

Kredi büyüme kısıtlarından dolayı kıt kaynaklar olduğuna değinen Yılmaz, "İstisna tarafından başlarsak, toplamda YTB'li (yatırım teşvik belgesi) işlere baktığımızda turizm sektöründe 2,38 milyar dolarlık bir yatırım var. Bunun da yüzde 33'ü (yaklaşık 800 milyon doları) Antalya'da yapılacak. Büyük ihtimal, belirttiğim pazar paylarına eş bir oran da bize gelir. Ayrıca fiyattan dolayı kaçırdığımız yaklaşık bir 700-800 milyon dolarımız daha var. Yani biz tahsis etmişiz. Kredi hazır. Fakat fiyatlamasını tutturamadığımız için gitmiş. Kime gitmiş diye baktığımızda da kamu bankalarına gittiğini görüyoruz" ifadelerini kullandı.

"ELDEKİ KAYNAĞI ÜLKE EKONOMİSİNE KATKI OLACAK YERLERE AYIRIYORUZ"

Yılmaz ayrıca kredilerde öncelikli sektör olarak, ekonomiye, istihdama, sürdürülebilirliğe katkısı olan neresi var diye bakıp, biraz da seçici olduklarını belirterek, "Çünkü kaynağımız kıt. Biz de özellikle savunma sanayiine, üretim yapanlara, özellikle ihracat yapan OSB'deki firmalarımıza ve tabii ki turizme öncelik veriyoruz. Eldeki kaynağı ülke ekonomisine katkı olacak yerlere ayırıyoruz" dedi.

Kredi büyüme sınırlarında 2026 yılındaki enflasyonun, kurun gidişatı ve Merkez Bankası döviz rezervlerinin yeterli miktara ulaşmasıyla beraber bir kısım esnemeler olabileceğini de belirten Yılmaz şunları söyledi:

"Esnemeler de tahminimce önce ticari taraftan yani KOBİ tarafından olur. Bireysel tarafta da aynı kısıtlamalar var. Hane halkı tarafında 2024 Haziran ayında yakın izleme ve NPL’ler ciddi oranda artmaya başlamıştı. 2024'ün yıl sonunda KOBİ’lere sirayet etmişti. 2025 yılında sektörde bunu bolca yaşıyoruz. Takip oranları neredeyse iki katına çıktı. Ticari segmentteki NPL oranları bir küsurlu seviyelerden 3-3,5 bandına çıktı. Dolayısıyla enflasyonda, kurda ve faizde beklenen seviyeye inilmedikçe bu kısıtlamaların kalkacağını düşünmüyorum. Ama ekonomi iyi giderse tüketim harcamaları enflasyonu tetikleyen taraf olduğu için önce o taraftaki kısıtlardan başlayacaklarını düşünmüyorum. Önce ticari taraftan başlayıp üretim yapanları, KOBİ’leri rahatlatmayı amaçlayabilirler. Ama tamamen kalkma işinin 2026 olacağını düşünmüyorum."

TAKİP ORANLARINDAKİ ARTIŞTAN BAHSEDERKEN EN RİSKLİ, AYRIŞAN SEKTÖRLER HANGİLERİ?

"Ayrışan sektörlerde başat tekstil geliyor 2 senedir. Emtia fiyatlarının son 1,5-2 senedir durgun olmasından dolayı demir çelik sektöründe olan firmalarda bir miktar gerileme görüyoruz. Onun haricinde aslında bütün sektörleri saymaktan ziyade şöyle söyleyeyim; KOBİ’lerin yoğun bir şekilde likiditeleri bozuldu. Aslında likiditeyi de aşağı yönlü kırmak lazım. Nakit akışlarını dengeleyemiyorlar şu anda. Nakit akışı dengesi bozuldu. Finansmana erişim eskiden olduğu gibi lebiderya değil. Dolayısıyla özellikle KOBİ’lerde bozulmaları artık çok ciddi bir şekilde görüyoruz. Bu durum 2025 yılının tamamında devam etti. 2026 yılının haziran ayına kadar da devam edeceğini düşünüyoruz. O yüzden iki sektör söylemiş olayım. Diğerleri de sektör ayrımsız nakit akışını ayarlayamayan firmalar diyeyim."

Akdeniz Turistik Otelciler ve İşletmeleri Birliği (AKTOB) Başkanı Kaan Kavaloğlu ise döviz kurunun turizmciler için de büyük sıkıntı yarattığını belirtti. Kavaloğlu, "Yılın üçüncü çeyreğinde Euro 60 liranın altında olursa (gelirlerimizin yüzde 94'ü Euro olduğu için) turizm sektörü olarak çok zor bir dönem geçiririz" dedi.

İçinde bulunduğumuz jeopolitik ortamın da Türkiye açısından stres yarattığını da belirten Kavaloğlu, ülkenin en önemli kaynak pazarlarının savaş halinde olduğunu hatırlatarak şunları söyledi:

“Rusya ile Ukrayna üç yıldır savaş halinde. 2026 ile ilgili savaşın durumuyla ilgili bir belirsizlik söz konusu. Rusya savaştan önce 6 milyon rakamını yakalamıştı. 2019 yılı rakamı 6 milyondu Antalya'ya. Bu sene ancak 4 milyonu yakalayacakmış gibi gözüküyor. Almanya'da dengeli bir artış var. Çok büyük bir artış yok. Biz İngiltere, Polonya, Kazakistan ve Belarus pazarını destekleyerek sistemi bir parça dengelemeye çalıştık. Hedef rakiplerimiz var. Fransa, İtalya, İspanya gibi. Hiçbirinin kaynak pazarları savaşmıyor. Biz sadece Rusya ve Ukrayna'nın bir numaralı destinasyonumuz. Onlar Avrupa'dan çok büyük bir kaynak alıyorlar.”