İDİL AÇIKALIN Yazın en güzel meyvesi: Kiraz

Yazın en güzel seslerinden biri bence kiraz saplarının birbirine çarpmasıdır. Pazardan yeni alınmış bir kese kâğıdı açılır, parlak kırmızı kirazlar mutfak tezgâhına dökülür ve evin içinde tatlı bir telaş başlar. Kimisi sapından tutup tek tek yer, kimisi çekirdeklerini bir tabağın kenarında biriktirir. Ben ise her kiraz gördüğümde çocukluğuma ışınlanırım. Bizim evde kiraz sadece meyve değildi; yarıştı. "Kim sapını koparmadan yiyebilecek?", "Kim ağzına en çok kiraz sığdıracak?" derken koca bir tabak bir anda biterdi. Sonra annem mutfaktan seslenirdi: "Birazını da tatlı yapmaya bırakın!" Elbette kimse dinlemezdi.

İÇERİĞİ DEĞERLİ
Kirazın en sevdiğim yanı gösterişsiz oluşu. Çilek kadar nazlı değildir, kayısı kadar hassas değildir ama masaya geldiği anda herkesin eli ona gider. Bir de mevsimi kısa olduğu için kıymeti büyüktür. Belki de bu yüzden her lokması biraz özlem taşır. Üstelik kiraz sadece lezzetiyle değil, içeriğiyle de yaz sofralarının değerli misafirlerinden biridir. Doğal olarak C vitamini, lif ve antioksidan bileşenler içerir. Renk veren antosiyaninler sayesinde dengeli beslenmenin keyifli bir parçası olabilir. Su oranının yüksek olması ise sıcak günlerde ferahlatıcı bir alternatif sunar. Ben her zaman meyveyi mevsiminde tüketmenin en doğru seçim olduğuna inanırım. Kiraz alırken küçük bir püf noktası paylaşayım: Sapları canlı yeşil ve meyvenin kabuğu parlak olmalı. Sapı kurumuş, kabuğu matlaşmış kirazlar tazeliğini kaybetmeye başlamış olabilir.

Eve gelir gelmez yıkamak yerine, tüketmeden hemen önce yıkarsanız daha uzun süre diri kalır. Mutfakta kirazı sadece meyve tabağına mahkûm etmek de büyük haksızlık. Ben bazen rokalı salatalara ekliyorum, bazen keçi peyniriyle buluşturuyorum, bazen de birkaç dal taze kekikle fırına verip et yemeklerinin yanına nefis bir sos hazırlıyorum. Ama bugün sizlerle paylaşacağım tarif, yaz akşamlarında misafirlerimin en çok istediği tatlılardan biri. Benim için kiraz biraz yaz gibidir; beklenir, kısa sürer ama unutulmaz. Belki de bu yüzden her mevsiminde bol bol tadını çıkarmak gerekir. Bir avuç kirazı sevdiklerinizle paylaşın, birkaç tanesini tatlıya ayırın, birkaçını da buzlu limonatanın içine atın. Çünkü bazı meyveler sadece yenmez, yaşanır. Ve bana sorarsanız yazın en tatlı hikâyelerinden biri, avuç içinde parlayan birkaç kirazla başlar.

KİRAZIN KIRMIZI MUCİZESİ
KİRAZ sadece yazın en sevilen meyvelerinden biri değil, aynı zamanda besleyici yönüyle de sofralarımıza değer katan bir lezzet. İşte öne çıkan özellikleri:
■ Antioksidan bakımından zengindir. Özellikle koyu kırmızı rengini veren antosiyaninler, hücreleri oksidatif stresten korumaya yardımcı olan doğal bileşikler içerir.
■ C vitamini kaynağıdır. C vitamini bağışıklık sisteminin normal fonksiyonuna katkıda bulunur ve kolajen oluşumunu destekleyerek cilt sağlığı için önem taşır.
■ Lif içerir. Düzenli ve dengeli bir beslenmenin parçası olarak sindirim sisteminin normal çalışmasına destek olabilir ve tokluk hissini artırabilir.
■ Potasyum içerir. Potasyum, normal kas fonksiyonu ile normal sinir sistemi fonksiyonlarının korunmasına katkıda bulunan önemli bir mineraldir.
■ Su oranı yüksektir. Yaz aylarında serinletici bir atıştırmalık olarak sıvı alımını desteklemeye yardımcı olabilir.
■ Doğal şeker içerdiği için tatlı ihtiyacını karşılamaya yardımcı olabilir. Rafine şekerli atıştırmalıklar yerine porsiyon kontrolüyle tüketildiğinde daha besleyici bir seçenek sunabilir.
■ Melatonin içeriğiyle dikkat çeker. Özellikle vişne ve bazı kiraz türlerinde doğal olarak bulunan melatonin, uyku düzeni üzerine yapılan bilimsel çalışmalarda ilgi çeken bileşiklerden biridir. Ancak tek başına tedavi edici bir etkisi olduğu söylenemez.

KÜÇÜK BİR PÜF NOKTASI
Kirazı yıkadıktan sonra uzun süre bekletmeyin. En iyi lezzeti ve dokuyu korumak için buzdolabında saplarıyla birlikte saklayın ve tüketmeden hemen önce yıkayın. Eğer fazla kirazınız varsa çekirdeklerini çıkarıp dondurabilirsiniz; smoothie, komposto, sos veya keklerde yıl boyunca değerlendirebilirsiniz. Ve unutmayın, kirazın en büyük sırrı mevsiminde yenmesidir. Dalından yeni kopmuş, güneşte olgunlaşmış bir kirazın tadını hiçbir tarif taklit edemez. Bazen sağlığın da mutluluğun da reçetesi, avuç dolusu taptaze meyveyi sevdiklerinizle paylaşmaktan geçer.

BADEMLİ VE KİRAZLI TERS YÜZ KEK

MALZEMELER
500 gram çekirdeği çıkarılmış kiraz
3 yumurta
1 su bardağı toz şeker
100 gram eritilmiş tereyağı
1 çay bardağı süt
2 su bardağı un
1 paket kabartma tozu
1 çay kaşığı vanilya
Yarım çay bardağı file badem
Bir tutam tarçın
YAPILIŞI: Yuvarlak bir kek kalıbının tabanını hafifçe yağlayın ve kirazları sıkı şekilde dizin. Üzerlerine file badem serpiştirin. Ayrı bir kapta yumurta ve şekeri köpürene kadar çırpın. Eritilmiş tereyağı, süt, vanilya, un ve kabartma tozunu ekleyip pürüzsüz bir hamur hazırlayın. Hamuru kirazların üzerine dökün ve önceden ısıtılmış 175 derece fırında yaklaşık 40 dakika pişirin. Ilıdıktan sonra servis tabağına ters çevirin. Üzerine biraz pudra şekeri serpebilir veya bir top sade dondurmayla sunabilirsiniz.