Hesabına fazla para yatanlar dikkat! Yargıtay dan emsal karar! Sözcü Gazetesi

Çalışma hayatını ve milyonlarca çalışanı yakından ilgilendiren emsal nitelikte bir hukuki süreç sonuçlandı. Yargıtay, kurum tarafından sehven fazla ödeme yapılan bir çalışanın, bu tutarı iade etmesi gerektiğine hükmetti. Kararla birlikte, işverenin yaptığı hatalı ödemelerin "bağışlama" sayılamayacağı ve hukuken geri istenebileceği netlik kazandı.

YANLIŞLIKLA YAPILAN ÖDEME MAHKEMELİK OLDU

Dava konusu olayda davacı idare, çalışanının daha önce açtığı alacak davasının Yargıtay bozması sonrasında reddedildiğini ve kararın kesinleştiğini belirtti. Dava sürecindeki bilirkişi incelemesinde personele fazladan ödeme yapıldığının tespit edildiğini aktaran kurum, söz konusu meblağın iadesi için yapılan resmi bildirimlerin sonuçsuz kalması üzerine alacağın tahsili amacıyla yargıya başvurdu. Davalı işçi ise davanın haksız olduğunu savunarak reddini talep etti.

YEREL MAHKEMEVE İSTİNAF İŞÇİYİ HAKLI BULDU

Uyuşmazlığı ilk olarak inceleyen İlk Derece Mahkemesi, emsal konumdaki diğer çalışanlara da aynı oranda zam uygulandığını gerekçe göstererek idarenin fazla tutarı geri isteme hakkı bulunmadığına karar verdi ve davayı reddetti.

Kararın temyiz edilmesi üzerine dosyayı ele alan Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) de benzer bir yaklaşımla şu gerekçelerle başvuruyu reddetti:

İşverenin kendi hesaplama hatasıyla karşı tarafa güven aşıladığı,

İşçinin iyi niyetli davranarak ödemeyi hakkı olduğunu düşünerek kabul ettiği,

Hakkaniyet ve dürüstlük ilkeleri gereğince bu ödemenin geri istenemeyeceği.

YARGITAY: "HATALI ÖDEME BAĞIŞLAMA SAYILMAZ"

Davacı kurumun temyiz başvurusu üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, alt mahkemelerin kararlarını hatalı bularak bozdu. Yüksek Mahkeme'nin bozma gerekçesinde öne çıkan unsurlar şunlar oldu:

Sebepsiz Zenginleşme İlkesi: Türk Borçlar Kanunu’nun 78. maddesi uyarınca, borçlu olmadığını bilmeden rızasıyla ödeme yapan kişi, hataya düştüğünü ispatlarsa ödediği tutarı geri isteyebilir.

Bağışlama İradesinin Yokluğu: Tahakkuk memurunun yaptığı hesaplama hatası, ödemeyi yapan kurumun bir bağışlama amacı taşımadığını gösteren bir yanılmadır.

Emsal İçtihat: Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 1984 tarihli emsal kararına atıfta bulunularak, herhangi bir şartlı tasarrufa dayanmayan salt hatalı ödemelerin sebepsiz zenginleşme kapsamında iade edilmesi gerektiği vurgulandı.

Raporla Sabit Cins Ödeme: İşçinin önceki davasının reddedildiği ve o dosyadaki bilirkişi raporuyla fazla ödemenin kesin olarak saptandığı belirtilerek, mahkemenin bu tutarı tahsil yönünde karar vermesi gerektiği ifade edildi.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, Bölge Adliye Mahkemesinin kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının oy birliğiyle bozulmasına hükmetti.