Gelir testi ile GSS priminden kurtulabilirsiniz Sosyal Güvenlik Haberleri

Geçen hafta Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı kararı ile genel sağlık sigortası (GSS) primleri artırıldı. Daha önce brüt asgari ücretin yüzde 3’ü oranındaki GSS primi yüzde 6’ya çıkartıldı. Böylece aylık prim tutarı 780,17 TL’den bin 560,33 TL’ye yükseldi. GSS primini kendileri ödeyenler 1 Aralık 2025 tarihinden itibaren yeni tutar üzerinden ödeme yapmak zorunda olacaklar. Bu tutar 1 Ocak 2026 tarihinde ise asgari ücrete yapılacak zam oranında artacak.

Kanuna göre, hiçbir sosyal güvencesi olmayan, işçi, memur veya esnaf gibi zorunlu sigortalı olarak çalışmayan, bakmakla yükümlü olunan kişi kapsamında eş, çocuk, anne-babası üzerinden sağlık yardımı alma hakkı olmayan kişiler genel sağlık sigortasına tabi olurlar ve primlerini kendileri öderler. Bu kişiler 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 60’ıncı maddesinin (g) fıkrası kapsamında sayılıyorlar.

GSS’ye tabi kişilerin sayısı ağustos ayı itibarıyla 7 milyon 740 bin 811 kişiyi buluyor. Ödeme gücü olmayanların primi devlet tarafından karşılanıyor. Ağustos ayı itibarıyla söz konusu kişilerden 5 milyon 708 bin 54 kişinin GSS primi devlet tarafından ödeniyor. Geriye kalan 2 milyon 32 bin 757 kişi ise GSS primini kendisi ödemek zorunda.

ÇOCUKLARDA GSS YÜKÜMLÜLÜĞÜ NE ZAMAN BAŞLAR?

2008 yılında çıkartılan 5510 Sayılı Kanun uyarınca, çocuklar 18 yaşını dolduruncaya kadar koşulsuz sağlık güvencesinden yararlanıyorlar. Anne babalarının sigortalı bir işte çalışıp çalışmadığına, prim borcu olup olmadığına bakılmıyor. Yaş sınırı lise ve dengi okul mezunlarında 20, yükseköğrenim mezunlarında 25 olarak uygulanıyor. Öğrenimini yaş sınırı dolmadan tamamlayan öğrenciler, öğrenimi tamamladıktan sonra iki yıl veya yaş sınırı doluncaya kadar GSS priminden muaf olmaya devam ediyorlar.

GSS primini kendisi ödemek zorunda olan ancak ödeme gücü olmayanlar ikamet ettikleri il veya ilçedeki sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfına başvurarak gelir testi yaptırmalıdır. Gelir testinde hane içindeki kişi başına aylık gelir tutarının brüt asgari ücretin üçte birinden az olması halinde aile bireyleri ve bakmakla yükümlü oldukları kişiler prim ödemeden genel sağlık sigortasından ücretsiz yararlanırlar. Buna göre, 2025 yılı itibarıyla hane içindeki fert başına gelirin 866,85 TL’nin altında kalması halinde GSS primi devlet tarafından karşılanır. Asgari ücret ocak ayında zamlanacak. Söz konusu limit tutarı yeni yılda asgari ücret zammı oranında artacak.

GELİR TESTİ BAŞVURUSU GECİKMEDEN YAPTIRILMALI

Gelir testine başvuru yapılması için bir süre şartı bulunmuyor. SGK tarafından gönderilen tescil tebligatını izleyen bir ay içerisinde gelir testi yaptıranlar, hane içinde fert başına gelirin söz konusu tutarın altında kalması halinde prim ödemekten kurtulurlar.

Ancak, ödeme gücü olmadığı halde gelir testi başvurusunu yapmakta gecikenler, başvuru yaptıkları tarihe kadar doğan GSS prim borcunu ödemek zorunda kalırlar.

Yaptırdığı gelir testinde ödeme gücü olduğu tespit edilenler, gelir durumlarında değişiklik olması halinde yeniden gelir testi için ikametlerinin bulunduğu yerdeki sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına başvuru yapmalıdır. Örneğin, dört kişilik bir aileyi ele alalım. Bu ailede asgari ücretle çalışan iki kişi bulunduğu için öğrenimini tamamlamış ve 25 yaşını doldurmuş erkek çocuğun GSS prim ödeme yükümlülüğü doğmuş olsun. Ailedeki çalışan kişilerden biri sonradan işsiz kalırsa tekrar gelir testine başvurulduğunda hane içindeki kişi başına gelir 866,85 TL’nin altına düşeceği için erkek çocuğun GSS primi ödeme yükümlülüğü de sona erer.

GELİR TESTİNE HANEDEKİ BÜYÜK ANNE BÜYÜK BABA DAHİL MİDİR?

Gelir testinde aynı hane içinde yaşayan eş, evli olmayan çocuk, büyük ana ve büyük babadan oluşan aile esas alınır. Aile bireylerinden birinin veya birden fazlasının genel sağlık sigortalısı ya da bakmakla yükümlü olunan kişi olması, diğer aile bireylerinin genel sağlık sigortalılığı için yapılacak gelir tespitinde esas alınmalarına engel teşkil etmez. Yaşları ne olursa olsun aynı hanede yaşayan evli olmayan çocuklar gelir tespitinde aile içinde değerlendirilir. Öğrenim nedeniyle geçici olarak aynı hanede yaşamayan 25 yaşını doldurmamış evli olmayan çocuklar da öğrenimleri süresince aile içinde değerlendirilir.