Faizde abartılı indirim beklentisi tehlikeli Sözcü Gazetesi

Piyasalarda faiz indirimi konusunda “abartılı tahminler” yapılmaya başlandı. Yeniden hızlı indirim beklentisi oluşurken, faizde birkaç ay içinde yüzde 30’a, hatta altına bile inilebileceği konuşulmaya başladı.

Ekim enflasyonunun beklentilerin altında gelmesi, kasım-aralık enflasyon beklentilerini de etkiledi. Daha bir ay önce “Aralıkta faiz indirimi olabilir mi?” tartışması yapılırken, şimdi 1.5 puanlık indirim yapılması bekleniyor. Hatta 2 puanlık birkaç indirimin art arda geleceği bile konuşulmaya başladı.

Faizlerin yüksek olduğu kesin ama buna neden olan unsurlar ortadan kalkmadı ki... Enflasyon hâlâ yüksek; yılın sonunda yüzde 21 hedefine rağmen gerçekleşmenin yüzde 32 olacağı unutuluyor. 2 ay düşük gelse bile enflasyonun daha sonrasında nasıl bir seyir izleyeceği hâlâ belirsiz.

Beklentileri iyimserleşmesinde, iki aydır kurların düşük seyretmesi etkili oldu. Ancak kim çıkıp da; “Önümüzdeki 1 yıl boyunca kurlar şimdiki gibi düşük seyrini korur” diyebilir ki? Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, her zamanki gibi, ihracatçıların talebiyle kurların hızlanmasını isteme ihtimalini, kim yok sayabilir?

BAŞKANIN SÖYLEDİKLERİ

Faizlerin inmesi için küresel iklimin de uygun olması lazım. Fed’in faiz indirimleri içeride Merkez Bankası’nın indirimini rahatlatır. Ancak Fed’e kimin başkan olacağı, faiz indirimine devam edip etmeyeceği, Trump’ın gücü konusunda o kadar soru işareti var ki... Yani Fed indirimleri de garanti değil.

Tamam; gıda enflasyonunun bir-iki aydır iyi gitmesi enflasyonun düşeceği umudunu artırdı. Ancak unutmayalım, havalar iyi gidiyor ve henüz kış şartları gıdayı etkilemedi. Yolların kapanması, don gibi olaylar yaşanmayacağının garantisi var mı? 11 Aralık’taki Merkez Bankası toplantısında 1.5 puanlık faiz indirim beklentisi oluşmaya başlamıştı. Başkan Fatih Karahan’ın YouTube kanalında son söylediklerini, bence piyasa arzuladığı yönde algıladı. Konuşma sonrası faiz indiriminin 2 puan olacağı, faizlerin %30’a doğru geleceği yorumlarının arttığını gördük.

Piyasaların, Başkanın konuşmalarını “iyimser heveslerine” dayalı olarak yorumladığı gözlendi. Uzun zamandır uygulanan mevcut politikalar sıktığı için, bir an önce faizlerin hızla düşüp, işlerin açılmasını istiyorlar. Tamam da içinde bulunduğumuz sıkıntıları hemen çözecek bir sihirli değnek olmadığı unutuluyor.

Program sürecinin çok uzamasına rağmen sonuç alınamaması, herkesin moralini bozdu. Her kesimde “Enflasyon yüzde 25’e inse bile yeter” havasının hakim olduğunu görüyoruz. Kimse enflasyonun fazla inmesini beklemiyor ama buna rağmen faizlerin hızla, düşük düzeylere inmesini istiyor. Bu hava bile tek başına, enflasyonla mücadelede büyük bir engel oluşturuyor.

Başkan Fatih Karahan’ın, özellikle “Beklentilere iyileşmesine bağlı, temkinli bir faiz indirimi uygulanacağını” söylediğine şahit olduk. “Enflasyon virüsünün vücuttan atılmasının zor olduğunu” da söyledi. Ancak herkes Başkan Kahan’ın “kasımda düşük enflasyon beklentisini” öne çıkarıp, bu sözleri hızlı ve yüksek oranlı faiz indirim beklentisinin gerekçesi haline getirmiş durumda.

Hep söylüyoruz, beklenti yönetiminin rasyonel baza oturtulması lazım. Aşırı karamsar beklentiler de, aşırı iyimser beklentiler de, gerçekleşmeye göre büyük hayal kırıklıkları yaratabiliyor.

O nedenle merkez bankalarını yönetenler ihtiyatlı davranmak zorunda. Faizde oluşan abartılı indirim beklentisinin, ekonomi yönetimini iyice zorlaştırabileceğini gözden uzak tutmamak gerek.