Geçen yıl kuraklık vurmuştu: Şimdi yavaş yavaş toparlanıyor

İzmir’de son yıllarda giderek şiddetlenen kuraklık, kentin içme suyu kaynaklarını alarm seviyesine kadar düşürmüştü. 2026’nın ilk aylarında etkili olan yağışlar ise barajlarda kısmi bir toparlanma sağladı. Ancak tablo hala temkinli olunması gerektiğini gösteriyor.

Geçtiğimiz yıl kuraklık etkisini daha net hissettirmişti. Uzun yıllar ortalaması 712 kilogram olan yağış miktarı, 2025’te 430 kilogramda kalmıştı. Bu düşüş özellikle içme suyu ve tarımsal sulama açısından ciddi risk oluşturmuştu. Nitekim 11 Aralık 2025’te Tahtalı Barajı’nda doluluk oranı yüzde 1’in altına kadar gerilemişti.

İzmir’in en önemli içme suyu kaynağı olan Tahtalı Barajı’nda mart ayı itibarıyla sınırlı bir artış gözlendi. 13 Mart’ta yüzde 40,03 olarak ölçülen doluluk oranı, 23 Mart itibarıyla yüzde 40,54’e çıktı.

Uzmanlar, Tahtalı’da yüzde 50 seviyesinin kritik sınır olduğuna dikkat çekti. Bu seviyenin altında kalınması durumunda yaz aylarında su yönetiminin zorlaşabileceği ifade edildi.

Kentin su ihtiyacına destek veren Gördes Barajı ise yılın başında tamamen kurumuştu. 30 Ocak’ta doluluk oranı yüzde 0 olarak kaydedilen baraj, yağışların ardından yeniden su tutmaya başladı.

23 Mart itibarıyla Gördes’te doluluk oranı yüzde 28,34’e yükseldi. Artış sınırlı olsa da barajın yeniden devreye girmesi olumlu bir gelişme olarak değerlendirildi.

İZSU verilerine göre 23 Mart 2026 Pazartesi itibarıyla İzmir’deki barajların doluluk oranları şöyle:

Bazı barajlarda doluluk oranı yüksek seviyelere ulaşsa da, ana kaynak olan Tahtalı’daki düşük oran dikkat çekiyor.

Kısa süre önce tamamen dolan Ürkmez Barajı’nda ise küçük bir gerileme yaşandı. 19 Mart’tan sonra yüzde 100 seviyesinden yüzde 99,67’ye düşen doluluk oranı, birkaç gündür aynı seviyede seyrediyor. Bu durum kamuoyunda soru işaretlerine neden oldu.

Uzmanlara göre ocak ve şubat aylarında etkili olan yoğun yağışlar su kaynaklarına nefes aldırdı. Ancak kurak geçen yılların etkisinin tamamen ortadan kalkması için yağışların bahar aylarında da sürmesi gerekiyor.

Yaz aylarında artan su tüketimi dikkate alındığında, İzmir’de su yönetimi hala kritik önemini koruyor.

Baraj, suyun önünü keserek biriktirilmesini sağlayan büyük mühendislik yapılarıdır. Genellikle nehirler üzerine inşa edilen barajlar, su depolama, taşkın kontrolü, elektrik üretimi ve sulama gibi amaçlarla kullanılır. Barajlar sayesinde su kaynakları kontrol altına alınır ve yıl boyunca düzenli şekilde kullanılması sağlanır. Aynı zamanda kurak dönemlerde su ihtiyacını karşılamak için stratejik bir rezerv görevi görür.

Baraj doluluk oranı, bir barajın toplam su kapasitesinin ne kadarının dolu olduğunu gösteren yüzdelik bir değerdir. Bu oran, içme suyu temini, tarımsal sulama ve enerji üretimi açısından kritik bir göstergedir. Yüzde 100 doluluk, barajın maksimum kapasitesine ulaştığını ifade ederken; düşük oranlar su kıtlığı riskinin arttığını gösterir. Özellikle büyük şehirlerde baraj doluluk oranları, su kesintisi ihtimali ve su yönetimi politikalarının belirlenmesinde temel kriterlerden biridir.

Yağışlar, barajların su seviyesini doğrudan etkileyen en önemli faktördür. Yağmur ve kar suları, akarsular ve yer altı kaynakları aracılığıyla barajlara taşınır ve doluluk oranını artırır. Yoğun ve düzenli yağışlar barajları hızla doldururken, kurak dönemlerde su seviyesi düşer. Ayrıca kar yağışı da önemli bir kaynaktır; bahar aylarında eriyen karlar barajlara ek su sağlar. Ancak yağışın süresi, şiddeti ve toprağın su tutma kapasitesi de bu etkiyi belirleyen önemli unsurlar arasındadır.

Baraj doluluk oranı, mevcut su miktarının barajın maksimum kapasitesine bölünmesiyle hesaplanır ve yüzde olarak ifade edilir. Yani formül basitçe: (Mevcut su hacmi / Toplam kapasite) x 100 şeklindedir. Bu hesaplama, barajda bulunan suyun metreküp cinsinden ölçülmesiyle yapılır. Ölçümler genellikle sensörler ve su seviye göstergeleri ile düzenli olarak takip edilir ve ilgili kurumlar tarafından günlük ya da haftalık olarak açıklanır.