Gürer: 10 milyon ton yalnızca meyvede ürün kaybı ortaya çıktı Sözcü Gazetesi

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) bugün yayımladığı 2025 yılına ilişkin bitkisel üretimde ikinci tahmine ilişkin açıklama yaptı.  Gürer, tarımda sorunların derinleştiğine dikkati çekerek, "Çiftçi sayısında azalma, ekilebilen arazilerde daralma yanında girdi maliyetlerindeki artış da sürüyor. TÜİK tarafından bitkisel üretim ikinci tahmini açıklandı. Bitkisel üretim tahmininde rekor düşme yaşanacağı da ortaya çıktı" dedi. 

TÜİK'in tahminlerine değinen Gürer, "Tahıl üretimi 2024 yılında yaklaşık 39 milyon ton iken 34 milyon 200 bin tona kadar gerileyeceği tahmin ediliyor. Mayıs ayında öngörülene göre 3 milyon 200 bin ton daha tahıl üretiminde kayıp ortaya çıktı. 2024 yılında buğday üretimi 20 milyon 800 bin  tondan Mayıs 2025 yılında 19 milyon 600 bin tona düşeceği tahmin edilmişti" ifadesini kullandı. 

Gürer, buğdayda üretim kaybının bir yılda 3 milyon ton olduğunu söyleyerek, 2023 yılında 22 milyon ton civarında buğday üretilirken tahminlere göre şu an da üretimin 17 milyon tona kadar gerilediğini kaydetti. Gürer, sözlerini şöyle sürdürdü: 

"Mercimekte ise durum daha vahim. Anadolu topraklarında yetişen mercimeğin tohumunu Kanada’ya biz verdik, oradan alıyorduk. 2024 yılında 405 bin ton üretimimiz varken Mayıs’ta 340 bin ton TÜİK tahmin etmişti. Ekim 2025’te 230 bin ton üretim gerçekleşeceği öngörüldü. Böylece Türkiye’nin mercimek ithalatı daha artacak. Mercimekteki dışa bağımlılığımız da devam edecek. Çünkü yanlış politikalar mercimek üretimini de oldukça geriletti.

Patates 6 milyon 900 bin tondan 6 milyon tona gerilerken ayçiçeği 2024 yılında 2 milyon 200 bin ton gerçekleşmişti. Mayıs 2025’te 2 milyon 300 milyon ton öngören TÜİK, Ekim 2025’te ise 1 milyon 800 bin tona kadar üretimin düşeceğini açıkladı. Böylece bitkisel üretimde önemli bir kayıp yaşanan yıl oldu ve bu anlamda rekor denecek düşmeler ortaya çıktı.

Meyve içecek grubu ile ilgili üretimde de 2024 yılında 28 milyon ton üretim gerçekleşmişti. 2025 yılı Mayıs ayında 21 milyon 400 bin ton öngörülüyordu. Ekim’de ise 19 milyon 800 tona geriledi. Yaklaşık 10 milyon ton meyve içecek grubu ürünlerde üretim kaybı ortaya çıktı.

Bu kayıplar da daha çok ÇKS'da olan üretim alanlarıyla ilgili. Bunun dışında üretim yapan çiftçilerde de büyük bir zayiat var. Nedenleri; girdi maliyetlerindeki artış, yanlış tarım politikaları, düşük alım fiyatları, zirai don, kuraklık. Hepsi birden birleşince üretim kayıplarında artışlar da ortaya çıktı. TÜİK verilerini Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan alıyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı, Mayıs ayında zirai donun arz açığı yaratmayacağını söylüyordu. 10 milyon ton yalnızca meyvede ürün kaybı ortaya çıktı. Bu nedenle veriler de rakamlar da değişiyor. Bu, ülkemizde tarımsal sorunların varlığını, arz açığının oluştuğunu gösteriyor. Belli bir noktaya kadar taşınan üretim varlığı oldukça hızlı bir düşüş gösterdi. Bunun başlıca nedeni plansız, öngörüsüz, çiftçiyi desteklemeyen politikalar, bunun yansıması rafta daha pahalı ürün ve daha sorunlu bir sürecin, gıdada da arz açığı oluşabilecek bir durumun doğması."