Dünyanın gözü İznik’te… 1700 yıl sonra papa heyecanı

Yaklaşık 3 yıldır yaşadığım bu küçük ilçeyi ilk kez bu kadar hareketli görüyorum. İznik; gölü, zeytini ve çinileriyle meşhur. Hıristiyan dünyası için de son derece önemli. Sokaklarında yabancı turistlere rastlamak mümkün. Ancak yine de turistik bir belde denemez. Tarihte 3 büyük imparatorluğa (Roma, Selçuklu ve Osmanlı) başkentlik, Hıristiyanlığın ve İslam’ın nadide tarihi eserlerine de evsahipliği yapan İznik için şimdi Papa’nın gelişi büyük bir fırsat. Bu ziyaret inanç turizmi açısından İznik’i çok önemli bir durak haline getirecek, turist sayısını kat kat artıracak. İşte bu yüzden de ilçede heyecan ve umut büyük. Tüm hazırlıklar tamamlandı, nefesler tutuldu.

M. S. 7’nci yüzyılda Romalılar tarafından inşa edilen ve 1331’de Orhan Gazi tarafından camiye dönüştürülen Ayasofya Cami, İznik’te hem Müslümanların hem de Hıristiyanların ziyaret noktası....

GÜVENLİK ÖNLEMLERİ TAVAN

Öncelikle ziyaret öncesi alınan önlemler, ilçeye hareketlilik getirdi. Sakin olan trafik, denetimlerle bir miktar karıştı. Polis ekipleri, ilçe genelindeki huzur ve güven uygulamalarını yoğunlaştırdı. Kontrol noktalarında araçlar tek tek durdurularak kimlik, plaka ve sürücü belgeleri inceleniyor. İlçe merkezindeki cadde ve sokaklarda yaya devriyeleri de artırılırken; parklar, meydanlar ve vatandaşların yoğun olduğu bölgelerde genel kontroller yürütülüyor. Şüpheli görülen kişilerin GBT sorgulaması yapılırken, sürücü ve yolculara da bilgilendirmelerde bulunuluyor.

İznik Gölü’ndeki batığı 2014 yılında keşfedilen bazilika, suların çekilmesiyle gün yüzüne çıkarıldı.

ÇİNİCİLERDEN ÖZEL HEDİYELER

Esnafta da tatlı bir telaş var. Çinisiyle ünlü İznik’te esnaf, Papa’ya özel eserler hazırladı. Çini ustalarından Devlet Sanatçısı Mesude Künen, “İznik için Papa’nın gelişi çok olumlu. Çiniciler özellikle ikonaları çalıştı. Ben de Papa için İznik’in şehir planını çalıştım 3 boyutlu olarak. İçine tüm dönemlere ait eserler yerleştirdim” diyor.

Çini sanatçısı Mesude Künen, Papa’ya özel eser hazırladı.

OTELLER YÜZDE 100 DOLDU

Kafeler, restoranlar da hem kapasitelerini artırmış hem de mönülerini zenginleştirmiş. Otellerdeki doluluk oranı ise yüzde 100’e ulaşmış durumda. İznik’te 2 otelin işletmeciliğini yapan ve ilçeye özel Mooby adlı bir turizm uygulaması geliştiren Kadircan Oğuz, “14 otel ve yaklaşık 600 yatağa sahip İznik’te tüm oteller doldu. Civardaki Bursa, Yalova ve Orhangazi’de bile oteller dolmuş vaziyette” bilgisini verdi.

İşletmeci Kadircan Oğuz, ilçede tüm otellerin dolduğunu söyledi.

BELEDİYE BAŞKANI USTA: NÜFUSUN YARISI KADAR TURİST BEKLİYORUZ

İznik Belediye Başkanı Kağan Mehmet Usta, Papa’nın ziyareti kapsamında düzenlenecek programın hazırlıklarının tamamlandığını söyledi. Usta, bu tören için hazırlıklara önceki yıllarda başladıklarını belirterek, “3 yıl sonucunda böyle bir sürecin gerçekleşmesi bizi memnun ediyor. Güvenlik kuvvetlerimiz şu anda çevre emniyetleriyle ilgili çalışmalarına da başladı. Bazilika bir aydan kısa bir sürede hazırlandı. Uluslararası inanç turizmi açısından ilçemiz hazır ve istekli. İznik umuyoruz ki Hıristiyanların en gözde hac noktası olacak, Efes ve Meryem Ana’nın üzerine çıkacak. Kudüs ve Vatikan’dan sonra 3’üncü nokta olacağını tahmin ediyoruz. İlçemize nüfusun yarısı kadar, 15-20 bin civarında turist bekliyoruz” dedi.

HELİKOPTERLE GELECEK BAZİLİKA’DA AYİN YAPACAK

İznik Stadyumu’na helikopterle gelmesi beklenen Papa’nın  bazilikaya ulaşacağı yaklaşık 2.3 kilometrelik yol güzergâhında da hazırlık yapıldı. Papa, cuma günü 15.30’da İznik Su Altı Bazilikası yakınında dua ayinine katılacak. Burada yapacağı konuşma, Birinci İznik Konsili’nin 1700. yılı nedeniyle ziyaretin en sembolik bölümlerinden biri olarak görülüyor.

İŞTE TÜRKİYE PROGRAMI

Katolik dünyasının ruhani lideri Papa 14. Leo, göreve geldikten sonraki ilk yurtdışı ziyaretini Türkiye’ye yapıyor. 27 Kasım–2 Aralık’taki ziyaret, hem Hıristiyan birliği için kritik dönüm noktalarından biri olan İznik Konsili’nin 1700. yılına denk gelmesi hem de programdaki ‘ilkler’ nedeniyle büyük önem arz ediyor.

BEŞTEPE’DE DEVLET TÖRENİ

Papa 14. Leo’nun Türkiye programı 27 Kasım Perşembe günü (bugün) 12.30’da Ankara Esenboğa Havalimanı’ndaki karşılamayla başlayacak. Papa, 13.30’da Anıtkabir’i ziyaret edecek, ardından Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan ile Beştepe’de bir araya gelecek. Papa’nın devlet yetkilileri, diplomatik misyon temsilcileri ve sivil toplum kuruluşlarına hitabında Ortadoğu barışı, göç ve insani krizler hakkında güçlü mesajlar vermesi bekleniyor. Papa, akşam saatlerinde ise İstanbul’a geçecek.

İZNİK’TE 1700. YIL MESAJI

28 Kasım Cuma sabahı İstanbul’daki Saint Esprit Kilisesi’nde din adamlarıyla toplantı yapacak. Ardından Bomonti Fransız Fakirhanesi Huzurevi’ni ziyaret edecek. Saat 14.00’te helikopterle İznik’e hareket edecek olan Papa, 15.30’da İznik Su Altı Bazilikası yakınında dua ayinine katılacak. Papa’nın burada yapacağı konuşma, Birinci İznik Konsili’nin 1700. yılı nedeniyle ziyaretin en sembolik bölümlerinden biri olarak görülüyor. 325 yılında İznik’te toplanan konsilde Hıristiyanlığın temel inanç bildirgesi kabul edilmiş, 787’deki Yedinci Konsil’de ise ikonoklazm (tasvir kırıcılık) tartışması sona erdirilmişti. Bu nedenle İznik, Hıristiyanlık tarihinde ‘doktrinin şekillendiği şehir’ olarak da kabul ediliyor.

Rahibeler aylar öncesinden İznik’i ziyarete geldi.

SULTANAHMET’TE DUA ARENA’DA AYİN

Papa 14. Leo, 29 Kasım Cumartesi sabahı Sultanahmet Camisi’ni ziyaret edecek. İstanbul Müftüsü ile birlikte mihrabın önünde dua ederek inançlar arası hoşgörü mesajı verecek. Papa’nın gün içindeki temaslarında Süryani Ortodoks Kilisesi, Mor Efrem Cemaati ve Katolik temsilcilerle özel görüşmeler yer alacak. Ardından Aziz George Patrikhane Kilisesi’nde Patrik I. Bartholomeos ile bir araya gelecek. Papa, akşam saatlerinde ise Volkswagen Arena’da Türkiye’deki Katolik topluluğuna hitap edecek. 30 Kasım Pazar sabahı çeşitli kiliseleri ziyaret ederek,  Bartholomeos ile katılacağı öğle yemeğinin ardından saat 12.30’da İstanbul’dan Beyrut’a hareket edecek.

İZNİK NEDEN ÖNEMLİ

İstanbul’a karayoluyla iki saat uzaklıktaki İznik, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı imparatorluklarına başkentlik yapmış bir yerleşim yeri. Bursa’nın 45 bin nüfuslu ilçesi Hıristiyan dünyası için önemli sembolik merkezlerden biri olma özelliği taşıyor. Birinci Ekümenik Konsil (MS 325) İmparator Konstantin tarafından İznik’te toplanırken, Hıristiyanlığın temel inanç bildirgesi olan İznik İnanç Bildirgesi kabul edildi. Yedinci Ekümenik Konsil’de (MS 787) İkonoklazm tartışması sona erdirildi, ikonlara saygı yeniden yine burada teyit edildi. İznik, erken dönem Hıristiyanlığın en aktif piskoposluk merkezlerinden biriydi. Bu iki konsil nedeniyle şehir, Hıristiyanlık tarihinde doktrinin ve inanç birliğinin şekillendiği yer olarak kabul ediliyor.

Papa’nın heyeti ziyaret öncesi İznik’te inceleme yaptı.

4 SORUDA PAPA’NIN ZİYARETİ

Papa’nın Türkiye ziyaretinin Hıristiyanlık açısından önemini Marmara Üniversitesi’nden ‘Dinler Tarihi’ profesörü İsmail Taşpınar, Hürriyet’e anlattı...

İznik’te 1700 yıl önceki olayın Hıristiyanlık tarihindeki anlamı nedir? Papa neden İznik’e geliyor?

‘İznik Konsili’ Hıristiyanlık tarihin ilk konsili olarak kabul edilir. Hz. İsa’nın ‘Tanrı’ olduğuna dair inanç bu konsilde benimsendi. O yüzden Hıristiyanlık için önemlidir. Papa şimdi İznik’e hem bu konsilin ve orada alınan kararların 1700’üncü yılını kutlamak hem de daha önceki Papa’nın planladığı bu ziyaret programını gerçekleştirmek için gidiyor.

Fener Rum Patriği ile Papa’nın ortak ayini Ortodoks-Katolik işbirliğini mi simgeliyor?

Aslında Papalar, özellikle1960’lardan itibaren İstanbul’a geldiklerinde Katolik ve Ortodoks kiliseleri arasındaki yakınlaşmayı sembolize eden ziyaretler yaparlar. Bu kapsamda Türkiye’ye gelen her Papa, Ortodoks patriğini de ziyaret eder ve iki kilise arasındaki tarihi düşmanlığın yerine dostluğun geldiğini göstermeye çalışırlar. Bu ziyaret ve buluşmaların sembolik değeri onlar için büyüktür.

Papa’nın ziyaretinden sonra İznik önemli bir kutsal durak haline dönüşebilir mi?

Papa’nın ziyaretinden sonra İznik ayrı bir önem veya kutsallık kazanmaz. Çünkü zaten Hıristiyanlar için kendi tarihleri açısından önemli. Bunun dışında sırf Papa’nın ziyaretinden dolayı yeni bir kutsiyet kazanması söz konusu olmaz. Ama elbette din ve kültür turizmi bakımından biraz daha popüler olabilir.

Papa’nın Türkiye ziyaretindeki duraklarının anlamı ne?

Papa’nın Harbiye’deki Kutsal Ruh Katedrali’ni ziyaret ederek orada bir ayin yapması oranın Vatikan Konsolosluğu’nun kilisesi olması sebebiyledir. Onun dışında ayrı bir kutsallığı yok. Kumkapı’daki Meryem Ana Kilisesi ise Ermeni Patrikliği’nin kilisesi... Ermeniler İstanbul’daki en geniş Hıristiyan cemaatlerden biri. Oranın ziyaret edilmesi ve ayin yapılması da bu açıdan Papa için önemli...

Bazilika yarınki ayin için hazırlandı.

ULUSLARARASI MEDYA TÜRKİYE’YE AKACAK

DÜNYA, Katolik mezhebinin ruhani lideri ve Vatikan Devlet Başkanı Papa 14. Leo’nun bugün başlayan Türkiye ziyaretini izliyor. Papa’nın ilk yurtdışı gezisi olması ve İznik Konsili’nin 1700’üncü yılında İznik’te Fener Patriği Bartholomeos ile ayin düzenlenecek olması nedeniyle de gezi ayrı bir dikkat çekiyor.

- AMERİKALI: Amerikalı ilk Papa olan 14. Leo’nun ziyareti başta ABD medyası olmak üzere tüm dünyadan ilgiyle takip ediliyor. Amerikan ABC, CBS, NBC, CNN ve Fox gibi tüm büyük ABD kanalları ile İngiliz BBC de Leo’nun seyahat ekibinde yer alıyor. Papa’nın ziyaretini 80’den fazla medya mensubunun izlemesi bekleniyor.

- 5’İNCİ PAPA: Papa 14. Leo, 58 yıl içinde Türkiye’yi ziyaret eden beşinci Katolik lider olacak. İlk ziyaret, Papa 6. Paul tarafından 1967’de gerçekleştirildi ve bunu 1979’da 2. Jean Paul, 2006’da Benedict, 2014’te de Papa Françesko izledi.

- SELEFİNİN VASİYETİ: Aslında Papa 14. Leo’nun selefi Papa Françesko’nun Birinci İznik Konsili’nin 1700’üncü yılı nedeniyle yapılması planan ziyarete katılması bekleniyordu. Ancak Françesko’nun vefatı üzerine halefi bu sözlü vasiyeti yerine getiriyor. Ziyaretin Hıristiyanlık tarihi, dinler arası diyalog ve Hırıstiyan azınlıkların korunması gibi mesajları bulunuyor.

- PATRİK İLE AYİN: Papa 14. Leo, dünya Ortodoks Hıristiyanlarının ruhani lideri Fener Patriki Bartholomeo ile 325 yılında Hz İsa’nın ‘İlahi’ ilan edildiği İznik Konsili’nin yapıldığı yerde dua edecek.  Ayrıca Hıristiyan birliği adına İstanbul’da ortak bir bildirinin yayınlanması da bekleniyor.