İddianame: İBB nin, adrese teslim ihaleleriyle kamu milyonlarca lira zarara uğratıldı

İddianamede, şüpheliler Ekrem İmamoğlu, Murat Ongun, Tolga Volkan Aslan ve Fatih Keleş'in sorumlu olduğu "ihaleye fesat karıştırma" suçuna ilişkin ifadelerine başvurulanların, İBB tarafından gerçekleştirilen ana ihaleler ile buna bağlı olarak yapılan alt ihalelerin hangi şirketler üzerinde kalacağının en başından bu yana belirli olduğunu, bu organizasyonun İmamoğlu'nun talimatıyla örgüt yöneticisi Murat Ongun tarafından sağlandığını anlattıkları bildirildi.

İfadeleri alınan kişilerin, belediyece yapılan ihalelerin suç örgütünün organizasyonu dahilinde önceden ayarlanarak "adrese teslim" şekilde gerçekleştiğini beyan ettikleri aktarılan iddianamede, beyanların bilirkişiler tarafından yapılan tespitlerle uyumlu olduğu kaydedildi.

İddianamede, "Muhtelif birçok şahsın aynı yönde beyanda bulunmasının, hayatın olağan akışı içerisinde tesadüfle açıklanmasının mümkün olmadığı değerlendirilmiştir." ifadesine yer verildi.

"2024 Yılı Muhtelif Video Çekimleri, Film Yapımları, Kitap Basımları, Medya/Basın Takip Hizmetleri ile Mobil İletişim Araçları Temini Alımı İşi" ihalesine fesat karıştırıldığı aktarılan iddianamede, açık ihale usulüyle yapılan bu ihale dokümanını 6 isteklinin Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden indirmesine rağmen, ihaleye İBB'nin iştirak şirketi Medya AŞ ile birlikte 2 şirket tarafından teklif verildiği, sadece MEDYA AŞ'nin teklifinin geçerli sayıldığı, 22 Ekim 2024'te Medya AŞ ve idare arasında 168 milyon 305 bin 500 lira bedelle sözleşme imzalandığı belirtildi.

İddianamede, aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmayan ve farklı hizmet sunucuları tarafından yerine getirilebilecek farklı uzmanlık konularına ilişkin hizmet işlerinin tek bir ihale kapsamında ihale edilmesi, farklı hizmetlerin bir araya getirilerek ihale hacminin büyük tutulması ve bu işlerin kısmi teklife açılmamasıyla rekabet ortamının sağlanmadığı, eşit muamele, kaynakların verimli kullanılması ve ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ilkelerine aykırılık bulunduğu bildirildi.

"Alt ihalelerin örgüte müzahir firmalarda kalmasını sağlamak için kurgusal ihale sistemi işletildi"

Suça konu ihalede, İmamoğlu suç örgütünün hedeflerine ulaşabilmesi adına ihaleye fesat karıştırıldığı belirtilen iddianamede, şunlar kaydedildi:

"İhalenin usulüne uygun yapılması halinde ihaleye çok sayıda katılımcının teklif verme imkanının bulunduğu ve işin çok daha uygun bedeller üzerinden yapılarak İstanbul Büyükşehir Belediyesinin kasasından daha az miktarın çıkmasının kuvvetle muhtemel olduğu, bu nedenle de tam olarak miktarının tespiti mümkün olmamakla birlikte ihalede rekabet ortamı sağlanmayıp gizli bilgilerin paylaşılması ve ihalenin adrese teslim olarak Medya AŞ'ye verilmesi nedeniyle kamu zararı oluşmuştur. "

İddianamede, "2025 Yılı Muhtelif Video Çekimleri, Film Yapımları, Kitap Basımları, Medya/Basın Takip Hizmetleri ile Mobil İletişim Araçları Temini Alımı İşi" kapsamında yapılan ana ihalede, Murat Ongun'un, İmamoğlu'nun talimatıyla örgüt üyeleri üzerindeki hiyerarşik gücünü kullanarak önceden ihaleyi alacak firmaları belirlediği, ihalenin kasıtlı olarak Medya AŞ üzerinde kalmasını sağladığı aktarıldı.

Medya AŞ'nin bu ana ihaleyi alt ihalelere konu edip, işi kısımlara ayırarak 4 farklı firmaya yaptırdığına işaret edilen iddianamede, "İmamoğlu suç örgütünün Kültür ve Medya AŞ nezdinde yapılan alt ihaleleri bir gelir kapısı olarak görmesinden kaynaklı olarak, yapılan alt ihalelerin örgüte müzahir firmalar üzerinde kalmasını sağlamak için tamamen kurgusal bir ihale sistemi işletilmiş olup, bu husus dosya kapsamına yansıyan bir çok şahsın beyanıyla açıklığa kavuşmuştur." ifadelerine yer verildi.

"Bu paraları ödemeyenlerin iş yapması engelleniyordu"

İddianamede, etkin pişmanlık kapsamında ifade veren İnova Reklam firmasının yetkilisi İnan Boztaş'ın ihalelerle ilgili beyanları yer aldı.

Boztaş, 2020-2024'te üçüncü şahıslardan kiralanan reklam mecralarını kullanmak için normalde İBB Kentsel Tasarım Müdürlüğünden izin almak gerektiğini ancak Kültür AŞ ve Medya AŞ'ye yönlendirildiğini anlattı.

Bu iştiraklerin, dron çekim hizmeti, grafik tasarım hizmeti, ajans hizmetleri, fotoğraf çekimleri hizmeti, arşiv video görüntü hizmeti gibi açıklamalarla şirketine fatura keserek, kendisinden zorla bazı paralar tahsil edildiğini belirten Boztaş, ifadesinde şunları kaydetti:

"Bu paralar ödenmezse reklam şirketlerine izin veya herhangi bir iş verilmiyordu ve bu paraları ödemeyenlerin iş yapması engelleniyordu. Bu faturaların açıklama kısmında belirtilen hizmetler normalde hiç yapılmamış olan farazi şeylerdir. Sadece para tahsil etmek için işler yapılmış gibi gösterilip iştirak şirketlerine para göndermemiz isteniyordu. Biz de bunu fatura kestikleri ve resmi olduğu için, aynı zamanda belediyeye gelir olduğunu düşündüğümüzden göndermek zorunda kalıyorduk. Bu bedeller bazen çok afaki ve acımasız olabiliyordu. Sistem 2019 belediye seçimlerinden önce böyle değildi."

Kamu milyonlarca lira zarara uğratıldı

İddianamede, 2021'de İBB mülkiyetindeki Avcılar Denizköşkler, Bakırköy Florya, Beykoz Koru ve Zeytinburnu 1453 Çırpıcı Sosyal Tesisleri'nin organizasyon hizmetlerinin 3 yıl süreyle işletilmesine ilişkin ihalelerindeki usulsüzlüklere yer verildi.

İhalenin 3 milyon 715 bin lira tahmini bedelle açıldığı aktarılan iddianamede, ihaleyi 3 milyon 800 bin lira teklif veren tek istekli Medya AŞ'nin kazandığı, Medya AŞ'nin daha sonra tesisleri alt kiralama ihalesine açtığı bildirildi.

İddianamede, ihalede tahmini bedelin hatalı ve düşük belirlendiği, ihaleye katılmak için yıllık 1 milyon 238 bin liralık bir iş için en az 2,5 milyonluk sermaye, 5 yıl için 4 milyonluk ciro, 1 milyonluk iş deneyimi, konusu "organizasyon hizmetleri" olmasına rağmen, dijital baskı veya medya hizmetleri ile reklam, tanıtım ve dijital yayıncılık hizmetlerinin tamamında aynı anda en az 3 yıl çalışmış ve halen de faaliyet gösteriyor olma şartlarının birlikte arandığını, bu durumun birçok firmanın ihaleye katılamaması sonucunu doğurduğu ve rekabetin sağlanamadığı kaydedildi.

Sonuçta ihaleye sadece Medya AŞ'nin katılım sağladığı gibi ihaleyi de kazandığı belirtilen iddianamede, kamunun 2 milyon 952 bin lira zarara uğratıldığı ifade edildi.

İddianamede, Sütlüce Mahallesi'nde 2 bin metrekarelik alana sahip etkinlik çadırının 2023'te 3 yıl süreyle aylık 32 bin lira tahmini bedelle kiraya verilmesine ilişkin ihaleye çıkıldığı, tek istekli Kültür AŞ'nin 3 yıllık toplam 1 milyon 200 bin lira teklifle katılıp ihaleyi kazandığı belirtildi.

Medya AŞ'nin, İBB'den metrekaresi 384 liraya kiraladığı yeri 2-3 ay sonra 34,5 kat bedelle alt şirketlere kiraya verdiği, böylece bu ihalede kamunun 28 milyon 627 bin lira zarara uğratıldığı vurgulanan iddianamede, ayrıca İBB ile Kültür AŞ arasında imzalanan sözleşme uyarınca, alt kiralama işlemi yapıldığında İBB'ye onaylatılması gerekirken, işlemden yaklaşık 5 ay sonra İBB'den kiralama muvafakati alındığı bildirildi.

İddianamede, bu ihale için "Muhammen bedelin yanlış hesaplanmasının, basit bir hatanın veya tesadüfün ürünü olmadığı, İstanbul Büyükşehir Belediyesinin kasasına maksimum miktarda para girmesinin hedeflenmediği ve kamu menfaatleri gözetilmediğinden muhammen bedelin birçok eylem kapsamında olması gereken tutardan eksik hesaplanmasının, suça konu işten elde edilecek gelirin alt ihaleleri alan firmalar tarafından kazanılmasının amaçlandığının bir göstergesi olduğu, bu şekilde ana ihale kapsamına fesat karıştırılarak ihalenin Kültür AŞ üzerinde kalmasının sağlandığı anlaşılmıştır." değerlendirmesi yapıldı.