Danıştay dan emsal karar: Büyükçekmece deki jiletli teller kaldırılıyor

Danıştay 10. Dairesi, Büyükçekmece Belediyesi'nin göçmen kuşlar ve sokak canlıları için hayati risk oluşturan site ve iş yerlerinin duvarlarındaki jiletli, kesici çit ve tellerin kaldırılması yönünde aldığı meclis kararını "hukuka uygun" buldu.

Göçmen kuşların önemli geçiş güzergâhları arasında yer alan Büyükçekmece’de, bazı site ve iş yerlerinin duvarlarına monte edilen jiletli ve dikenli tellerin kuşlar ile sokak hayvanlarının yaralanmasına neden olduğu tespit edilmişti. Bu durum karşısında harekete geçen Büyükçekmece Belediye Meclisi, 2021 yılı eylül ayında jiletli, kesici tel ve çit uygulamasını yasaklamıştı. Yapılan tebligatların ardından da mevcut jiletli, kesici tel ve çitlerin belediye ekiplerince sökümüne başlanmıştı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi soruşturmasında tutuklanan Büyükçekmece Belediye Başkanı Hasan Akgün, söz konusu kararın alındığı belediye meclisi toplantısında şunları söylemişti:

"1995 yılından beri Büyükçekmece Sokak Hayvanları Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi İstanbul’da, Türkiye’de örnek çalışma yapmıştır. Hala devam ediyor. Son zamanlarda rehabilitasyon merkezine gelen kuşların, kedilerin, köpeklerin en çok ayaklarının, kanatlarının kesildiğini gördük. Bunun üzerine teknik ve bu iş ile ilgili arkadaşlarımız yaptıkları araştırmalar sonucunda bölgemizde çok miktarda binaların, evlerin bahçe duvarlarına, bahçe çitlerine jiletli tel, dikenli tel çektikleri görülmüştür. Büyükçekmece hepinizin ve tüm dünyanın, tüm dünya bilim insanlarının bildiği gibi göçmen kuşlarının yoğun şekilde geçiş noktasıdır. Şu an fiilen bunu başlattık. Kedileri, köpekleri, kuşları, kargaları, leylekleri bütün canlıları sevenleri çok yakından ilgilendiren bir konu. Kamera koyarsın, alarm koyarsın. Hiç kimse doğaya zarar veremez. İmar kanunu gereğince konutların bahçe duvarları 90 santim beton olarak geçemez. Üzerine de şeffaf korkuluk, ferforje yapabilirler. Burası hapishane değil. Büyükçekmece ilçesi sınırları içerisinin tamamı meskun mahaldir. Alacağımız karar şu; Büyükçekmece Belediyesi sınırları içerisinde binaların çevresinde, avluların üzerinde, duvarların üzerinde bulunan dikenli ve jiletli tellerin kaldırılmasına, Kabahatler Kanununa göre gereken cezai işlemlerin yapılmasına, kaldırılması için bu şekilde görülen, bilinen, bulunan mülk sahiplerine Zabıta Müdürlüğü ve Çevre koruma ve Denetleme Müdürlüğü tarafından tebligatların yapılmasına, 15 gün süre verilmesine ondan sonra belediyemiz ekipleri tarafından bütün dikenli tel ve jiletli tellerin kaldırılarak ilgililer hakkında cezai işlem yapılmasına karar verilmiştir diyeceğiz."

İlçedeki bazı sitelerin yönetimleri "güvenlik sorunu" yaşanabileceği gerekçesiyle, Büyükçekmece Belediye Meclisi’nce alınan kararın iptali istemiyle kararı yargıya taşımış, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi, belediye meclisinin kararının iptaline karar vermişti.

Danıştay 10. Dairesi ise 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ile Belediye Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca sahipsiz hayvanların ve çevre sağlığının korunmasına yönelik tedbirler alma görevi ve yetkisi bulunan idare tarafından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediğine oy çokluğuyla karar verdi.

Meteoroloji'den Marmara'ya 'soğuk hava' uyarısı!

Danıştay 10. Dairesi kararında şu ifadelere yer verildi:

"Temyize konu karar ile hukuka uygun bulunan İdare Mahkemesi kararında, bölgenin kırsal bir kesim olması ve vatandaşların hırsızlık olaylarına karşı güvenliğinin sağlanması amacıyla jiletli ve dikenli tel çitlerin tesis edildiğinin belirtildiği görülmekle beraber, dosyada yer alan fotoğraflar da dikkate alındığında, dikenli tellerin hayvanlara zarar verebileceği, fayda zarar dengesinde hayvanlara vereceği zararın yanında güvenlik açısından sağlayacağı faydanın da yetersiz kalacağı anlaşılmaktadır. Öte yandan, halkın güvenliğinin sağlanması açısından çevreye ve hayvanlara zarar verme riski bulunmayan alarm, kamera, 7/24 güvenlik hizmetleri gibi pek çok yöntemin bulunduğu açık olup jiletli ve dikenli tel çitlerin kullanılmasının kedi, köpek, kuş gibi canlılar için tehdit oluşturduğu görülmektedir. Bu durumda, 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ile Belediye Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca sahipsiz hayvanların ve çevre sağlığının korunmasına yönelik tedbirler alma görevi ve yetkisi bulunan idare tarafından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İstanbul 10. İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 6. İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 6. İdari Dava Dairesinin 28/09/2022 tarih ve E:2022/1182, K:2022/1517 sayılı temyize konu kararının bozulmasına, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 6. İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesine, 16/10/2025 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi."