İran ve ABD arasında sözlü savaş Dünya Haberleri

ABD ile İran arasındaki müzakereler devam ederken karşılıklı sataşmalar da arttı. Hamaney’in danışmanı Rızai, ABD Başkanı'nın diplomasiye üçüncü kez ihanet ettiğini söyledi. ABD Savaş Bakanı Pete Hegseth “Anlaşma olmazsa saldırılara hazırız” açıklaması yaptı. Hürmüz’deki abluka ile uranyumun zenginleştirilmesi konusundaki belirsizlik ise sürüyor.

ABD Başkanı Donald Trump'ın önceki gün, İran ile olası bir anlaşmayı sürüncemede bırakma kararına Tahran'dan büyük tepki geldi. İran lideri Mücteba Hamaney'in Danışmanı ve eski Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Tümgeneral Muhsin Rızai, ABD Başkanı Donald Trump'ın deniz ablukasını sürdürme gibi "aşırı talepleri" nedeniyle bir kez daha "diplomasiye ihanet ettiğini" söyledi. Öte yandan Beyaz Saray, anlaşmaya ilişkin "kırmızı çizgi" vurgusu yaparken, Savaş Bakanı Hegseth, "Saldırıları başlatmaya hazırız" sözleriyle gözdağı verdi.

MÜZAKEREYE EHİL DEĞİL TEPKİSİ

Hamaney'in danışmanı Rızai, X hesabından paylaştığı mesajında, ABD ile müzakere sürecine dair gelişmelerle ilgili değerlendirmelerde bulundu. Rızai, "ABD Başkanı diplomasiye üçüncü kez ihanet ediyor. Deniz ablukasını sürdürmesi ve müzakerelerde aşırı taleplerde bulunmasıyla, müzakereye ehli olmadığını ve başka amaçlar peşinde koştuğunu bir kez daha kanıtladı" tepkisini gösterdi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise ABD ile henüz nihai bir anlaşmaya varılmadığını ve iki ülke arasındaki mesaj alışverişinin sürdüğünü kaydetti. İran'ın müzakerelerdeki mevcut odağının 'savaşı sona erdirmek' olduğunu yineleyen Bekayi, şu aşamada İran'ın uranyum zenginleştirmesi veya zenginleştirilmiş uranyumuna ilişkin detayların görüşülmediğini belirtti. Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ihtimaline ilişkin de konuşan Bekayi, boğazın gelecekteki yönetiminin sadece İran ve Umman'ı ilgilendiren bir konu olduğunu dile getirdi.

KIRMIZI ÇİZGİ VURGUSU

Beyaz Saray, dün gerçekleştirilen İran toplantısına ilişkin, Başkan Trump'ın "yalnızca ABD için iyi olan" ve "ABD'nin kırmızı çizgilerini karşılayan" bir anlaşma yapacağını bildirdi. Bir soruya yanıt veren Beyaz Saray yetkilisi, dün Durum Odası'nda gerçekleştirilen ve olası ABD-İran anlaşmasının masaya yatırıldığı ulusal güvenlik toplantısını değerlendirdi. Yetkili, "Durum Odası'ndaki toplantı yaklaşık iki saat sürdü. Başkan Trump, yalnızca ABD için iyi olan ve kendi kırmızı çizgilerini karşılayan bir anlaşma yapacaktır. İran asla nükleer silaha sahip olamaz" ifadelerini kullandı.

SALDIRILARI YENİDEN BAŞLATMAYA HAZIRIZ

Ortadoğu’daki duruma değinen ABD Savaş Bakanı Pete Hegseth ise bir anlaşmaya varılamaması durumunda ABD’nin İran’a yönelik saldırılara yeniden başlamaya hazır olduğunu sözleriyle gözdağı verdi. Hegseth, "Gerekirse yeniden başlama kabiliyetimiz fazlasıyla mevcut" dedi. Hegseth, Trump’ın "sabırlı" olduğunu ve İran’ın nükleer silah elde etmemesini sağlamak için "güçlü bir anlaşma" aradığını vurguladı. Hegseth ayrıca ABD’nin İran’la çatışma içinde olmasına rağmen Asya-Pasifik bölgesine sırtını dönmediğini belirterek, "Aynı anda iki şey yapabiliriz. Savunma sanayimizi hızlandırıyoruz, böylece çok yakında 2 kat, 3 kat, 4 kat daha fazla mühimmat üreteceğiz ve böylece dünyanın dört bir yanındaki tüm (operasyon) planlarımızın düzgün bir şekilde finanse edilmesini sağlayacağız" dedi.

ÇÖZÜM BEKLEYEN ÜÇ KRİTİK BAŞLIK

Washington ve Tahran arasındaki müzakerelerde karşılıklı anlayışa varılan alanlar olsa da şu üç ana başlıkta anlaşmazlığın devam ettiği ifade ediliyor. Bunlar; zenginleştirilmiş uranyum stoklarının geleceği ve nükleer faaliyetlerin kapsamı. Boğazdaki kısıtlamaların hangi ülkenin atacağı ilk adımla kaldırılacağı meselesi. İran’a yönelik ekonomik yaptırımların hangi takvimle ve hangi koşullar altında kaldırılacağı. İran basını ise dün akşam saatlerinde ABD'nin, İran'ın dondurulmuş 12 milyar dolarlık varlığına erişim taahhüdünde bulunduğunu iddia etti.

ABD Başkanı Trump’ın bu hafta sonunu Washington’da geçirecek olması, Ulusal Güvenlik ekibiyle yeni temasların kurulabileceği ve arka planda devam eden görüşmelerde yaşanabilecek olası bir gelişmeye anında müdahale edilebileceği şeklinde yorumlanıyor.

İran, ABD üssünü ABD İran gemisini vurdu

Bloomberg, İran’ın perşembe günü sabaha karşı düzenlediği balistik füze saldırısında Kuveyt’teki bir hava üssünde görev yapan bazı Amerikan personelinin yaralandığını ve önemli maddi hasar meydana geldiğini bildirdi. Habere göre, saldırı sonucunda yaklaşık beş kişi, aralarında askerler ve sözleşmeli personelin de bulunduğu kişiler yaralandı. Ayrıca bir adet MQ-9 Reaper tamamen imha edilirken, en az bir başka Reaper İHA da ağır hasar aldı. Her bir İHA’nın değerinin yaklaşık 30 milyon dolar olduğu belirtildi. Bloomberg’e konuşan ve olay hakkında doğrudan bilgi sahibi olduğu belirtilen bir kaynak, Kuveyt hava savunma sistemlerinin İran yapımı Fateh-110 füzesini önlediğini, ancak füzenin parçalarının daha sonra Ali Al Salem Hava Üssü'ne isabet ettiğini öne sürdü. ABD ordusunun da İran'a deniz ablukası kapsamında İran'a ulaşmaya çalışan bir başka ticari gemiyi daha hedef alarak etkisiz hale getirdiği bildirildi.