DİLEK GÜNGÖR Fonlara banka düzeni

Piyasada yatırım fonları tartışması sürüyor. Yazıp çizenlerin kimi iyi niyetli, kiminin ise niyeti bozuk! İyi niyetliler ileride olası risklere dikkat çekip uyarıyor. Niyeti bozuklar ise buradan yeni bir kriz oluşturma derdinde… Geçen hafta konuyla ilgili iki yazı yazdım.
Ancak mesele hâlâ sıcak… O nedenle bugün de devam edeceğim.
Malum, Türkiye Sermaye Piyasası Kongresi'nde hem Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in hem de SPK Başkanı Ömer Gönül'ün fonlara dönük yaptırım uygulanabileceğine yönelik açıklamaları piyasada soru işareti yarattı. Herkes açıklamaların adresini aramaya başladı. Arkasından da Ali Ercan ve Yasef Mitrani'nin tefecilik suçlamasıyla tutuklanması, şirketin sahibinin yönettiği Allbatross'un fonlarını zora soktu. Fondan yüksek miktarda çıkış başlayınca teminatın karşılanamaması sorunu yaşandı. Hafta başında bazı yatırımcıların paralarını alamadıkları ya da gecikme yaşadıklarına dair paylaşımları da işin tuzu biberi oldu. Bazı çevreler yaşanan süreci fırsat bilip piyasada panik havası estirmeye devam etti.
Peki neler oluyor?
Dün birçok telefon görüşmesi yaptım. Öğrendiğim kadarıyla, Allbatross Portföy'ün fonlarında hafta başında yüklü miktarda çıkış oldu. Bunun üzerine piyasada herhangi bir risk yaşanmaması için ilgili kurumlar devreye girdi. Takasbank, BDDK, SPK duruma müdahale ederek, bazı düzenlemeler yaptı. 10 milyar TL'ye yakın çıkış olduğu, bunun yüzde 80'inin teminat sorununun kalmadığı söyleniyor. Anlayacağınız, mesele piyasada sistematik risk haline gelmeden çözülmüşe benziyor.
Gelelim bundan sonra ne olacağına…
Geçen hafta yatırım fonlarıyla ilgili üzerinde çalışılan düzenlemenin ana hatlarını yazdım. Ekonomi yönetimi, yatırım fonlarını da SPK Kanunu'ndaki piyasa manipülasyonu maddesine eklemeyi planlıyor. Böylece, yatırım fonları üzerinden yapılan işlemler de piyasa dolandırıcılığı suçuna girebilecek. Fonlar, Sermaye Piyasası Kanunu'nun 101'nci maddesinde düzenlenen tedbirlerden nasibini alacak. (Borsalarda geçici veya sürekli olarak işlem yapılmasının yasaklanması, takas yöntemlerinin değiştirilmesi, kredili alım, açığa satış, ödünç alma ve verme işlemlerinin sınırlanması vb)
Bunlar kanunda yapılacak değişiklikler…
Öğrendiğime göre, SPK bir başka düzenleme üzerinde daha çalışıyor. Fonlara bankacılık nizamı getirilmesi düşünülüyor.
Malumunuz, Bankacılık Kanunu'na göre, banka sahibi kendi kurduğu iştiraklere kredi verirken belirli sınırlamalara tabii… Bunun için kanunda belirli oranlar konulmuş durumda…
SPK da Bankacılık Kanunu'ndaki gibi bir sınırlamayı fonlar için düşünüyor. Fonların portföyünde kendi sahip oldukları şirket hisselerinin belirli bir oran ölçüsünde tutulması ve teminatlara yönelik sınırlamalar planlanıyor. Kurum şu anda etki analizi yapıyor. Yapılacak herhangi bir düzenlemenin borsaya etkisi olup olmayacağını değerlendiriyor. Anladığım kadarıyla, kısa süre içinde bir karar çıkabilir.