Füzesi de yok savaş uçağı da! NATO üyesi o ülkede ordu kavramı tarih oldu Sözcü Gazetesi

Dünya genelinde savunma sanayi yatırımları trilyon dolarlara ulaşırken, Kuzey Atlantik'in tam kalbinde ezber bozan bir ülke var: İzlanda. NATO’nun kurucu üyelerinden biri olmasına rağmen İzlanda, ne bir savaş uçağına, ne bir tank birliğine ne de düzenli bir orduya sahip. Peki, stratejik olarak bu kadar kritik bir noktada bulunan bir ada devleti, modern dünyada ordusu olmadan nasıl hayatta kalıyor?

İzlanda’nın savunma stratejisi, askeri birlikler yerine güçlü diplomatik bağlar ve stratejik ortaklıklar üzerine kurulu. 1869 yılından bu yana aktif bir ordusu bulunmayan ülke, güvenliğini tamamen NATO çatısı altına ve ABD ile imzaladığı özel savunma anlaşmalarına emanet etmiş durumda. Ülkede ağır silahlı birlikler yerine sadece gelişmiş bir Sahil Güvenlik ekibi ve terörle mücadele birimi (Viking Squad) bulunuyor. İşin daha şaşırtıcı yanı ise; İzlanda sokaklarında görev yapan polislerin bile rutin devriyelerinde silah taşımıyor olması.

Ordusuz olmanın getirdiği bütçe avantajı, İzlanda'yı dünyanın en gelişmiş refah devletlerinden biri haline getirdi. Savunma harcaması yerine eğitime, teknolojiye ve yenilenebilir enerjiye yatırım yapan ada, her yıl "Dünyanın En Huzurlu Ülkeleri" listesinde zirveyi kimseye bırakmıyor. İzlanda halkı için güvenlik, sınırlardaki askerlerle değil; toplumdaki adalet, yüksek eğitim kalitesi ve ekonomik eşitlikle sağlanıyor.

İzlanda bu konuda en popüler örnek olsa da, dünya üzerinde orduyu bir yük olarak gören başka devletler de var. Örneğin, Orta Amerika'nın parlayan yıldızı Kosta Rika, 1948 yılında anayasal bir kararla orduyu tamamen lağvetti. Bugün Kosta Rika, ordudan tasarruf ettiği parayla devasa milli parklar kuruyor ve "Pura Vida" (Saf Hayat) felsefesiyle yaşıyor.

Avrupa'nın kalbindeki Andorra ve Liechtenstein gibi mikro devletler de benzer bir yolu izliyor. Bu ülkeler, savunma sorumluluklarını komşuları olan Fransa, İspanya veya İsviçre'ye devrederek askeri maliyetlerin altında ezilmekten kurtuluyorlar. Pasifik'te ise Palau ve Marshall Adaları gibi devletler, savunmalarını tamamen ABD koruması altında sürdürüyor.