Emekliye damlamayan bütçeye oluk oluk akacak: Bayram ikramiyesinin olmadığı torbadan özelleştirme çıktı

İktidarın torba teklifinden emekliye bayram ikramiyesi zammı çıkmadı. Ancak özelleştirme ve yeni vergilerle milyarlarca liralık bütçe geliri hedefi çıktı.

Cumhuriyet’ten Mustafa Çakır’ın haberine göre, AKP’nin Meclis’e sunduğu ve bugün TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda görüşülecek “torba teklif”te milyonlarca emeklinin beklediği bayram ikramiyesi artışı yer almadı. Buna karşın teklif, bütçeye milyarlarca liralık yeni gelir hedefliyor.

AKP 'kaynak yok' demişti: 17 milyon emekli için kanun teklifi Meclis'te: Bayram ikramiyeleri ne olacak?

Teklife göre kamu kurum ve kuruluşlarının mülkiyetindeki “ihtiyaç fazlası” taşınmazlar özelleştirilecek. İktidarın hazırladığı etki analizinde buradan 35-45 milyar TL kaynak sağlanması öngörülüyor. Elde edilecek gelirin kurumların hizmet binası ihtiyaçları ve görevlerinden doğan giderleri için kullanılacağı savunuluyor.

Düzenleme ile inci ve elmas gibi kıymetli taşlar ÖTV kapsamına alınıyor. Bu adımın yıllık 1.9 milyar TL gelir etkisi yaratacağı hesaplanıyor.

Kriptoya işlem vergisi pırlantaya ÖTV geliyor! İşte AKP'nin yeni ekonomi paketi

Kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından yapılan ya da aracılık edilen satış ve transfer işlemleri de on binde üç oranında vergilendirilecek. Buradan yıllık 4.2 milyar TL gelir hedefleniyor. Ayrıca daha önce verginin konusuna girmeyen kripto varlık gelirleri de gelir vergisi kapsamına alınacak.

Şans ve bahis oyunlarına ilişkin reklam giderlerinin vergi matrahından düşülmesine son verilirken, bu düzenlemenin gelir etkisine dair net bir hesap yapılamadığı belirtildi.

2025’te yaklaşık 60 milyar TL gelir getiren bedelli askerlik uygulamasında yüzde 25 artış öngörülüyor. Bu artışla 2026’da 19.2 milyar TL ek gelir sağlanması ve kaynağın Savunma Sanayii Destekleme Fonu’na aktarılması planlanıyor.

Sendikaların uzun süredir amacına uygun kullanılmadığı gerekçesiyle eleştirdiği İşsizlik Sigortası Fonu’na ilişkin düzenlemede ise devlet katkısının yüzde 1 olan oranını yarısına kadar artırma ya da indirme yetkisi Cumhurbaşkanı’na veriliyor.

Etki analizine göre fon, 2024’te 162 milyar TL, 2025’te 269.5 milyar TL gelir fazlası verdi. 2025 sonu itibarıyla fon varlığının 628.5 milyar TL’ye ulaştığı, 2026’da da 151 milyar TL gelir fazlası beklendiği kaydedildi. Analizde, fonun mevcut gelirleriyle yükümlülüklerini karşılayabildiği vurgulandı.

Teklifte, BOTAŞ’ın Temmuz 2024-Şubat 2026 dönemine ilişkin KDV borçlarının mahsup yoluyla terkin edilmesi de yer alıyor. Etki analizine göre 310 milyar TL’lik alacak kapsamında aynı tutarda KDV borcunun terkin edilmesi öngörülürken, 2026’da yaklaşık 165 milyar TL’lik yeni KDV anapara borcu oluşabileceği belirtiliyor. Ayrıca yaklaşık 35 milyar TL’lik gecikme zammının önüne geçileceği ifade ediliyor.

6 Şubat 2023 depremleri sonrası inşa edilen konut ve işyerleri için 31 Aralık 2026’ya kadar peşin ödeme yapılması halinde ilk konutlarda yüzde 74, ilk işyerlerinde yüzde 48 indirim uygulanacak.

Etki analizine göre 314 bin 323 konut için 20 yıl vadede toplam geri dönüş 594 milyar TL’yi aşarken, peşin ödeme halinde konut başına 484 bin TL üzerinden toplam 152 milyar 132 milyon TL tahsilat varsayılıyor.

Torba teklif, emekliye ek ödeme içermemesine rağmen özelleştirmeden vergilere, fon düzenlemelerinden mahsuplaşmalara kadar çok sayıda kalemde bütçeye milyarlarca liralık kaynak akışını hedefliyor.