Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Uçum, basın mensuplarıyla bir araya geldi

Uçum, Türkiye Basın Federasyonu'nda, "Anadolu Sohbetleri" kapsamında, Türkiye Basın Federasyonu Genel Başkanı Sinan Burhan ve basın mensuplarıyla bir araya geldi, gündeme ilişkin soruları yanıtladı.

"Terörsüz Türkiye" sürecine ilişkin değerlendirmeleri sorulan Uçum, süreçten bu yana geçen 13 ayda bölücü terör örgütü PKK'nın kendini feshetme ve silah bırakma kararı aldığını belirterek, TBMM'de "Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu" kurulduğunu, sistematik terör saldırılarının bittiğini ve Türkiye'nin geleceğine yönelik umutların arttığını söyledi.

Türkiye'nin, terörü tasfiye ve Terörsüz Türkiye'ye geçiş için ciddi birikim oluşturduğuna değinen Uçum, "'1 yıl geçti bu süreç de zaafa uğruyor, bu süreçte de bir şey olmadı' yaklaşımlarını hiç isabetli bulmuyorum. Nihayetinde ben bu sürecin başarıya ulaşacağına inanıyorum. Birtakım komplikasyonlar çıksa bile bu birikim Türkiye'nin bir kazanımıdır." değerlendirmesinde bulundu.

Terörsüz Türkiye'ye geçiş sürecinin, "terörün tasfiyesi", "Türkiye'yi terörden ilelebet kurtarma süreci" olduğunu ifade eden Uçum, "Bu sürece o yüzden 'geçiş süreci' dedik. Bu geçiş sürecinden sonra Türkiye'nin bir demokratikleşme hamlesi, bir hukuk reformu hamlesi, yeni anayasa hedefi olduğunu da hep belirttik." dedi.

Geçiş sürecinin hukuku ile ilgili "tek ve özel geçici bir kanun yapılması gerektiğini" düşündüğünü anlatan Uçum, şöyle konuştu:

"Anayasa'nın eşitlik ilkesi var. Anayasa'nın eşitlik ilkesi, Anayasa Mahkemesi tarafından aynı durumda olanlara, aynı kuralların uygulanması olarak değerlendirilir. Peki, bu tespitten yola çıkarak neyi ortaya koyabiliriz? Demek ki farklı durumda olanlara farklı kurallar uygulanabilir. Farklı durumda olanlara farklı kuralların uygulanması eşitlik ilkesinin ihlali olmaz. Buradaki farklılık ne? Burada kendini feshetmiş bir terör örgütü var, burada silah bırakma kararı vermiş bir terör örgütü var. Dolayısıyla burada farklı bir durum var. Bu farklılığa özgü bir düzenleme yapılabilir. Bu düzenleme özel bir düzenlemedir. Burada genel kanunlar üzerinden değişiklikler yerine bir özel kanun yapmak, mümkünse tüm boyutları içeren tek kanun yapmak ve bu kanunun da bir geçişlik vasfı olması şeklinde bir hukuk politikası doğru olur yaklaşımındayız biz. Yani belli süreler verilir, o süreler içerisinde başvuranlar, gelenler, o kanunun sağladığı imkanlardan yararlanır. O süre geçtikten sonra başvurular dikkate alınmaz, normal hukuk süreçlerine tabi olunur."

Mehmet Uçum, açıklamalarına şöyle devam etti:

"Bu süreçte işin hem ceza hukuku boyutu var hem entegrasyon boyutu var. Ceza hukuku boyutunda bir af tartışması gündemde değil. Benim görebildiğim kadarıyla genel bir infaz hukuku düzenlenmesi de gündemde değil. Olabilecek olan nedir? İşte bu farklı durumla ilgili birtakım hukuki düzenlemeler yapmak. Orada da bir torba mantığıyla yaklaşılamaz. Münfesih terör örgütünün suça bulaşmamış olanlarıyla ilgili yaklaşım başka türlü olur, suçlar arasındaki farklılıklara göre hafif suçlar, ağır suçlar başka türlü olur. Dolayısıyla orada da kademelendirilmiş, ölçülendirilmiş bir yaklaşımın gündeme geleceğini öngörüyorum."

Düzenlemenin Anayasa'ya aykırı olamayacağına vurgu yapan Uçum, "Anayasa'nın ilk dört maddesini, 42. maddesini, 66. maddesini tartıştıracak bir düzenleme mümkün mü? Mümkün değil." dedi.

Uçum, süreçle ilgili "fikri sabotajların" artacağına işaret ederek, "Fiili sabotajlar da olabilir ama fikri sabotajlar bu süreç bakımından en riskli alanlardır. Fikri sabotajlar da hangi zeminler üzerinden yürüyor? Birincisi geçiş süreci hukukuna ilişkin bir sürü dezenformasyon yapılıyor. Geçiş süreci hukukunda Anayasa'nın hiçbir hükmüne aykırı en ufak bir unsur olamaz. Geçiş süreci hukukunda genel demokratik talepler, anayasa değişiklikleri talepleri, daha ileri taleplerin gündeme gelmesi de söz konusu olamaz." diye konuştu.

Terörün tasfiyesinin, kendiliğinden demokratik alanı genişleteceğini anlatan Uçum, "Terörle mücadelenin zorunlu sonucu olan bazı tedbirler var. Sistematik terör riskini bertaraf ettikten sonra terörle mücadelenin gerektirdiği tedbirlere ihtiyaç kalır mı? Örneğin kayyum olayına kalır mı? Ya da diyelim ki terörle mücadele çerçevesinde alınmış başka bir takım tedbirler vardır. O tedbirlere ihtiyaç kalır mı? Kalmaz. Demek ki geçiş sürecinin tamamlanması demokratik alanı bizatihi genişletecektir. Yani geçiş süreci hukuku ile demokratik alan arasında da böyle bir organik ilişki var." değerlendirmesini yaptı.

Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun terör örgütü elebaşı Abdullah Öcalan'la görüşmesiyle ilgili farklı görüşler olduğu belirtilerek, değerlendirmeleri sorulan Uçum, "Meclis Başkanımız Sayın Kurtulmuş da açıkladı, 'Bu, komisyonun değerlendireceği bir karar.' dedi. Benim anladığım kadarıyla bu kategorik olarak reddedilen bir şey değil. Bu konu değerlendiriliyor." ifadelerini kullandı.

Komisyonun, dinleme sürecinde en geniş dinlemeyi yapmaya çalıştığını, cezaevinden çıkan kişilerin dahi dinlendiğini anlatan Uçum, "Bu süreçte İmralı'nın dinlenmesi meselesinde de karar verirse, bu da komisyon bakımından, kendi dinleme faaliyeti bakımından anlamlı bir değerlendirme olabilir. O yüzden nihayetinde komisyonun bu konuda vereceği kararı beklemek lazım. Hangi sebeple bu tartışma konusu olabilir onu tam kestiremiyorum. Fakat komisyonun dinleme faaliyeti açısından baktığımızda böyle bir kararın verilmesini ben makul karşılarım. Komisyon böyle bir karar verirse bu makul karşılanabilir. Nihayetinde komisyonun inisiyatifinde olan bir şeydir. 'Niye dinlemeye gidiyor?' şeklindeki eleştirilere o manada katılmam, komisyon böyle bir karar verirse." diye konuştu.

Uçum, bir soru üzerine, "Geçiş sürecinin en önemli öznelerinden birisi İmralı, Öcalan olduğu için komisyon böyle bir karar verirse bunun makul karşılanması gerekir diyorum." cevabını verdi.

"Süreci baltalama konusunda, DEM adına bazı toplantılarda güvenlik güçlerimiz biliyorsunuz 'düşman kuvveti' olarak gösterildi. Bazı milli ve ulusal değerlerimize hakaretler de oldu. Bu açıdan bir değerlendirme yaptığınız da bu süreci etkiler mi? Altında başka algı operasyonları mı yatıyor?" sorusuna Uçum, şu yanıtı verdi:

"Bu süreçte fiili ve fikri sabotajlar hep beklenmeli. Bu sözünü ettiğiniz şeyler bence fiili sabotajlara örnek ama bunların DEM mecralarında egemen bir yaklaşım olduğunu ben düşünmüyorum. O mecraların da sağduyulu bakanlarının bu sıkıntıları tespit ettiğini umuyorum ve bu konuda gerekli tedbirleri alabilecekleri beklenir. Bunlar, bundan sonra da olacaktır. Bunlara yönelik başka operasyonlarla karşı karşıya kalınabilir. Dış istihbaratların provokasyonları olabilir bu fikri alanlara ilişkin. Bunlar hep öngörülen, değerlendirilen şeyler. Burada tabi şuna dikkat etmek lazım, temel doğrultuda sapma yoksa DEM süreçlerinde, temel yaklaşımlarda sapma yoksa, bu tip sapmalar yönetilebilir sapmalar olarak ele alınmalı. DEM'e de diğer sürece destek verenlere de bu konuda yardımcı olmak tercih edilmeli. Tek bir sapmadan tüm DEM sürecini mahkum eden sonuçlar çıkarmayalım. Benim yaklaşımım bu. Çünkü DEM'de genel olarak sağduyunun hakim olabileceği bir süreç gözleniyor."

Bazı CHP'li belediyelere yönelik soruşturmalarla ilgili Uçum, "Hukukun işlemesini demokrasi karşıtı bir yaklaşım olarak görmek, hukuk devletini tanımamaktır. Hukukun işlemesine yönelik eleştiri yapamazsınız. Hukukun işleme süreçlerinde eksiklikler olduğunu düşünüyorsanız onlara yönelik eleştiri yaparsınız ama 'hukuk işlemesin, soruşturmalar olmasın, iddianameler düzenlenmesin, davalar açılmasın' gibi bir yaklaşım demokrasiyle de bağdaşmaz, hukuk devletiyle de bağdaşmaz." değerlendirmesinde bulundu.

Uçum, CHP İstanbul İl Başkanlığı ile ilgili Yüksek Seçim Kurulu (YSK) ve İstanbul 45. Asliye Hukuk Mahkemesi arasındaki görüş farklılığının sorulması üzerine, şunları söyledi:

"Yürüyen süreçler var orada. Asliye hukuk ve asliye ceza işin esası bakımından, YSK, işin usulü bakımından süreçleri yürütüyor. Esası bakımından süreçleri yürütenlerin ele aldığı olgular, kriterler başka, usul bakımından süreçleri yürütenlerin ele aldığı kriterler başka. Buradaki farklılık bir çatışma olarak mı değerlendirilir, yoksa herkesin kendi yetki ve sınırları içerisinde yaptıkları değerlendirmeler midir? Buna da bakmak lazım. Biz, çok kolay her şeyi çatışmaya dönüştürmeyi başarabiliyoruz. Burada da böyle bir çatışmadan söz etmeden önce YSK'nin kendi yetki alanını, hukukunu dikkate alarak değerlendirme yapmak, asliye hukuk ve asliye cezanın da kendi yetki alanlarını, görev alanlarını, uyguladıkları hukuku dikkate alarak değerlendirme yapmak gerekir. Nihayetinde yürüyen süreçler var. Yürüyen süreçlerde benim tek söyleyebileceğim, hukukun gereğinin yerine getirilmesidir."

"Yani İstanbul il başkanı kim?" sorusunu Uçum, "İşin esası açısından baktığınızda Gürsel Bey, usulü açısından baktığınızda Özgür Bey şeklinde bir durum ortaya çıkmış. Hukuk devam ederken yorum yapmak zor. Devam eden süreçlerde de bu değerlendirmeleri yaparken bizim siyah ya da beyaz dememiz hiç doğru olmaz." diye cevapladı. (AA)Kaynak: AABu içerik Metin Yamaner tarafından yayına alınmıştır