Hatay da depremin yaralarını dalgalar sardı Haberler Son dakika haberleri

6 Şubat 2023’te Türkiye, Kahramanmaraş merkezli iki depremle tarihinin en yıkıcı felaketlerinden birini yaşadı. Depremlerin ardından 'ne yapabilirim, nasıl yardımcı olabilirim' telaşıyla Hatay’a giden sosyal girişimci ve dalga sörfü eğitmeni Deniz Toprak, ilk etapta temiz suya erişim için bulduğu destekçilerle suyu temizleyen filtreleri kente ulaştırdılar. Ardından konaklama, gıda ve temel ihtiyaçlardaki eksiklikler gibi daha büyük problemlerin kısa vadede çözülemeyeceğini gördüğünü söyleyen Toprak, "Belki en büyük zararı çocuklar, gençler görecekti; çünkü 5-10 senelik bir yeniden hayata dönüş çocuklukların, gençliklerin yaşanamaması demekti" diyor.

"İNSANLARIN EN ÇOK İHTİYAÇ DUYDUĞU ŞEY ŞEY UMUT"

Büyük felaketlerden sonra en çok ihtiyaç duyulan şeyin umut olduğunu aktaran Deniz Toprak, Samandağ sahilinde keşfettiği güçlü dalgaların yalnızca spor değil, psikolojik ve sosyal bir dönüşüm aracı olabileceğini fark etti.

Toprak, "İnsanların en çok ihtiyaç duyduğu şey umut. Sörf, deniz ve doğa bu umudu yeniden kurmak için güçlü bir alan açıyor" diyor.

Deniz Toprak'ın depremden sadece üç ay sonra ücretsiz sörf dersleriyle başlayan projesi, ilk etapta "şimdi bunun sırası mı?" tepkileriyle karşılandı.

Toprak, "Biz başından itibaren pozitif hikaye anlatmaya başladık. Pozitif dönüşümün ne kadar kıymetli olduğunu tekrar ettik. Bugün kurucu ortağımız Hataylı Derya bile sörf dersleri çağrısına ilk başta çocuğunu götürmediğini söyledi. Çoğu insan da bunu düşündü çünkü Hatay'da deniz zaten çok tehlikeli ve sörf ne alaka diye düşündüler" diyor.

Ancak zamanla çocukların denizle kurduğu ilişki, ailelerin ve kentin bakışını da değiştirmiş oldu.

Toprak’ın ifadesiyle amaç, çocukların kendileriyle, doğayla ve yaşadıkları yerle bağını güçlendirmekti.

"DUYGULARI SERBEST BIRAKMA ALANI YARATTIK"

Deniz Toprak, "O dönem çocukların duygularını bastırdıkları bir dönemdi. Ben gittiğimde en büyük sıkıntı buydu. Travma denilen şey de böyle bir şey. Hayatta kalan çocukların hepsi o yaşadıkları şeyi içlerinde taşımak zorunda kaldılar. O duyguyu bastırıp olmamış gibi davranmak da en kötü şey aslında. Biz de söfle beraber o duyguları serbest bırakma alanı yarattık" diyor.

Böylece sörf dersleri, yalnızca spor öğretmekle sınırlı kalmadı; çocukların korkularıyla yüzleştiği, bastırdıkları duyguları ifade edebildikleri bir alan açmış oldu.

Toprak, "Dalgalar seni düşürüyor ama tekrar ayağa kalkmayı öğretiyor. Bu deneyim, travma yaşayan çocuklar için çok güçlü" ifadelerini kullanıyor.

ÖNCE ORDU SONRA SRİ LANKA'DA EĞİTİM ALDILAR

Toprak, projenin pilot aşamasında Hatay’daki ilk ziyaretinde Samandağlı iki çocukla tanıştığını ve sörfe duydukları yoğun ilgiden etkilendiğini anlattı.

Depremin ardından okulların kapalı olduğu dönemde çocukların evde kaldığını hatırlatan Toprak, ailelerden izin alarak Akın ve Haydar’ı sörf eğitimi almaları için bir eğitim merkezine götürdüğünü söyledi. Akın ve Haydar, Hatay’daki ilk sörf sporcuları olarak önce Ordu’daki, ardından Sri Lanka’daki kamplarda sörf eğitmenliği ve beceri geliştirme eğitimlerine katıldı.

ÜST ÜSTE ŞAMPİYONLUK KAZANDILAR

Bugüne kadar 1000’in üzerinde çocuk projeden faydalandı. Projenin ilk katılımcıları olan Haydar ve Akın, kısa sürede Türkiye şampiyonlukları kazandı.

Deniz Toprak, "Akın ve Haydar sonra eğitmenimiz oldu. Haydar 2023'te, Akın 2024'te Türkiye şampiyonu oldu. Akın'ın yetiştirdiği Kenan ise 2025'te Türkiye Şampiyonası’nda madalya aldı. Artık benim yetiştirdiğim çocukların yetiştirdiği Hataylı çocuklar Türkiye Şampiyonası'nda madalya aldılar. Kenan milli takıma seçildi, Portekiz'e gittik ve Avrupa Şampiyonasına katıldı" diyor.

"HATAY'DA SÖRF YAPILMAZ" ALGISI KIRILDI

Bu başarılar, ailelerin ve toplumun projeye olan güvenini artırırken, "Hatay’da sörf yapılmaz" algısını da kırdı.

Toprak, "Bu çocuklar uzak bir başarı hikayesi değil, mahallenin içinden çıkan örnekler. O yüzden diğer çocuklar da 'ben de yapabilirim' diyor” ifadelerini kullanıyor.

KIZ ÇOCUKLARIN KATILIMI DİKKAT ÇEKİYOR

Projede kız çocuklarının katılım oranı yüzde 55’e ulaşmış durumda. Bu oran, Türkiye ortalamasının üzerinde. Zamanla merkez; çocuk güvenliği, toplumsal cinsiyet eşitliği ve çocuk katılımı gibi başlıkları da odağına alan bir yapıya dönüştü. Kuralların dahi çocuklarla birlikte belirlendiği bu sistem, klasik spor kulübü anlayışının çok ötesinde.

HATAY SÖRF KASABASINA DÖNÜŞÜYOR

Deniz Toprak, 2025 itibarıyla projenin kurumsallaştığını ve Samandağ sahilinde, sınıfları ve konaklama alanları olan büyük bir sörf merkezi kurulduğunu söyledi.

Hatay Valiliği ve kamu kurumlarının da destek verdiği merkezle birlikte Hatay, Samandağı'nın "sörf kasabası”na dönüşeceğini söyleyen Toprak, kent girişlerine sörf tabelaları yerleştirilecek.

TÜRKİYE'DE BİR BENZERİ YOK

Toprak, "Türkiye'de bir benzeri olmayan bu tesiste sınıflar, konaklama üniteleri, kafeteryalar ve gym olacak. Biz bu tesiste 40 kişiye yakın kişiyi konaklatabiliyoruz ve yakında insanları burada ağırlamaya başlayacağız. Tesiste antrenör eğitimleri, yarışlar, yaz kampları olacak, bunun altyapısını çalışıyoruz. Bu anlamda Hatay dalga sörfünün bir lokomotifi olacak" diyor.

Deniz Toprak’a göre bu yalnızca bir spor projesi değil. "Bu, kentin yeniden hayal edilmesiyle ilgili. Hatay 5-10 yıl sonra insanların sörf öğrenmek için geldiği bir yer olabilir. İnsanların gerçekten keyif almaya geldiği, plajda zaman geçirdiği Rio, Cape Town, Bali'deki sahiller gibi sörf öğrenmeye geldiği bir yere dönüşebilir. Bu hayali bugünden kurmak zorundayız.”

ÜÇ TARAFI DENİZLERLE ÇEVRİLİ ÜLKEMİZİ NE KADAR KULLANIYORUZ?

Proje, Sabancı Vakfı tarafından “Fark Yaratan” seçilirken, şimdi Hatay’da geliştirilen bu modelin Türkiye’nin farklı kıyı kentlerine uyarlanması hedefleniyor.

Toprak, projenin yalnızca Hatay’daki çocuklara değil, Türkiye’nin farklı kentlerindeki çocuklara da hitap ettiğini vurguladı. Türkiye'nin her yerindeki çocukların benzer ihtiyaçlara sahip olduğunu belirten Toprak, Sabancı Vakfı ile birlikte Hatay’da yürütülen çalışmanın kitaplaştırılması ve yaygınlaştırılabilir bir modele dönüştürülmesi için çalıştıklarını söylüyor.

Artan sorumluluğa dikkat çeken Toprak, sürecin yoğun ancak heyecan verici olduğunu ifade ederek, üç tarafı denizlerle çevrili Türkiye’de denizlerin ve plajların yeterince kullanılmadığını, oysa dalga sörfünün ülkenin tüm denizlerinde yapılabileceğini ifade ediyor.

.png ASKIDA SÖRF MODELİ

Proje kapsamında Türkiye’nin farklı kentlerinden Hatay’a gelen katılımcıların bağış yaparak sörf eğitimi alırken “askıda sörf” modeliyle başka bir çocuğun da eğitime erişmesine katkı sağlıyor.

Toprak, bu yaklaşımı "anlamlı ve sorumlu tatil" olarak tanımlarken, projenin sürdürülebilirliği için özellikle özel sektör ve kamu kurumlarının desteğine ihtiyaç duyulduğunu vurguluyor.

Artan destekle daha fazla çocuğun sörfle buluşturulabileceğini belirten Toprak, bu sürecin yalnızca bireysel dönüşüm değil, Hatay’ın uzun vadede bir sörf kasabasına dönüşmesini de hedeflediğini ifade etti.