İran ABD Müzakereleri Sonuçsuz Sona Erdi

Pakistan’ın ev sahipliğinde dün İran ve ABD arasında başlayan müzakerelerin ilk turu sona erdi.

İRAN HEYETİ PAKİSTAN’DAN AYRILDI

Sonuç çıkmayan ve 21 saat süren müzakerenin ardından İran heyeti, Pakistan’dan ayrıldı. ABD ve İran arasında ikinci turun yapılıp yapılmayacağı henüz bilinmiyor.

“ABD, BİZİM MANTIĞIMIZI VE İLKELERİMİZİ ANLADI. ARTIK KARAR VERME ZAMANI”

İran heyetine başkanlık eden İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, müzakereye ilişkin havalimanında yaptığı açıklamada, "Müzakereler öncesinde, iyi niyet ve gerekli iradeye sahip olduğumuzu vurguladım ancak önceki iki savaşın tecrübeleri nedeniyle karşı tarafa güvenimiz yok. İran heyetindeki çalışma arkadaşlarım, ilerlemeye yönelik 168 girişim önerdi ancak karşı taraf bu müzakere turunda İran heyetinin güvenini kazanamadı. ABD, bizim mantığımızı ve ilkelerimizi anladı. Artık karar verme zamanı. Güvenimizi kazanabilecek mi, kazanamayacak mı?" dedi.

21 SAATLİK GÖRÜŞMELERDEN SONUÇ ÇIKMADI

ABD ile İran arasında Pakistan’nın başkenti İslamabad'da 21 saat süren kritik müzakerelerden sonuç çıkmadı. ABD tarafı, İran’a nükleer programını tamamen sonlandırmasını içeren bir teklif sundu. Tahran ise bu talebi reddederek kendi önerisini masaya koydu. Tarafların karşılıklı geri adım atmamasıyla müzakereler çıkmaza girdi. ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, “Kırmızı çizgilerimizi net şekilde ortaya koyduk, ancak İran bu şartları kabul etmemeyi tercih etti” diyerek sürecin neden tıkandığını özetledi.  İran medyasında ise İslamabad'daki Tahran-Washington görüşmelerinde ortak bir çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin, ABD'nin aşırı talepleri olduğu öne sürüldü.

ASKERİ BASKI SONUÇ VERMEDİ

Şubat ayında Cenevre’de sonuçsuz kalan görüşmelerin ardından ABD’nin İran’a yönelik başlattığı geniş çaplı saldırılar da beklenen sonucu vermedi. Pentagon verilerine göre 13 binden fazla hedefin vurulduğu 38 günlük operasyonlara rağmen İran geri adım atmadı. Tahran yönetimi, askeri baskının kararlarını değiştirmeyeceğini açıkça ortaya koydu.

İRAN’DAN KARARLILIK MESAJI

İran Dışişleri Bakanlığı, görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada, ülkenin nükleer programına ilişkin geri adım atmayacağını vurguladı. Açıklamada, “Ulusumuzun çıkarlarını ve haklarını savunma konusundaki kararlılığımız daha da güçlendi” denildi. İran, nükleer faaliyetlerin tamamen sonlandırılmasına yönelik talepleri egemenlik hakkı kapsamında değerlendirerek reddetti.

KRİZİN MERKEZİNDE HÜRMÜZ BOĞAZI VAR

Görüşmelerin en kritik başlıklarından biri Hürmüz Boğazı oldu. İran, boğazın kontrolü ve güvenliğini öncelikli gündem maddesi haline getirirken, ABD ile bu konuda da uzlaşı sağlanamadı. Uzmanlara göre olası bir çatışma, küresel enerji piyasalarını derinden sarsabilir. Daha önce Hürmüz Boğazı’nda yaşanan krizlerde petrol arzının yaklaşık yüzde 20’sinin kesintiye uğraması, dünya genelinde ciddi ekonomik dalgalanmalara yol açmıştı.

MASADA İKİ SEÇENEK: UZUN MÜZAKERE YA DA SAVAŞ

The New York Times’ın analizine göre, ABD yönetimi ya İran’la yıllar sürebilecek yeni bir müzakere sürecine girecek ya da Hürmüz Boğazı’nın kontrolünü de kapsayan geniş çaplı bir çatışma riskini göze alacak. Tarafların mevcut pozisyonlarını koruması, kısa vadede yeni bir uzlaşı ihtimalini zayıflatırken, bölgedeki gerilimin süreceğine işaret ediyor.