Hakan Fidan’ın İran savaşı sunumu iktidar gündemini değiştirdi

İran savaşıyla ilgili gelişmeler Türkiye’de siyasi gündemi de etkiliyor. AKP’nin son Merkez Karar ve Yönetim Kurulu (MKYK) toplantısında başlangıçta farklı başlıkların ele alınması planlanırken, savaşın seyrine ilişkin değerlendirmeler nedeniyle toplantı akışının değiştiği öğrenildi.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın İran ve ABD’nin stratejilerine ilişkin yaptığı kapsamlı sunum, gündemi belirledi.

Nefes yazarı Nuray Babacan’ın aktardığına göre, AKP’nin son MKYK toplantısında gündem başlangıçta farklı konulardan oluşturulmuştu. Ancak İran savaşıyla ilgili gelişmeler nedeniyle sıradan sunumlar iptal edildi ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’dan savaşla ilgili değerlendirme yapması istendi.

Edinilen bilgilere göre Fidan, İran ve ABD’nin yaklaşımına ilişkin şu değerlendirmeleri yaptı:

“Türkiye’nin savaşa çekilme olasılığı çok düşük olsa da her türlü önlemin alınması için çalışmalar yapılmaktadır. İran savaşı uzatmak isteyecektir. Çünkü savaşın her gününün, dünya ekonomisine maliyeti çok yüksek. Bu sürenin uzamasının yaratacağı zararların, diğer ülkelerin hükümetleri ve halkları üzerindeki olumsuz etkisinden yararlanmak isteyeceklerdir.

Savaşın uzamasının batılı ülkelere olan maliyetini biliyorlar. Ayrıca uçak ve gemi gibi görünür ve pahalı unsurlarla değil, İHA ve füze gibi görünmez unsurlarla savaşıyorlar. Bu onlar için bu durumu kolaylaştırıyor. Karşı tarafın savaş maliyeti çok daha fazla. Böyle bir taktik içindeler.

ABD ise savaşın hızla sonuçlanmasını, en ağır zararın kısa sürede verilmesini, rejim değişikliği olmasa bile askeri alt yapısı açısından uzun süre hareket etmesini ortadan kaldıracak zararın verilmesini planlıyor. İsrail ise bu denklemden kârlı çıkma hesabında. İsrail’in yayılmacı ve bölücü gündemini biliyoruz.

Türkiye’nin konumu iki tarafla ilişkilerin yürütülmesi açısından kilit durumda. Ayrıca önemli bir NATO ülkesi. Şimdiye kadar izlenen dengeli politika önemli. Buna rağmen yakın tehlikeleri görüyoruz ve ona göre önlemler almaya devam ediyoruz…”

Fidan’ın kamuoyuna açık değerlendirmelerinde de İran’ın stratejisinin bölgedeki ülkelerin enerji altyapılarını hedef almak olduğunu dile getirdiği, “Savaşın süresi de şekli de değişebilir. İran’ın hiçbir ayrım yapmadan bütün buraları bombalaması inanılmaz derecede yanlış bir strateji” ifadelerini kullandığı hatırlatıldı.

Savaşın tarafı olunmasa bile olasılıkların ve gelişmelerin doğru okunmasının önemine dikkat çekilirken, Türkiye’nin savaşın dışında kalmasının ana hedef olduğu ancak tüm seçenekler üzerinde değerlendirmelerin sürdüğü belirtiliyor.

Öte yandan İran savaşıyla ilgili gelişmeler sürerken Türkiye’nin siyasetine yön vermesi beklenen TBMM’nin süreçte nasıl bir rol üstleneceği de tartışılıyor. Geçtiğimiz hafta muhalefet partileri hükümetin Meclis’e bilgi vermesi için girişimde bulundu.

Hakan Fidan'dan diplomasi trafiği: 3 mevkidaşıyla görüştü

Edinilen bilgilere göre muhalefetin bu talepleri AKP grup yönetimi tarafından Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’a iletildi. Fidan’ın aynı hafta Genel Kurul’a gelerek bilgi verebileceğini ifade ettiği ancak grup yönetiminin görüşmelerin bir sonraki hafta yapılmasının daha uygun olacağına karar verdiği öğrenildi. Daha sonra tarih belirlenerek muhalefet partilerine ve kamuoyuna duyuruldu.

Ayrıca Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler’in de yarın yapılacak “savaş oturumunda” bilgi vermek istediğini AKP grubunu arayarak ilettiği belirtildi. Oturumun kapalı yapılması planlanıyor.

Ancak TBMM’deki kapalı oturumları yakından izleyen çevreler, muhalefete aktarılan bilgilerin çoğu zaman kamuoyuna açıklanan bilgilerden farklı olmadığını belirtiyor. Yayınlanması 10 yıl yasak olan bu toplantıların özellikle son yıllarda çoğu kez sınırlı bilgi paylaşılan, formalite niteliğinde oturumlara dönüştüğü değerlendirmesi yapılıyor.

ABD’den diplomatlarına 'Suudi Arabistan’ı terk edin' emri

Bu nedenle yapılacak oturumda, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler’den beklenmese de Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın daha önce zaman zaman sergilediği “açık konuşma ve bilgi paylaşma” yaklaşımını sürdürüp sürdürmeyeceği merak konusu olarak değerlendiriliyor.