İBB de kiralık araç vurgunu Sayıştay raporlarına girdi Son Haberler

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin araç kiralama işlemleri, Sayıştay’ın 2025 yılı düzenlilik denetim raporuna yansıdı. Belediyenin hizmetlerinde kullanılmak üzere kiraladığı araçların aylık kira bedelleri ile ortalama kasko değerleri arasında yüksek tutarlı farklılıklar tespit edildi. Denetim kapsamında incelenen araç gruplarında, bazı taşıtların birkaç aylık kiralama bedelinin araçların ortalama kasko değerine ulaştığı belirlendi.

Yaklaşık 3 milyar 60 milyon TL bedelli araç kiralama ihalesinde, farklı gruplarda yer alan taşıtlar için ödenen aylık tutarlar raporda ayrıntılı şekilde yer aldı. Araç kiralama işlemlerinin yanı sıra ihale yöntemleri, yaklaşık maliyet hesaplamaları ve belediye bünyesindeki taşıtların kullanımının takip edilmesine ilişkin usulsüzlükler de denetim bulguları arasında gösterildi.

3 MİLYAR 60 MİLYON TL'LİK ARAÇ KİRALAMA İHALESİ

Sayıştay raporuna göre, İBB tarafından gerçekleştirilen yaklaşık 3 milyar 60 milyon TL tutarındaki araç kiralama ihalesinde belirlenen aylık kira bedellerinin, araçların ortalama kasko değerlerine oranla yüksek olduğu tespit edildi. Bazı araç gruplarında aylık kiralama tutarlarının, taşıtların ortalama kasko değerinin yaklaşık yarısına ulaştığı belirlendi.

İhale kapsamında kiralanan araçlar farklı gruplar halinde değerlendirildi. Her gruptaki taşıtların ortalama kasko değerleri ile belediyeye fatura edilen aylık kira tutarları karşılaştırılarak ödenen bedeller rapora yansıtıldı.

696 BİN TL'LİK ARAÇLARA AYLIK 383 BİN TL KİRA ÖDENDİ

Denetim raporunda yer alan 17. grup araçların ortalama kasko değerinin yaklaşık 696 bin TL olduğu belirtildi. İBB'nin söz konusu araçlar için aylık 383 bin TL kiralama bedeli ödediği tespit edildi. Aylık kira tutarının araçların ortalama kasko değerinin yarısından fazla olduğu görüldü.

Raporda yer alan hesaplamaya göre, 17. gruptaki araçların ortalama kasko değeri yalnızca 1,82 aylık kira bedeline karşılık geliyor. Belediyenin söz konusu taşıtlar için yaklaşık iki ayda ödediği kiralama tutarı, araçların ortalama kasko değerine ulaşıyor.

1,36 MİLYON TL DEĞERİNDEKİ ARAÇLARA AYLIK 533 BİN TL

İhalenin 7. grubunda yer alan araçların ortalama kasko değeri yaklaşık 1 milyon 360 bin TL olarak kaydedildi. Aynı gruptaki taşıtlar için belediye tarafından aylık 533 bin TL kiralama bedeli ödendiği belirlendi.

Raporda, 7. gruptaki araçların ortalama kasko değerinin 2,57 aylık kira bedeline karşılık geldiği ifade edildi. Söz konusu araçların yaklaşık üç aylık kiralama bedeliyle satın alınabilecek değerde olduğu belirtildi.

6. GRUP ARAÇLAR İÇİN AYLIK 496 BİN TL FATURA EDİLDİ

Sayıştay'ın incelemesinde 6. grup içerisinde bulunan araçların ortalama kasko değerinin yaklaşık 1 milyon 490 bin TL olduğu tespit edildi. İBB'ye söz konusu gruptaki araçlar için aylık yaklaşık 496 bin TL kiralama bedeli fatura edildiği görüldü.

Aylık kira bedelleri üzerinden yapılan karşılaştırmada, 6. gruptaki araçların yaklaşık üç aylık kiralama tutarının ortalama kasko değerine karşılık geldiği belirlendi. Raporda söz konusu gruptaki araçların kira tutarları da diğer gruplarla birlikte yer aldı.

1,18 MİLYON TL'LİK ARAÇLARA AYLIK 493 BİN TL ÖDENDİ

İhalenin 12. grubunda yer alan araçların ortalama kasko değeri 1 milyon 180 bin TL olarak açıklandı. Aynı araçlar için İBB tarafından aylık 493 bin TL kiralama bedeli ödendiği tespit edildi.

Söz konusu gruptaki araçların aylık kira bedelinin ortalama kasko değerine oranı yaklaşık yüzde 42'ye ulaştı. Araçların ortalama kasko değerinin yaklaşık iki buçuk aylık kiralama tutarına karşılık geldiği görüldü.

ARAÇLARIN KİRALAMA BEDELLERİ KISA SÜREDE KASKO DEĞERİNE ULAŞIYOR

Sayıştay raporunda yer alan veriler, farklı gruplardaki araçların aylık kira bedellerinin ortalama kasko değerlerine kısa sürelerde ulaştığını ortaya koydu. Özellikle 17. ve 7. gruptaki taşıtların kiralama bedelleri ile kasko değerleri arasındaki oranlar raporda yer aldı.

17. gruptaki araçların 1,82 aylık, 7. gruptaki araçların ise 2,57 aylık kira bedeliyle satın alınabilecek değerde olduğu belirtildi. Kiralama giderlerinin araçların kendi değerlerini kısa sürelerde karşılaması, raporda kamu kaynaklarının kullanımı açısından ele alınan konular arasında yer aldı.

BİNEK ARAÇLARIN FARKLI İHALELERİN İÇİNE GİZLENDİĞİ TESPİT EDİLDİ

Araç kiralama bedellerinin yanı sıra belediyenin taşıt temininde kullandığı ihale yöntemlerine ilişkin usulsüzlükler de Sayıştay raporuna yansıdı. Binek araçların bir kısmının, doğrudan taşıt kiralama hizmetiyle ilgisi bulunmayan ihalelerin kapsamına dahil edilerek temin edildiği tespit edildi.

Raporda, araç kiralama işlemlerinin farklı hizmet alımı ihaleleri içerisinde gerçekleştirilmesine ilişkin bulgulara yer verildi. Belediyenin binek araç ihtiyacını karşılamak amacıyla yürüttüğü ihale işlemleri de denetim kapsamında incelendi.

BİNLERCE ARAÇTA TAKİP SİSTEMİ BULUNMADIĞI BELİRLENDİ

Sayıştay denetiminde ortaya çıkan bir diğer tespit, İBB bünyesinde kullanılan binlerce araçta takip sistemi bulunmaması oldu. Belediyenin kullanımındaki çok sayıda taşıtın hareketlerinin araç takip sistemleri üzerinden izlenmediği rapora yansıdı.

Araç takip sistemlerine ilişkin eksikliklerin yanı sıra taşıtların kullanımına yönelik sorular da gündeme geldi. Kiralanan araçların kimler tarafından ve hangi bölgelerde kullanıldığına ilişkin soruların yanıtlanmadığı belirtildi.

YAKLAŞIK MALİYETLER PİYASA RAYİÇLERİNE UYGUN BELİRLENMEDİ

Sayıştay raporunda, İBB'nin araç kiralama ihalelerinde yaklaşık maliyetlerin oluşturulmasına ilişkin usulsüzlükler de yer aldı. İhale öncesinde belirlenen yaklaşık maliyetlerin piyasa rayiçlerine uygun şekilde hazırlanmadığı tespit edildi.

Denetim bulgularında, araçların kiralama bedelleri ile ortalama kasko değerleri arasındaki farklılıkların yanı sıra yaklaşık maliyet hesaplamalarına ilişkin sorunlar da kaydedildi. İhale bedellerinin belirlenmesi ve araçların temin edilmesi süreçleri raporda ele alınan başlıklar arasında yer aldı.

ARAÇLARIN KİMLER TARAFINDAN VE NEREDE KULLANILDIĞI YANITLANMADI

Sayıştay'ın 2025 yılı düzenlilik denetim raporunda, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin araç kiralama işlemlerine ilişkin maliyet, ihale ve takip sistemi başlıklarında çeşitli usulsüzlükler tespit edildi. Yaklaşık 3 milyar 60 milyon TL tutarındaki ihalede bazı araçların aylık kira bedellerinin ortalama kasko değerlerinin önemli bir bölümüne ulaştığı belirlendi.

Binek araçların taşıt kiralamasıyla ilgisi olmayan ihaleler kapsamında temin edilmesi, binlerce araçta takip sistemi bulunmaması ve yaklaşık maliyetlerin piyasa rayiçlerine uygun oluşturulmaması da raporda yer aldı. Belediyenin kiraladığı araçların kimler tarafından ve nerelerde kullanıldığına ilişkin sorular ise yanıtsız kaldı.