Doğum izni 24 haftaya, babalık izni 10 güne çıkarılacak

AKP Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta, beraberindeki milletvekilleriyle birlikte Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na sunulan "Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi"nin detaylarını açıkladı. Toplam 29 maddeden oluşan teklif; çalışma hayatı, sosyal hizmetler, çocukların dijital platformlardan korunması ve Darülaceze'nin statüsüne ilişkin düzenlemeler içeriyor.

Kanun teklifinde yer alan maddeler şu şekilde:

Kanun teklifinin odak noktasında çalışma hayatına yönelik düzenlemeler yer alıyor. Teklifle birlikte, düşen doğum artış hızının artırılması ve iş-yaşam dengesinin sağlanması amacıyla doğum izni süreleri yeniden düzenlendi.

Askeri personel, hakim, savcılar, sözleşmeli personeller de dâhil olmak üzere tüm kamu ve özel sektörde çalışan anneler için doğum izni süresi toplam 24 haftaya çıkarılıyor. İzin süresi, doğum öncesi 8 hafta ve doğum sonrası 16 hafta olarak uygulanacak. Anneler, kendi talepleri doğrultusunda doğum öncesindeki 8 haftalık iznin 6 haftasını, doğuma son 2 hafta kalana kadar çalışmak şartıyla doğum sonrasına aktarabilecek.

Ayrıca memurlarda uygulanan babalık izni süresi, işçi statüsünde çalışan babalar için de 10 güne çıkarılıyor.

Teklif kapsamında koruyucu ailelere yönelik yeni düzenlemeler getiriliyor. Kamu ve özel sektör çalışanları dâhil olmak üzere koruyucu ailelere 10 günlük izin hakkı tanınıyor. Daha önce evlat edinenlere verilen izin hakları askeri personel için de geçerli kılınıyor. Ayrıca, sigortalı bir işte çalışmayan koruyucu anne veya babadan birinin isteğe bağlı sigorta primleri devlet tarafından ödenecek.

5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nda yapılacak değişiklikle; cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu ticareti, müstehcenlik, fuhuş ve kasten öldürme gibi suçlardan kesinleşmiş hükmü bulunan kişilerin, çocukların yoğun olarak bulunduğu tesislerde çalışması ve bu yerleri işletmesi yasaklanıyor. Bu tesisler arasında okul, kreş, yurt, gündüz bakım evi, çocuk kulübü, internet kafe ve spor okulları yer alıyor. Kurumların denetimi için, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'na bağlı kuruluşlara yapay zeka destekli merkezi bir kamera sistemi kurulması öngörülüyor.

Bakan Işıkhan'dan emekli ikramiyesi açıklaması: Yasa hazır

Teklifle sosyal ağ sağlayıcıları ve oyun dağıtıcıları hukuki olarak tanımlanıyor ve yeni yükümlülüklere tabi tutuluyor. Sosyal ağ sağlayıcılarına, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmalarını engelleyecek yaş doğrulama sistemleri kurma zorunluluğu getiriliyor. 15 yaşından büyük çocuklar için ise yaşa uygun içerik sunulması ve ebeveyn denetim araçlarının sağlanması şart koşuluyor.

Türkiye'den günlük erişimi 100 bini aşan oyun dağıtıcılarının Türkiye'de temsilci ataması zorunlu tutuluyor. Zararlı içerikleri uyarılara rağmen 1 saat içinde kaldırmayan platformlara içerik çıkarma ve bant daraltma yaptırımları uygulanacak. Bu alandaki düzenlemelerin teknik altyapısının kurulabilmesi için kanunun ilgili maddelerine 6 aylık bir geçiş süresi tanınıyor.

Darülaceze'nin hizmetleri sadece İstanbul ile sınırlı kalmayıp Türkiye geneline yaygınlaştırılıyor. Kurumun mali yapısını sürdürebilmesi için Darülaceze; Gelir Vergisi, Kurumlar Vergisi ve Katma Değer Vergisi'nden (KDV) muaf tutuluyor. Kurum bünyesinde aşevi hizmeti verilmesine ve gıda bankacılığı yapılmasına ilişkin yasal düzenleme yapılıyor.

Devlet korumasında yetişen ve reşit olan gençlerin kamuda istihdam edilme şartları değiştiriliyor. İstihdam hakkından yararlanabilmek için daha önce aranan "2 yıl kesintisiz koruma" şartı, kurumda en az 5 yıl kalmış olma (90 güne kadar izinsiz ayrılışlar hariç) şartı ile değiştiriliyor. Ayrıca bu kişilerin ortaöğretim (lise) mezunu olması istenecek ve kamuda istihdamları merkezi bir yerleştirme sınavı ile yapılacak.

Türkiye genelindeki sosyal yardımların tek bir sistem üzerinden takip edilebilmesi için kurumlara ait bağımsız yardımları birleştirecek merkezi bir Sosyal Yardım Veri Tabanı kuruluyor. Toplu taşımadan ücretsiz veya indirimli faydalananlar için belediyelere yapılacak gelir desteği ödemelerinin yürütülmesi ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na devrediliyor.