Depreme 2 yılda 3.6 trilyon katkı

Asrın felaketinin yol açtığı kayıp ve zararın telafi edilmesi için 2023-2025 yılları arasında toplam 3.6 trilyon TL tutarında harcama yapıldı. 2026'da da deprem bölgesine toplam 653 milyar TL bütçe ayrıldı. Ticaret Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, asrın felaketinin ilk anından itibaren koordinasyon, lojistik, gümrük, ticaret, denetim ve finansman alanlarında aldığı hızlı ve kapsamlı tedbirlerle deprem bölgesinde ekonomik ve ticari hayatın kesintisiz şekilde sürdürülmesine katkı sağlandığı işaret edilerek, "Asrın felaketinin ilk gününden itibaren kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının koordinasyonu sağlanarak insani yardım ve lojistik faaliyetler etkin şekilde yürütülmüştür" denildi.

FAHİŞ FİYATA CEZA
Deprem sonrası barınma ihtiyacının karşılanması amacıyla prefabrik yapılarda gümrük vergilerinin geçici olarak sıfırlandığı, ayrıca depremden etkilenen ticari işletmelere yönelik mali ve idari kolaylıklar hayata geçirildiği hatırlatılarak, "Diğer taraftan, deprem bölgesinde fahiş fiyat artışlarına karşı yoğun denetimler gerçekleştirilmiştir. Bununla birlikte, deprem bölgesinde acil ihtiyaç duyulan ürünlerin fiyatları yakından takip edilmiş olup yapılan denetimlerde söz konusu ürünlerin fiyatlarında fahiş artış yapan 331 e-satıcı hakkında Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu eliyle yaklaşık 79 milyon TL idari para cezası uygulanmıştır.

Yine, hazır beton ve çimento fiyatlarında fahiş fiyat artışı yapan 39 işletme hakkında Kurul tarafından 54 milyon TL idari para cezası uygulanmıştır. Ticari hayatın normalleşmesi için rekabet ihlalleriyle mücadele edilmiş ve destekleyici kampanyalar hayata geçirilmiştir. Öte yandan, bölgedeki iş dünyası temsilcilerine dönük çok sayıda ziyaret gerçekleştirilmiş ve gerek tedarik zincirinde gerekse deprem sonrası ticari hayatın olağan akışına dönmesi sürecinde karşılaşılabilecek rekabetçi sorunların tespiti için bir sektör incelemesi başlatılmıştır. Süreç içerisinde alınan şikayetler doğrultusunda, 40'ın üzerinde teşebbüse, fiyat tespiti, bölge/müşteri paylaşımı ve çalışan ücretlerinin birlikte belirlenmesi gibi davranışlar yoluyla toplamda yaklaşık 610 milyon TL idari para cezası uygulanmıştır" denildi.

İHRACAT YÜKSELİŞE GEÇTİ
Deprem bölgesi illerinin toplam ihracatı 2023 yılında 22 milyar 991 milyon dolar iken, 2024 yılında 24 milyar 228 milyon dolara, 2025 yılında ise 25 milyar 10 milyon dolara yükseldi. Deprem bölgesi illerinin toplam ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 3.2 oranında arttı. Türk Eximbank tarafından deprem bölgesindeki firmaların kullandıkları kredilere 6 ay vade uzatımı imkânı sağlandı. Uluslararası kuruluşlardan toplam 200 milyon dolar kaynak temin edilerek deprem bölgesindeki firmaların yatırım harcamaları finanse edildi. Deprem bölgesindeki ihracatçıların ticari faaliyetlerini devam ettirebilmeleri amacıyla 2023 yılında kredi vade uzatımı ve kredi kullandırımı olmak üzere toplam 1.65 milyar dolar; 2024 yılında ise toplam 2.3 milyar dolar kredi desteği sağlandı. 2025 yılında deprem bölgesi firmalarına toplam 2.19 milyar dolar kredi kullandırıldı.

DEV SEFERBERLİK
Ticaret Bakanlığı, deprem bölgesinde esnaf ve tacirlerin ticari faaliyetlerini desteklemeye yönelik dayanışma, e-ticaret ve sürdürülebilir toparlanma programları hayata geçirdi. Düzenlenen 'Deprem Yardımlaşma Seferberliği' kapsamında toplam 4 milyon 718 bin 201 adet ürün satışı gerçekleştirildi, satılan ürünlerin toplam bedeli 397 milyon TL'yi aştı. Ayrıca, TOBB ile 11 şehire yönelik düzenlenen ve üç ay süren 'Elektronik Ticaretle Birlikte Çok Daha İyiye (E-Birliktelik) Kampanyası'na 12 bin işletme katılım gösterdi ve yaklaşık 21 milyon TL destek sağlandı. Bu yıl da deprem bölgesinde ticaretin kalıcı ve sürdürülebilir biçimde yeniden güçlendirilmesi amacıyla bakanlık koordinasyonunda 'Yanındayız Projesi' hayata geçirildi.