Golü elleriyle attı, kupayı kazandı: Tarihin en tartışmalı pozisyonu

22 Haziran 1986, Meksika City. Azteca Stadyumu tıklım tıklım, hava boğucu sıcak. Dünya Kupası çeyrek finalinde Arjantin ile İngiltere karşı karşıya. Sahadaki en küçük adam, Diego Maradona, 51. dakikada yaptığı bir hareketle tarihe geçecek. Yumruğunu topa değdirip ağlara gönderecek, hakem golü sayacak, Arjantin o turnuvayı şampiyon kapatacak. Tam 40 yıl sonra, Arjantin yeniden şampiyon sıfatıyla 2026 Dünya Kupası'nda sahadayken, o pozisyon hâlâ futbolun en çok konuşulan anı. Çünkü o gün olan şey, bugüne kadar tatmin edici bir cevap bulamadı.

51. dakikada herkes yukarı baktı

Top, İngiliz oyuncu Steve Hodge'un ayağından havalanıp ceza sahasının içine, geriye doğru savruldu. İngiltere kalecisi Peter Shilton topu yumruklamak için çıktı. Bir metre seksen üç boyundaki kalecinin karşısında, neredeyse otuz santim daha kısa Maradona da sıçradı. Shilton'ın yumruğu boşa gitti. Top ağlarda.

Tribünden bakan herkes golün kafayla atıldığını sandı. Oysa Maradona topa sol yumruğuyla dokunmuştu, kafasıyla değil. İngiliz oyuncular hakeme koşup kollarını salladılar, pozisyonu protesto ettiler. Ama Tunuslu hakem Ali Ben Nasser olanı net görememişti, yardımcı hakemin de bulunduğu açıdan görüşü kapalıydı. VAR'ın icadına daha otuz yıldan fazla vardı. O yıllarda elle oynama ancak gözle apaçık görüldüğünde iptal edilebiliyordu, ortada şüphe varsa hakem oyunu durdurmuyordu. Ben Nasser golü onayladı ve oyun kaldığı yerden devam etti.

Maradona golden hemen sonra köşeye koşup takım arkadaşlarına seslendi. Sonradan anlattığına göre onlara "Gelin sarılın, yoksa hakem golü iptal edecek" demişti. Çünkü kendisi neyin olduğunu çok iyi biliyordu. Maç 2-1 Arjantin'in üstünlüğüyle bitti ve bu skor takımı yarı finale taşıdı. Birkaç gün sonra Arjantin, Meksika'daki o turnuvayı kupayı kaldırarak tamamladı.

"Biraz Tanrı'nın eli, biraz Maradona'nın kafası"

Maç sonu basın toplantısında elle oynayıp oynamadığı soruldu. Maradona gülümseyerek golün "biraz Tanrı'nın eliyle, biraz da Maradona'nın kafasıyla" atıldığını söyledi. Tam bir itiraf değildi, tam bir inkâr da. Bu muğlak cümle "Tanrı'nın Eli" efsanesini doğurdu ve onlarca yıl öyle kaldı.

Gerçek itiraf çok sonra geldi. Tam 19 yıl. 2005'te Arjantin televizyonundaki "La Noche del 10" programında Maradona artık dolaylı konuşmadı, golü eliyle attığını açıkça anlattı. O ana en yakın duran isim olan kaleci Shilton ise bu itirafla yumuşamadı. Topu yumruklamak için çıkan kişi oydu ve olanları herkesten iyi görmüştü. Yıllar sonra gelen özrü kabul etmeyeceğini, çok geç kaldığını söyledi. Maradona'yı tüm kariyeri boyunca affetmedi. Onun için karşısındaki adam futbol tarihinin en yetenekli oyuncusuydu ama o gün centilmence davranan biri değildi.

Dört dakika sonra aynı maçta bir başyapıt daha

O gol tek başına bile efsane sayılırdı. Oysa Maradona aynı maçta, sadece dört dakika sonra futbol tarihinin belki de en güzel golünü attı. 55. dakikada kendi yarı sahasına yakın bir yerden topu aldı, altı İngiliz oyuncuyu geçti, kaleciyi de çalımlayıp ağları havalandırdı. 2002'de FIFA'nın internet oylamasında bu gol "Yüzyılın Golü" seçildi. 18.062 oy aldı, ikinci sıradaki Michael Owen'ın golünün neredeyse iki katı (10.631). Bir futbolcunun aynı doksan dakikada hem en tartışmalı hem en büyük golü atması, bu sporun başka hiçbir yerinde yaşanmadı.

Arkasında Falkland mı vardı?

Maradona yıllar sonra o golün kendisi için sıradan bir gol olmadığını söyledi. 2019'da çıkan bir belgeselde golü "sembolik bir intikam" olarak nitelendirdi. 1982'deki Falkland Savaşı'nda Arjantin ile İngiltere karşı karşıya gelmiş, savaşta çok sayıda Arjantinli asker ölmüştü. Maradona için sahadaki o an, kaybedilen bir savaşın acısını halkın önünde bir nebze hafifletmenin yoluydu. Bu boyut, golü futbol sınırlarının çok ötesine taşıyor.

Gol 1986'dan bu yana hiç iptal edilmedi, kayıtlarda hâlâ duruyor. Ne kurala uygundu ne de adil. 2026 kupasında Arjantin her tur atladığında, o 51. dakika yeniden ekranlara dönecek.