Fiyatlar arttı bakanlık devreye girdi... Tavuk ihracatına Ramazan freni

RAMAZAN ayı öncesinde gıda fiyatlarında yaşanan artış Ticaret Bakanlığı’nı harekete geçirdi. Bakanlık, yüzde 15’e varan haksız fiyat artışlarıyla vatandaşı zorlayan tavuk üreticilerine karşı, piyasayı korumak adına tavuk ihracatını durdurma kararı alındı. Dün bakanlıktan konuya ilişkin yapılan yazılı açıklamada, son dönemde bölgesel gelişmelerin gıda piyasaları üzerindeki etkileriyle birlikte, iç talepte gözlemlenen artış ve dönemsel tüketim eğilimlerindeki değişimlerin, bazı ürün gruplarında fiyat hareketlerinin hızlanmasına neden olduğu belirtildi. “Bu çerçevede, piyasadaki arz-talep dengesini destekleyici bir adım olarak, kanatlı etin ihracatının durdurulmasına yönelik tedbirler bugün (dün) itibarıyla hayata geçirilmiştir” denilen açıklamada, “Tüketicilerimizi mağdur edebilecek ve fahiş fiyat istismarı yoluyla piyasa işleyişini bozabilecek nitelikteki her türlü uygulama ve spekülatif fiyatlama davranışı, Ticaret Bakanlığımız tarafından yakın takip edilmekte; gerekli denetim ve yaptırım süreçleri kararlılıkla uygulanmaktadır” ifadelerine yer verildi.

‘MARKETTE FİYAT DÜŞER’

Kararı değerlendiren İstanbul Ticaret Odası (İTO) Et ve Et Ürünleri Meslek Komite Başkanı Abdulvahap Eraslan, üreticinin maliyet baskısı altında olduğunu ancak bu hamleyle market fiyatlarında gerileme yaşanabileceğini belirtti. Piyasada ürün sıkıntısı olmadığını ifade eden Erarslan, “İhracatın kapanmasıyla birlikte entegre tesisler satamadıkları malları dondurmak zorunda kalacak. Şoklama işlemi de maliyetli bir süreç olduğu için üreticiler ellerindeki ürünü hızla elden çıkarmak isteyecek ve uygun fiyattan piyasaya sürecektir” dedi. Üreticilerin son iki ayda yüzde 2-3 oranlarında zam yaptığını söyleyen Eraslan, şu anda tavuğun kilosunun marketlerde ortalama 65 TL olduğunu ancak üretim maliyetlerini karşılaması için bu fiyatın en az 100 TL olması gerektiğini söyledi. Eraslan’ın ifadelerine göre ihracatı durdurma kararının marketteki fiyatlara hemen yansıması bekleniyor.

İHRACATTA KAYIP RİSKİ

Sektör temsilcilerine göre, söz konusu ihracatı durdurma kararı piyasada fiyat düşüşlerine neden olmakla birlikte, Türkiye’nin ihracat pazarlarını kaybetmesine de yol açabilir. Tavuk eti ihracatı 2024 yılında 1 Mayıs-31 Aralık tarihlerinde 8 ay boyunca aylık bazda azami 10 bin ton, toplamda ise 80 bin ton olacak şekilde sınırlandırılmıştı. İsmini vermek istemeyen bir sektör temsilcisi Hürriyet’e yaptığı değerlendirmede, tavuk eti ihracatında 2024 yılındaki kısıtlamayı hatırlattı ve sektörün ihracat pazarlarındaki müşterilerini ve güveni kaybettiğini öne sürdü. Son alınan ihracat yasağı kararının da benzer bir tehlikeye neden olabileceğini belirten sektör temsilcisine göre piyasadaki birçok firma, yılbaşından bu yana ya maliyetlerinin altında zam yaptı ya da hiç yapmadı.

Yüzde 15 civarında zam yapan firmaların sayısının az olduğunu söyleyen sektör temsilcisi şöyle devam etti: “Sektördeki firmalar, 2025 yılında yaşanan maliyet artışlarını fiyatlara çok mütevazi şekilde yansıttı. Bu yılın başında da birçok maliyet kaleminde meydana gelen önemli artışlar, tavuk fiyatlarında bir fiyat düzenleme ihtiyacını doğuruyor. Bu fiyat düzenlemesinin namazan ayına denk gelmesi, tamamen kutsal ayın yılın başına denk gelmesinden kaynaklanıyor.”

2024’TE 371 BİN TON İHRAÇ EDİLDİ

TÜRKİYE tavuk eti üretiminde dünyada 9. yumurta üretiminde ise 10. sırada bulunuyor. Rakamlarla tavuk eti üretimine baktığımızda;

Türkiye’de 2024 yılında 2.5 milyon ton olan tavuk eti üretiminin, 2025 yılında 2.7 milyon ton olarak gerçekleştiği tahmin ediliyor.�

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Kümes Hayvancılığı Durum Tahmin Raporu 2025 verilerine göre, Türkiye 2024 yılında toplam 795 bin 651 dolar değerinde 371 bin 360 ton tavuk eti ihraç etti.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Kasım 2025’e ilişkin kümes hayvancılığı üretimi istatistiklerine göre ise, Türkiye genelinde tavuk eti üretimi, geçen yıl kasımda bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 7.9 artarak 233 bin 887 tona yükselirken, tavuk yumurtası üretimi yüzde 3.4 artışla 1 milyar 771 milyon 906 bin adede çıktı.

Kesilen tavuk sayısı, geçen yılın kasım ayında yıllık bazda yüzde 8.6’lık artışla 125 milyon 681 bin olarak kayıtlara geçti.