Donald Trump ın yaşı ve zihinsel performansı tartışma konusu Dış Haberler

Reuters ile Ipsos tarafından gerçekleştirilen son kamuoyu araştırması, ABD siyasetinde yaş tartışmasını yeniden alevlendirdi. Altı gün süren ankete göre Amerikalıların yüzde 61’i, Başkan Donald Trump’ın yaşı ilerledikçe daha “değişken” hale geldiğini düşünüyor. Bu görüşe Demokratların yüzde 89’u, Cumhuriyetçilerin yüzde 30’u ve bağımsızların yüzde 64’ü katılıyor. Anket, 79 yaşındaki Trump’ın Kongre’de yapacağı “Birliğin Durumu” konuşmasından hemen önce tamamlandı.

Beyaz Saray ise sonuçları sert sözlerle reddetti. Sözcü Davis Engel, anketi “asılsız ve umutsuz anlatıların ürünü” olarak nitelendirerek Trump’ın “keskin zihni, eşsiz enerjisi ve erişilebilirliğiyle” selefi Joe Biden’dan ayrıldığını savundu. Trump’ın genel görev onay oranı yüzde 40 seviyesinde bulunuyor; bu oran ay başına göre iki puan artış gösterse de göreve başladığı dönemdeki yüzde 47’lik desteğin altında. Ankete katılanların yalnızca yüzde 45’i Trump’ı “zeki ve zorluklarla başa çıkabilecek kapasitede” olarak tanımladı. Bu oran, Eylül 2023’teki yüzde 54 seviyesinden gerilemiş durumda.

ABD’de "yaşlı liderlik" sorunu

Araştırma, meselenin yalnızca Trump’a özgü olmadığını da ortaya koyuyor. Katılımcıların yüzde 79’u, “Washington’daki seçilmiş yetkililer Amerikalıların çoğunu temsil edemeyecek kadar yaşlı” ifadesine katılıyor. ABD Senatosu’nda ortalama yaş 64, Temsilciler Meclisi’nde ise 58. Demokrat seçmenlerin yüzde 58’i, Senato’daki Demokrat lider Chuck Schumer’in (75) görev için fazla yaşlı olduğunu düşünüyor. Bu tablo, Amerikan siyasetinde kuşak değişimi tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.

Trump, Ocak 2025’te ikinci kez göreve başladığında 78 yaşındaydı ve yemin ettiği gün itibarıyla ABD tarihinin en yaşlı başkanı olmuştu. Haziran ayında 80 yaşına girecek olan Trump, bu rekoru daha da ileri taşıyacak. Amerikan medyasında özellikle The New York Times ve The Washington Post gibi yayın organlarında çıkan analizlerde, Trump’ın yoğun tempo, sert miting dili ve agresif politika hamleleriyle “enerjik lider” imajını korumaya çalıştığı; ancak kamuoyunda yaş faktörünün giderek daha fazla sorgulandığı vurgulanıyor. CNN yorumcuları ise yaş tartışmasının artık iki partili bir mesele haline geldiğini, Biden döneminde başlayan “zihinsel kapasite” sorgulamasının Trump için de geri döndüğünü belirtiyor.

2024 seçimlerinin gölgesi

Trump’ın 2024 seçim zaferi büyük ölçüde Biden’ın görev süresi boyunca zihinsel performansına ilişkin tartışmaların seçmen üzerindeki etkisine bağlanmıştı. Biden, görevini 82 yaşında tamamlayarak ABD tarihinin en yaşlı başkanı olmuştu. Şimdi ise benzer tartışmalar Trump etrafında dönüyor. Ancak Cumhuriyetçi seçmenlerin yüzde 81’i Trump’ın hâlâ “keskin zekâya sahip” olduğunu düşünüyor. Demokratlarda bu oran yüzde 19’a kadar gerilemiş durumda. Bağımsız seçmenlerde ise 2023’te yüzde 53 olan “zeki ve güçlü lider” algısı yüzde 36’ya düşmüş görünüyor.

4 bin 638 yetişkinle çevrim içi yapılan ankette hata payı iki puan olarak açıklandı. Amerikan medyasında yayımlanan değerlendirmelerde, Trump’ın çekirdek tabanındaki desteğini koruduğu; ancak bağımsız seçmenlerdeki erimenin 2026 ara seçimleri ve olası siyasi dengeler açısından kritik olabileceği ifade ediliyor.

Sonuç olarak tablo ironik bir dengeye işaret ediyor: Trump, ABD tarihinin en yaşlı başkanı olarak görev yaparken, destekçileri onu “en enerjik lider” olarak tanımlıyor; muhalifleri ise yaşın artık bir zafiyete dönüştüğünü savunuyor. Washington’da tartışma bitmiş değil — yalnızca yaş alıyor.

*Fotoğraf: Associated Press, temsilidir