Dev uzay şirketi iflasın eşiğine geldi! Ülkenin hayalleri yarıda kaldı Sözcü Gazetesi

İngiltere’nin bağımsız uzay hedeflerinde önemli bir konumda bulunan Orbex, yeni finansman sağlayamayınca idari sürece girdi.

Şirket için satış veya yeniden yapılanma seçenekleri gündeme alınırken, gelişme Birleşik Krallık’ın uzay alanındaki iddialı hedeflerine dair soru işaretlerini artırdı.

Son yıllarda Avrupa’da küçük uydu fırlatma pazarında belirgin bir hareketlilik yaşanırken, düşük maliyetli ve esnek görevler için geliştirilen küçük roketler stratejik bir alan olarak öne çıkıyor. Birleşik Krallık da bu yarışta “egemen” bir aktör olmayı hedefliyordu.

Ancak İskoçya merkezli Orbex’in karşı karşıya kaldığı mali tablo, planların beklendiği gibi ilerlemediğini ortaya koydu.

Orbex, bu hafta şirkete bağımsız yöneticiler atanması için başvuruda bulundu. Birleşik Krallık hukukuna göre bu adım, şirketin mevcut nakit akışıyla borçlarını sürdüremediğinin kabulü anlamına geliyor. Süreç boyunca alacaklıların bireysel yasal girişimleri geçici olarak durdurulurken, yeni yatırımcı bulunması ya da şirket varlıklarının satılması gibi seçenekler değerlendirilecek.

Şirketin hedeflediği yatırım turunu tamamlayamaması ve yürütülen birleşme-satın alma görüşmelerinden sonuç alınamaması, yeniden yapılanma yolunu kaçınılmaz hale getirdi. Bu durum, tam anlamıyla bir iflas olmasa da Orbex’in ciddi bir finansal krizle karşı karşıya olduğuna işaret ediyor.

Orbex’in geliştirdiği “Prime” adlı küçük fırlatma aracı, alçak Dünya yörüngesine yaklaşık 200 kilogram yük taşıyabilecek şekilde tasarlanmıştı. İlk fırlatmanın, yaşanan gecikmelerin ardından 2026’nın sonlarında yapılması planlanıyordu. Şirket, 2025 yılında Avrupa Uzay Ajansı’nın Avrupa Fırlatma Yarışması programında seçilen beş firmadan biri olmuştu.

Ancak program kapsamında Orbex’e ayrılan 34,9 milyon avroluk destek, diğer şirketlere verilen yaklaşık 170 milyon avroluk bütçeye kıyasla sınırlı kaldı. Ayrıca Birleşik Krallık hükümetinin programa ayırdığı 144 milyon avronun dağıtımı da netlik kazanmadı.

Orbex’te yaşananlar, Birleşik Krallık’ın uzay alanındaki sorunlarının tekil bir örneği olarak görülmüyor. Ülkede uzay politikası genel olarak zor bir dönemden geçerken, Birleşik Krallık Uzay Ajansı da bir dönüşüm sürecinde bulunuyor. Ajans Başkanı Dr. Paul Bate’in görevinden ayrılacağını açıklaması ve Birleşik Krallık’ın ESA bütçesini azaltan tek üye ülke olması dikkat çekiyor. Hükümet yetkilileri uzay sektörüne desteğin süreceğini vurgulasa da, son gelişmeler bu alanda belirgin bir geri adım atıldığı yorumlarına yol açıyor.