Doğru tansiyon ölçümü: Evde sağlığınızı nasıl takip etmelisiniz?

Kolun kalp hizasında olmaması ya da ölçümden önce içilen bir fincan kahve, tansiyonunuzu olduğundan yüksek gösterebilir. Evde yapılan ölçümlerin doğru sonuç vermesi için bazı basit ama kritik adımları bilmek gerekiyor. İşte doğru ölçümün püf noktaları...

Migrenin tedavisi mümkün mü?

Akneyi daha kötü yapan 10 alışkanlık

HİPERTANSİYON VE TANSİYON ÖLÇÜMÜ: DOĞRU BİLİNENLER VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER HİPERTANSİYON NEDİR?

Yüksek kan basıncı olarak bilinen hipertansiyon, dünyada en yaygın görülen kronik hastalıklardan biridir. Kalp, kanı aort aracılığıyla damarlara pompalar ve bu sırada damar duvarlarına bir basınç uygulanır. Eğer bu basınç normalin üzerine çıkarsa, hipertansiyon oluşur.

Hipertansiyonun ortaya çıkmasında genetik yatkınlık, fazla tuz tüketimi, obezite, stres, sigara ve alkol kullanımı, hareketsiz yaşam ve diyabet gibi faktörler etkili olur. Bunun yanı sıra yaş, cinsiyet, ırk ve fiziksel özellikler de tansiyon değerlerini belirleyen unsurlardandır.

TANSİYON NASIL OLUŞUR?

Kalp kasıldığında damar içindeki basınç en yüksek seviyeye ulaşır. Bu basınca sistolik kan basıncı ya da halk arasındaki adıyla büyük tansiyon denir. Kalp kasılması tamamlandıktan sonra kısa bir süre gevşer ve yeniden kan pompalamaya hazırlanır. Bu gevşeme sırasında damar içindeki basınç düşer; buna da diastolik kan basıncı yani küçük tansiyon adı verilir.

Tansiyon ölçümü milimetre civa (mmHg) birimiyle ifade edilir. Sağlıklı bir bireyde ideal tansiyon değeri 120/80 mmHg’dir. Ölçüm değerlerinin 140/90 mmHg ve üzerine çıkması durumunda hipertansiyon tanısı konulur.

YAŞA GÖRE TANSİYON DEĞİŞİR Mİ?

Bilimsel verilere göre ideal tansiyon değeri yaşa bağlı olarak değişmez. Yani hem gençlerde hem de ileri yaşta olan bireylerde 120/80 mmHg değerinin normal kabul edilmesi gerekir.

EVDE TANSİYON NASIL ÖLÇÜLÜR?

Evde tansiyon takibi yapmak isteyenlerin öncelikle güvenilir bir tansiyon ölçüm cihazı edinmeleri gerekir. Ölçümler her gün aynı saatlerde yapılmalı ve sonuçlar düzenli olarak not edilmelidir.

Tansiyon ölçümü sırasında:

- Kol kalp hizasında olmalıdır.

- Tansiyon manşonu, dirseğin iç yüzeyindeki atardamar üzerine gelecek şekilde yerleştirilmelidir.

- Kol kalp hizasının altında kalırsa ölçüm olduğundan daha yüksek çıkabilir.

TANSİYON ÖLÇÜMÜNÜ ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Tansiyonun doğru ölçülebilmesi için bazı alışkanlık ve durumlara dikkat edilmelidir:

- Kafeinli içecekler (çay, kahve) tansiyonu geçici olarak yükseltebilir. Ölçüm öncesi bu içeceklerden uzak durulmalıdır.

- Sigara ve alkol kullanımı ölçüm sonuçlarını etkileyebilir.

- Ölçümden önce en az 5 dakika dinlenmek gerekir.

- Egzersiz sonrası hemen ölçüm yapılmamalı, vücut sakinleştikten sonra ölçüm yapılmalıdır.

- Stres de tansiyonu yükseltebilir, bu nedenle ölçüm sırasında kişi mümkün olduğunca sakin olmalıdır.

TANSİYON CİHAZI KULLANIMINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

Tansiyon cihazları dijital ve manuel olmak üzere ikiye ayrılır. Dijital cihazlar pratik olsa da zaman zaman hatalı sonuçlar verebilir. Ölçüm sırasında:

- Manşon, kolun kalınlığına uygun olmalıdır.

- Manşon, dirsek kıvrımının 2-3 parmak üstüne takılmalıdır.

- Steteskop, dirseğin iç kısmındaki nabız noktasına yerleştirilmelidir.

- Ölçüm sırasında kişi dik oturmalı, rahat bir şekilde nefes almalı ve mümkün olduğunca hareketsiz durmalıdır.

- İri yapılı kişilerde manşon kolu tam kavramazsa tansiyon gerçekte olduğundan yüksek çıkabilir. Bu nedenle uygun boyut seçimi oldukça önemlidir.

TANSİYON NEDEN GÜN İÇİNDE DEĞİŞİR?

Tansiyon sabit bir değer değildir; gün içinde beslenme, stres, aktivite ve ruh hali gibi faktörlere bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Bu yüzden tek bir ölçüm sonucu yeterli değildir; düzenli aralıklarla ölçüm yapılması gerekir.

Görsel Kaynak: shutterstock