Dünya Bankası ndan yenilenebilir enerji yatırımlarına finansman

Bankadan yapılan açıklamada, 2024'te onaylanan ve ülkenin alçak gerilimli dağıtık güneş enerjisi piyasasında güçlü bir ivme yaratan ilk fazın başarısı üzerine inşa edilen Dağıtık Enerjiye Geçişin Hızlandırılması Programı'nın kapsamının genişletildiği belirtildi.

Genişleyen finansmanın, Türkiye'nin garantisi altında, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası AŞ (TKYB) ve Türkiye Sınai Kalkınma Bankası AŞ'ye (TSKB) sağlanan iki adet 200 milyon euro tutarında IBRD krediden oluştuğuna işaret edilen açıklamada, "Sonuç odaklı finansman modeliyle uygulanan programda, ödemeler önceden belirlenen hedeflere ulaşıldıkça ve bağımsız olarak doğrulandıkça yapılmaktadır. Yeni faz ile programın kapsamı, dağıtık güneş enerjisi yatırımlarının yanı sıra kara tipi rüzgar enerji projelerini ve yeni nesil Batarya Enerji Depolama Sistemleri (BESS) yatırımlarını da içerecek şekilde genişletilmektedir." ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, Türkiye'nin son 10 yılda yenilenebilir enerji hedeflerini önemli ölçüde yükselttiği, en güncel Yenilenebilir Enerji Yol Haritasının, 2035'e kadar toplam rüzgar ve güneş kurulu gücünü 120 bin megavat seviyesine çıkarmayı ve batarya depolama kapasitesinde büyük artış sağlamayı öngördüğüne işaret edilerek, şunlar kaydedildi:

"Güçlü yenilenebilir enerji potansiyeline ve Avrupa Birliği'nin 2026'da yürürlüğe giren Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'na (CBAM) yanıt olarak artan ticari ve sanayi talebine rağmen, dağıtık rüzgar ve batarya depolama yatırımları için uzun vadeli finansmana erişim halen sınırlıdır. Yerel ticari bankalar, kısa vadeli yükümlülük yapıları nedeniyle bu yüksek sermaye gerektiren yatırımları finanse etmekte zorluk yaşamaktadır."

Ayrıca açıklamada, genişletilen programın bu sorunlara yönelik vade uyumsuzluğunu gidermek amacıyla kalkınma bankaları aracılığıyla uzun vadeli finansman sağlamak, yeni şebeke teknolojilerine ilişkin riskleri değerlendirebilecek piyasa kapasitesi ve finansal uzmanlık geliştirmek, özel sektör yatırımlarını teşvik ederek ticari finansmanı harekete geçirmek olarak tarif edilen yöntemleri ele aldığı vurgulandı.

Erken dönem piyasa risklerini üstlenmesi ve kredi vadelerini uzatması sayesinde programın yenilenebilir enerji kapasitesinde 1579 megavat artış, 392 megavatsaat batarya depolama kapasitesinin desteklenmesi, 405 milyon dolara kadar özel sektör finansmanının mobilize etmesinin beklendiğinin altı çizilen açıklamada, şu bilgiler paylaşıldı:

"Türkiye'ye yönelik finansman, programın toplam kaynak çerçevesinde önerilen 2,96 milyar dolar tutarındaki artışın bir parçası olup, bölge genelinde yenilenebilir enerji yatırımlarının daha da genişletilmesine imkan tanımaktadır. Bu bölgesel bilgi paylaşımı, Dünya Bankası’nın Avrupa ve Orta Asya Enerji Bilgi Ağı (EKN) aracılığıyla desteklenmektedir. 21 ülkeden 180'den fazla enerji sektörü uzmanını bir araya getiren bu platform, yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında oluşturulan uygulama toplulukları sayesinde Türkiye gibi ülkelerde geliştirilen başarılı piyasa yaklaşımları, düzenleyici gelişmeler ve teknik çözümlerin bölge genelinde paylaşılmasını sağlamaktadır."

Açıklamada görüşlerine yer verilen Dünya Bankası Türkiye Ülke Direktörü Humberto Lopez, batarya depolama ve dağıtık rüzgar yatırımlarının ölçeklendirilmesinin, Türkiye'nin enerji şebekesini geleceğe hazırlamak açısından bir sonraki kritik adım olduğunu belirterek, "Kamu kalkınma bankaları aracılığıyla ticari finansman açığının kapatılması, yatırımı hazır projelerin finansal kapanışa ulaşmasını sağlayarak Türk sanayisinin rekabet gücünü destekleyecek, ulusal enerji güvenliğini güçlendirecek ve yenilenebilir enerji değer zinciri boyunca yerel istihdam yaratacaktır." değerlendirmesinde bulundu.

Dünya Bankası Avrupa ve Orta Asya Altyapı Bölge Direktörü Charles Cormier ise "Türkiye, ECARES programı açısından öncü bir rol üstlenmektedir. Çatı ve ticari ölçekli güneş enerjisi, kara tipi rüzgar ve batarya depolama alanlarında elde edilen başarılar sayesinde Türkiye, elektrik şebekelerinin modernizasyonu, yenilenebilir enerji entegrasyonu ve enerji güvenliğinin güçlendirilmesi açısından bölge genelinde yaygınlaştırılabilecek iyi uygulama örnekleri ve bilgi birikimi oluşturmaktadır." ifadesini kullandı.