Ette ‘Balıkesir kuzusu’ oyunu Ekonomi Haberleri

Tarımda yaşanan ‘aracı’ sorunu kırmızı ette de kendisini gösterdi. Özellikle Balıkesir kuzusu bu konuda suiistimal edildi. Karaman, Niğde, Konya ve Ankara’da yetişen kuzular Balıkesir’de kestirilip ‘coğrafi işaretli’ etiketle satılıyor. Tüketici 100 TL fazla ödüyor, üreticiler zarar ediyor.

Tarımsal üretimde yaşanan ‘aracı’ sorunu, kırmızı et sektöründe de kendini gösterdi. Üreticiden kilogramı 550 TL’ye alınan kuzu etinin market ve kasap reyonlarında 1100 TL civarında satıldığını anlatan Tarımsal Üretim ve Küçükbaş Yetiştiricileri Derneği (TÜRKYED) Genel Başkanı Nihat Çelik, küçükbaş hayvan ticaretindeki oyunu açık etti. Çelik, “Aracılar Karaman, Niğde, Konya, Ankara’dan kuzu toplayıp bunu Balıkesir’deki mezbahalara taşıyarak burada kestiriyor. Burada kaşelenen et yine başka illere dağıtılıyor. Haliyle bu ete hem lojistik maliyet hem Balıkesir kuzusu markası nedeniyle 100 TL fark yansıtılıyor” dedi.

60 MİLYON HAYVANIN KUZUSU NEREYE GİDİYOR?

Çelik, et fiyatlarının yükselmesinin nedenini şöyle açıkladı: “Karaman, Konya, Niğde, Ankara gibi tüm illerden kuzu yüklenip Balıkesir’e gidiyor, orada kesilip, kaşe vurulup oradaki kuzu bize dönüyorsa et fiyatları yükselir. Balıkesir’deki küçükbaş hayvan varlığımız 500 bin. Türkiye’deki küçükbaş hayvan varlığımız ise 60 milyondur. 500 bin hayvandan yaklaşık 400 bin anaç çıkar. Bu 400 bin hayvandan elde edilecek kuzu da 400 bin olur. Bu sayı İstanbul’un bir günlük tüketimine neredeyse denk. O zaman her tarafta Balıkesir kuzusu satılıyorsa bizim geriye kalan 59 milyon 500 bin hayvanımızın kuzusu nereye gidiyor. Her kasap diyor ki Balıkesir kuzusu satıyorum. O halde diğer illerin kuzuları nerede. Balıkesir’e kuzular gönderiliyor, oradaki mezbahada kesiliyor, oranın kaşesi vuruluyor, sonra o kuzu Balıkesir kuzusu olarak anılıyor. Orada üretilen hayvan sayısı belli. Balıkesir kuzusu dediklerinde fiyatı yaklaşık kilogramda 100 TL fazla fiyata satıyorlar. Ekstra olarak yakıt miktarı gibi lojistik maliyetleri de etin fiyatının üzerine yükleniyor.”

CİDDİ SORUN VAR

“Balıkesir’de bu kaşe vurulmadan bu et yine Balıkesir kuzusu olarak satılamaz mı? Neden kuzular oraya kadar götürülüyor, vatandaş zaten nerenin kuzusu olduğunu anlamaz ki” sorusunun da akıllara gelebileceğini belirten Nihat Çelik, “Evet, vatandaş satılan kuzunun üretim yerini anlamayabilir ancak marketlerin, kasapların satın alma sorumluları kesildiği mezbahanın sertifikasına bakar. Bu sırf onlara ürünü pahalı satmak için yapılıyor. Günün sonunda ise fatura hem Balıkesirli üreticiye hem de vatandaşa kesiliyor. Bir de elbette bu sertifikaya sahip olmadan da Balıkesir kuzusu diye satanlar yok mu, o da elbette var. Yani burada çok ciddi bir sorun var ve bu çözüme kavuşmalı” şeklinde konuştu. Çelik, mesleği kendi çıkarlarına alet eden bir grup aracının bu tarz oyunlarla insanların geçimi ile oynadığını sözlerine ekledi.

Ete su sıkma sorunu bitti

Nihat Çelik, daha önce kırmızı ete satış öncesi tazyikli su sıkılarak gramajlarının arttırıldığını da ifade ederken, “Tüccarın bu oyunu deşifre olunca artık ete su sıkmaya son verdiler. Eskiden market, kasap reyonlarında et tepsisinin altında su biriktiğini hepimiz görürdük. Aldığımız etin poşeti eve gidene kadar ıslanırdı. Şimdi reyondaki ette su birikmesi göremezsiniz. Artık bunu yapmaya cesaret edemiyorlar” dedi.

Coğrafi işaretli kuzu eti

Balıkesir’de yetiştirilen kuzular, et kalitesi, lezzeti, hastalıklara dirençli yapısı ve doğal ortamda yetiştirilmesi nedenleriyle kas arası ile kas içi yağlanmanın makul seviyede olmasından dolayı piyasada tercih ediliyor. Balıkesir kuzu eti 2018 yılında da coğrafi işaret aldı.