En yüksek gelir artışı inşaatta

 BU sene tüm sektörlerdeki gelir artış hızı bir önceki seneye kıyasla azaldı; en yüksek gelir artışında ise ipi yine inşaat sektörü göğüsledi.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2025’e ilişkin Gelir Dağılımı İstatistikleri, en yüksek yıllık ortalama gelirin hizmet sektöründe, iş gelirindeki en yüksek artışın ise inşaat sektöründe olduğunu ortaya koydu. En düşük yıllık ortalama gelirinin ise tarım sektöründe olduğunun belirtildiği TÜİK verilerinde, aynı zamanda iş gelirindeki en düşük artışın da yine tarım sektöründe yaşandığı görüldü. Buna göre, esas iş gelirleri sektörel ayrımda incelendiğinde; en yüksek yıllık ortalama gelirin 426 bin 45 TL ile hizmet sektöründe, en düşük yıllık ortalama gelirin ise 237 bin 461 TL ile tarım sektöründe olduğu görüldü. Bir önceki yıla göre; yıllık ortalama esas iş gelirinde en yüksek artış yüzde 79 ile inşaat sektöründe gözlenirken, bunu yüzde 75.8 ile hizmet sektörü izledi. Diğer taraftan bu yıl sanayi sektöründe yüzde 70.1, tarım sektöründe ise yüzde 54.4 artış gözlendi.

İNŞAAT İKİ YILDIR LİDER

Öte yandan, 2024’te ise inşaattaki gelir artışı yüzde 115 ile yine başı çekmişti. 2024’te iş gelirin artış hızı sanayide yüzde 102, tarımda yüzde 66 olmuştu. 2023’te iş gelirindeki en yüksek artış ise yüzde 100.9 ile tarımda gerçeklemiş; bunu yüzde 86.7 ile sanayi, yüzde 83.2 ile hizmet, yüzde 74.3 ile de inşaat takip etmişti.

ORTALAMA GELİR YILLIK %76.7 ARTTI

TÜİK’in gelir dağılımına yönelik açıkladığı söz konusu veride öne çıkan diğer detaylar şöyle oldu:

Türkiye’de yıllık ortalama hanehalkı kullanılabilir geliri bir önceki yıla göre yüzde 76.7 artarak 662 bin 414 TL oldu.

Yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert geliri, bir önceki yıla göre yüzde 77.3 artarak 187 bin 728 TL’den 332 bin 882 TL’ye yükseldi.

En yüksek gelir, geçen yıla göre 194 bin 166 TL artarak 418 bin 25 TL ile tek kişilik hanehalklarının olurken; en düşük kullanılabilir hanehalkı fert gelirine sahip hanehalkı tipi ise, 264 bin 413 TL ile ‘en az bir çekirdek aile ve diğer kişilerden oluşan hanehalkları olarak öne çıktı.

TÜM GELİRİN YARISI İLK YÜZDE 20’NİN

Toplam gelir içerisinde en yüksek payı, yüzde 49.7 ile bir önceki yıla göre 0.9 puan artan maaş ve ücret geliri aldı.

Veriler aynı zamanda, en yüksek gelir grubunun, tüm gelirin yüzde 48’ini aldığını da gösterdi. Buna göre, en yüksek eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert gelirine sahip yüzde 20’lik grubun toplam gelirden aldığı pay, bir önceki yıla göre 0.1 puan azalarak yüzde 48 oldu. En düşük gelire sahip yüzde 20’lik kesimin aldığı pay ise yalnızca yüzde 6.4 olarak gerçekleşti.

ÜCRETLİLER ARTIŞTA İŞVERENİ SOLLADI!

En yüksek yıllık ortalama esas iş gelirine işverenler sahip olsa da; işverenlerin gelirlerindeki artış oranının, ücretli ve maaşların gerisinde kalması dikkat çekti. Buna göre, işteki duruma göre yıllık ortalama esas iş gelirleri sırasıyla işverenlerde 1 milyon 204 bin 791 TL, ücretli maaşlılarda 379 bin 47 TL, kendi hesabına çalışanlarda 348 bin 45 TL ve yevmiyelilerde 186 bin 682 TL olarak hesaplandı. Geçen yıla göre en yüksek artış yüzde 80.7 ile ücretli ve maaşlılarda, en düşük artış ise yüzde 49.7 ile işverenlerde oldu.

EN DÜŞÜK GELİR VAN, MUŞ, BİTLİS VE HAKKARİ’DE

TÜİK verileri, gelir eşitsizliğindeki son durumu da gözler önüne serdi. Araştırma sonuçlarına göre bu yıl ülke genelinde yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert geliri 332 bin 882 TL En yüksek gelir olan il ise 449 bin 618 TL ile Ankara oldu. Bu ili, 434 bin 929 TL ile İstanbul ve 405 bin 896 TL ile İzmir izledi. En düşük yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert geliri ise 172 bin 552 TL ile Van, Muş, Bitlis, Hakkari’de kaydedildi. TÜİK’e göre ayrıca, gelir eşitsizliği en fazla olduğu iller Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir olarak öne çıktı.

İŞSİZLERİN YÜZDE 38.7’Sİ BU YIL İŞ BULDU

TÜİK’E göre, 2025’te bir önceki yıla kıyasla gelirde son yüzde 10’luk grupta olanların yüzde 68.1’i, aynı gelir grubunda kalmaya devam etti. Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması panel veriden elde edilen sonuçlara göre ayrıca, 2024’te işsiz olan fertlerin yüzde 38.7’si, bu yıl çalışmaya başladı. Faaliyet durumu 2024’te ‘çalışan’ olarak belirlenen fertlerin yüzde 90.3’ü de 2025’te çalışma hayatına devam etti.