Eski telefonları sakın çöpe atmayın: İçinden servet çıkıyor Sözcü Gazetesi

İTÜ Sıfır Atık Enstitüsü Müdürü Börte Köse Mutlu, elektronik atıkların doğru şekilde toplanmaması halinde hem çevre hem de ekonomi açısından büyük kayıp oluştuğunu belirtti. Mutlu, e-atıkların “şehir madenciliği” olarak değerlendirildiğini vurguladı.

BİR TELEFONDA ALTIN, GÜMÜŞ VE BAKIR VAR

Elektronik cihazların içinde altın, gümüş, bakır, paladyum ve nikel gibi değerli metaller bulunduğunu söyleyen Mutlu, geri dönüşümle bu metallerin yeniden ekonomiye kazandırılabileceğini ifade etti.
Mutlu, sürecin sanıldığı gibi basit olmadığını belirterek, "Birden bir altını elle çektiğimiz gibi bir süreç değil" dedi.

EVLERDE BEKLEYEN CİHAZLAR BÜYÜK KAYIP YARATIYOR

Uzmanlara göre Türkiye’de yaklaşık 1 milyon ton elektronik atık bulunuyor ancak bunun çok küçük bir kısmı geri dönüştürülüyor. Evlerde bekletilen eski telefon ve cihazlar, “ikinci ham madde” olarak ekonomiye kazandırılabilecekken sistem dışında kalıyor.

Okan Üniversitesi Sanat, Tasarım ve Mimarlık Fakültesi'nde görevli Enerji Mühendisi Dr. Öğr. Üyesi Sevil Alp, bu durumun ekonomik boyutuna dikkat çekerek, atıkların doğru yönetilmediğinde ciddi kayıplar oluşturduğunu belirtti ve "İkinci ham madde oluyor" ifadesini kullandı.

LİSANSLI TESİSLERDE ALTIN GERİ KAZANILIYOR

Elektronik atıkların lisanslı tesislerde ayrıştırıldığını belirten Akademi Çevre Entegre Atık Yönetimi Endüstri AŞ Tesis Müdürü Zekican Gündüz ise süreci “yer üstü madenciliği” olarak tanımladı. Gündüz, "Yaptığımız işe 'yer üstü madenciliği' adını veriyoruz" dedi.
Ayrıştırılan kartlar ve bileşenlerden yapılan işlemler sonucunda metaller geri kazanılıyor ve sanayiye yeniden kazandırılıyor. Uzmanlar, özellikle eski telefonların evlerde tutulmak yerine sisteme teslim edilmesi gerektiğini vurguluyor.

UZMANLARDAN VATANDAŞA ÇAĞRI

Uzmanlara göre e-atıkların bireysel olarak sökülmesi hem tehlikeli kimyasallar hem de verimsizlik nedeniyle riskli. Vatandaşların eski elektronik cihazlarını toplama noktalarına veya yetkili geri dönüşüm sistemlerine teslim etmesi gerektiği belirtiliyor.