EYT’siz erken emeklilikte yeni dönem: O meslekler yıpranma payı listesine ekleniyor

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), çalışma hayatında dengeleri değiştirecek stratejik bir genişlemeye imza attı. "Fiili Hizmet Süresi Zammı" olarak bilinen yıpranma payı listesinin kapsamı 2026 yılı itibarıyla genişletiliyor. Yeni düzenleme, EYT kapsamına giremeyen milyonlarca çalışan için emeklilik yaşını 5 ila 8 yıl öne çekme imkanı sunuyor. Ağır ve riskli işlerde çalışanlar, yıpranma payı sayesinde daha erken emeklilik hakkına yaklaşabilecek.

Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinden yararlanamayan çalışanlar için erken emeklilik seçenekleri gündemdeki yerini korurken, Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan (SGK) dikkat çeken bir adım geldi. Ağır ve riskli işlerde çalışanları kapsayan Fiili Hizmet Süresi Zammı uygulamasının kapsamı genişletildi. Böylece milyonlarca çalışanın daha erken emekli olabilmesinin önü açıldı.

Yıpranma payı olarak bilinen Fiili Hizmet Süresi Zammı, çalışma koşulları insan sağlığı açısından risk taşıyan meslek gruplarına tanınan özel bir sosyal güvenlik hakkı olarak uygulanıyor. SGK mevzuatında yer alan bu düzenleme sayesinde çalışanların prim günlerine ilave süre ekleniyor.

Uygulama kapsamında her 12 aylık fiili çalışma süresi için SGK primlerine 60, 90 ya da 180 gün ekleniyor. Bu sistem hem prim gün sayısının daha kısa sürede tamamlanmasını sağlıyor hem de emeklilik yaşını öne çekiyor.

Yıpranma payının en yüksek oranda uygulandığı meslek gruplarının başında yer altı maden işçileri geliyor. Yer altında geçirilen her 360 gün karşılığında sigortalılık süresine 180 gün ekleniyor. Bu sayede maden işçileri, diğer çalışanlara kıyasla çok daha erken emeklilik hakkı elde edebiliyor.

Emeklilik 5 ile 8 yıl arasında erkene çekilebiliyor

Normal koşullarda bir çalışanın yıllık prim günü 360 gün olarak hesaplanırken, fiili hizmet süresi zammı uygulanan iş kollarında bu süre daha yüksek yazılıyor. Birikimli ilerleyen bu sistem sayesinde emeklilik yaşı 5 yıla kadar, çok ağır ve tehlikeli işlerde ise 8 yıla kadar erkene çekilebiliyor.

Hangi meslekler yıpranma payı kapsamında

Fiili hizmet süresi zammı birçok meslek grubunu kapsıyor. Sağlık sektöründe çalışanlar yılda 60 gün yıpranma payı kazanırken, asit, cıva ve benzeri zararlı maddelere maruz kalan ağır sanayi çalışanları da bu haktan yararlanabiliyor.

Bunun yanı sıra;

Turkuaz basın kartına sahip gazeteciler,

Yer altı maden işçileri,

Askerler ve polisler,

MİT personeli,

Cezaevi infaz ve koruma memurları,

İtfaiye personeli,

yıpranma payı kapsamındaki meslekler arasında yer alıyor.

Kapsama girecek meslekler hangileri?

SGK’nin 2026 yılı itibarıyla yürürlüğe girmesi planlanan düzenlemesiyle birlikte fiili hizmet süresi zammı kapsamına alınacak yeni meslekler de açıklandı. Buna göre;

Çimento fabrikalarında çalışan işçiler,

Alüminyum üretim tesislerinde görev yapanlar,

Dökümhane çalışanları,

Cam sanayi sektöründe çalışan işçiler,

yıpranma payı hakkından yararlanarak daha erken emekli olabilecek.