Cüzdanında olan yaşadı: Bu parayla sakız bile alınamıyor ama sahibini zengin ediyor Sözcü Gazetesi

Dünyanın en değersiz para birimi denildiğinde akla ilk olarak yüksek enflasyonla boğuşan ülkelerin resmi paraları geliyor. Ancak finans dünyasında ezber bozan ve tamamen hayali olan bir para türü var ki, resmi kurda tam 0 lira değerinde olmasına rağmen koleksiyon pazarında kapış kapış satılıyor.

TAMAMEN YAPAY AMA FİZİKSEL OLARAK GERÇEK

İlk gördüğünüzde bir müze sergisi ya da sinema dekoru sandığınız bu banknotlar basım kalitesiyle görenleri şaşırtıyor. Özel kağıtlara basılan, üzerinde filigran, kabartma ve seri numarası barındıran bu paralar fiziksel olarak tamamen gerçek. Ancak kritik bir detay var; bu banknotlar Birleşmiş Milletler veya uluslararası finans kuruluşları tarafından tanınmayan, bireylerin kendi çabalarıyla ilan ettiği yapay yapılara ait. Örneğin İngiltere açıklarındaki terk edilmiş bir deniz platformunda kurulan Sealand veya Avustralya’da vergilere kızıp kendi prensliğini ilan eden Hutt River gibi yapılar, yıllardır kendi sembolik paralarını basmaya devam ediyor.

RESMİ DEĞERİ 0 LİRA AMA FİYATI BİNLERCE LİRA

Uluslararası döviz bürolarında ya da bankalarda hiçbir karşılığı olmayan bu paralar, küresel finans sisteminde teorik olarak dünyanın en değersiz parası kabul ediliyor. Çünkü arkalarında resmi bir Merkez Bankası veya ekonomik üretim gücü bulunmuyor. Yine de işin şaşırtıcı kısmı tam da burada başlıyor. Söz konusu yapay ülke banknotları, uluslararası para koleksiyoncuları arasında adeta bir fenomen haline gelmiş durumda. Nadir basılmaları, arkalarındaki sıra dışı hikayeler ve sınırlı sayıda bulunmaları nedeniyle bu resmiyette değersiz hatıra paraları, e-ticaret sitelerinde ve açık artırmalarda yüzlerce dolara alıcı bulabiliyor.

NEDEN BASILIYORLAR?

Geçerliliği olmayan bir parayı basmanın arkasında ise oldukça mantıklı sebepler yatıyor. Yapay ülkeler kendilerini ziyaret eden meraklılara bu özel banknotları satarak gelir elde ederken, bazı aktivistler ve sanatçılar ise küresel finans sistemini eleştirmek amacıyla kendi sembolik paralarını tasarlıyor. Özetle, markette bir ekmek bile alamayacağınız bu yapay ülke paraları, cüzdanda taşınabilecek en ilginç ve değerli hatıra objelerinden biri olmaya devam ediyor.