COP31 şampiyonu Ağırbaş, Emine Erdoğan’ın liderliğindeki dönüşümü uluslararası finans çevrelerine anlattı

Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, ABD’de gerçekleştirdiği yoğun temas programı kapsamında uluslararası finans kuruluşları, düşünce kuruluşları ve üst düzey yetkililerle bir araya geldi. Ziyaret çerçevesinde özellikle küresel iklim finansmanı, sürdürülebilir kalkınma, kaynak verimliliği ve COP31 hazırlık süreci ana gündem başlıkları arasında yer aldı.

Katıldığı ikili görüşmeler ve programlarda küresel ekonomik mimarinin iklim hedefleriyle uyumlu hale getirilmesi gerektiğini vurgulayan Ağırbaş, sıfır atık yaklaşımının çevresel farkındalığın dışında makroekonomik bir dönüşüm enstrümanı olduğuna dikkat çekti.

“SIFIR ATIK KÜRESEL BİR VİCDAN ÇAĞRISIDIR”

Ağırbaş, temasları sırasında, Türkiye’nin iklim diplomasisinde ortaya koyduğu vizyonun, Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın güçlü siyasi iradesi ve uluslararası düzeyde ortaya koyduğu liderlikle daha da güçlendiğini ifade etti.

Ağırbaş, Sıfır Atık vizyonunun doğuşuna ve küresel ölçekte kazandığı karşılığa da dikkat çekti. Bu vizyonun, Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin güçlü liderliğiyle uluslararası bir çevre hareketine dönüştüğünü belirten Ağırbaş, şu ifadeleri kullandı:

“Sıfır Atık, Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin öncülüğünde insanlık için ortak bir sorumluluk çağrısına dönüşmüştür. Bugün uluslararası finans çevrelerinde kaynak verimliliğini, döngüsel ekonomiyi ve israfla mücadeleyi konuşabiliyorsak; bu vizyonun kararlılıkla savunulmasının önemli bir payı vardır.”

Sıfır Atık yaklaşımının Türkiye’de başlayan ve küresel ölçekte karşılık bulan bir dönüşüm modeli olduğunu vurgulayan Ağırbaş, bu modelin COP31 sürecinde de güçlü bir referans noktası olacağını ifade etti.

“ORTAK EVİMİZ DÜNYA İÇİN FİNANS VE SİVİL TOPLUMU BULUŞTURMAYA DEVAM EDECEĞİZ”

Washington programı kapsamında, döngüsel ekonomi, sanayi ve diğer uzmanlarla çalışma yemeğine katılan Ağırbaş, görüşmede temel hedefler üzerine yoğunlaştıklarını belirterek, “İlk olarak, Dünya Bankası ile ilişkilerimizi güçlendirerek iklim finansmanını COP31 çıktılarıyla entegre etmeyi ve somut destek mekanizmaları oluşturmayı amaçlıyoruz. İkinci olarak ise, Sıfır Atık Vakfı’nın uluslararası vizyonunu ve çalışmalarımızı aktardık. Ortak evimiz dünya için finans çevreleriyle sivil toplumu aynı masada buluşturmaya devam edeceğiz” dedi.

“DÜNYADA 3 MİLYARDAN FAZLA İNSAN OKYANUSLARA BAĞIMLI OLARAK YAŞIYOR”

Sürdürülebilir Mavi NDC Finansmanı Yüksek Düzey Etkinliği’nde bir konuşma yapan Ağırbaş, dünyada 3 milyardan fazla insanın okyanuslara bağımlı olarak yaşadığını vurgulayarak, “600 milyon insanın geçim kaynağı ve 100 milyon istihdam okyanus ekonomisine, özellikle de büyük çoğunluğu gelişmekte olan ülkelerde bulunan balıkçılık, su ürünleri yetiştiriciliği ve turizme bağlı. Mangrovlar bu durumun merkezinde yer almaktadır; gezegenin en güçlü ancak en çok tehdit altındaki ekosistemleri arasındadırlar. İklim değişikliği ve biyolojik çeşitlilik kaybıyla mücadelede, ayrıca sürdürülebilir ekonomilerin ve toplulukların desteklenmesinde kritik öneme sahip doğa temelli çözümlerdir” dedi.

“OKYANUS TEMELLİ ÇÖZÜMLER, İKLİM EYLEMİNİN MERKEZİNDE YER ALMALI”

Bu ekosistemlerin, tropikal ormanlardan dört kat daha fazla karbon depoladığını söyleyen Ağırbaş, “Kıyı şeritlerini fırtınalara karşı korumak ve her yıl 15 milyondan fazla insan ve 65 milyar ABD dolarından fazla değerdeki mülk için sel riskini azaltarak hayatları, altyapıyı ve ekonomik güvenliği güvence altına almak. Okyanus temelli çözümler; azaltım, uyum ve dayanıklılık dahil olmak üzere iklim eyleminin merkezinde yer almalıdır.”

“COP31’DE KRİTİK BİR FIRSATA SAHİBİZ”

Küresel İklim Eylemi Ajandası aracılığıyla, devlet dışı aktörlerin Okyanus Atılımları yoluyla dönüşümü yönlendirdiklerini ifade eden Ağırbaş, “Bu atılımlar; deniz koruma, su ürünleri, okyanus yenilenebilir enerjisi, deniz taşımacılığı ve kıyı turizmi olmak üzere yüksek etkili beş sektörde, 2050'de karbon nötrlüğüne ulaşmak için 2030'a kadar gerçekleştirilmesi gereken dönüşümcü ve iddialı eylemlere yönelik küresel bir yol haritasıdır. Bu çözümlerin tam olarak uygulanması, 2050 yılındaki emisyon açığını yüzde 35'e kadar azaltırken aynı zamanda insanlar ve doğa için faydalar sağlayabilir. COP31'de, okyanus ve kıyı sistemleri genelinde hırsı eyleme dönüştürmek için kritik bir fırsata sahibiz ve somut sonuçlar şimdiden ortaya çıkmaya başlıyor” dedi.

“COP31’E GİDEN YOL ŞİMDİ BAŞLIYOR”

COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu olarak hem kamu hem de özel sektör yatırımlarını harekete geçirerek okyanus finansmanını ölçeklendirmekte kararlı olduğunu belirten Ağırbaş, şöyle devam etti:

“Bunu başarmak, sürdürülebilir okyanus sektörleri ve ekosistem restorasyonu için finansmanın önemli ölçüde artırılmasını gerektirecektir.

Okyanusların iklim değişikliğini hafifletme ve iklim değişikliğine uyum sağlamadaki hayati rolüne rağmen, iklim finansmanından çok küçük bir pay almaktadırlar; toplam uyum finansmanının sadece yüzde 1 civarı kıyı korumasına yatırılmaktadır.

Sizi bu ivmeyi ileriye taşımaya ve Antalya'daki COP31'de uyum ve okyanus dayanıklılığı konusunda güçlü bir kararlılık sergilemeye davet ediyoruz.

Bugün burada yer alan girişimler; hep birlikte yeni ortaklıkları tetikleyebilir, yerel liderliği güçlendirebilir ve kökleri toplumsal sahiplenme ile yeniliğe dayanan ölçeklenebilir okyanus çözümlerini mümkün kılabilir.

COP31'e giden yol şimdi başlıyor. Ve bu yolu hepinizle birlikte yürümeyi dört gözle bekliyorum.”

“İKLİM DAYANIKLILIĞI MAKROEKONOMİK GÜVENCE VE İSTİHDAM YARATMAK İÇİN GÜÇLÜ BİR MOTORDUR”

İstihdam ve Ekonomik Refah için Dayanıklılığın Finansmanı Üzerine Yüksek Düzey Toplantısı’nda iklim dayanıklılığının mevcut ekonomik, sosyal ve güvenlik önceliklerinden biri olduğunu söyleyen Ağırbaş, “İklim şokları; başta kırılgan ülkeler olmak üzere, göçü ve istikrarsızlığı tetikleyerek başka bölgelerde de yayılma etkileri yaratmakta; hayatları, geçim kaynaklarını ve kalkınmayı şimdiden etkilemektedir. Bu hayati tartışmayı sonlandırırken, bu odadan çıkan mesaj nettir: İklim dayanıklılığı artık sadece çevresel bir hedef değil; temel bir makroekonomik güvence ve istihdam yaratmak için güçlü bir motordur” dedi.

“UYGULAMA DÖNEMİNE GEÇİLDİ”

Ağırbaş, İklim Eylemi Ajandası aracılığıyla, on yıllık müzakere sürecinden yeni bir uygulama dönemine geçildiğini belirterek, “Meslektaşım Dan Ioschpe ve ben, iklim krizini ele alan ve insanların günlük yaşamlarını iyileştiren, halihazırda sahip olduğumuz pratik çözümleri ölçeklendirmeye odaklanmış durumdayız. Nelerin mümkün olduğunu şimdiden görüyoruz” ifadelerini kullandı.

Ağırbaş, son yıllarda Eylem Ajandası’nın bir parçası olan yüzlerce girişimin çalışmaları sayesinde elde edilen kazanımları ise şöyle aktardı:

“Çiftçileri desteklemek ve arazileri restore etmek için milyarlarca dolar seferber ediliyor, Yüz milyonlarca insan sel ve kuraklığa karşı koruma kazanıyor, Gıda israfını yarıya indirmeye yönelik küresel çabalar ivme kazanıyor, Ve temiz enerji yatırımları büyük bir ölçekte hızlanıyor.”

Ağırbaş, borç-iklim ilişkisi, yerel erişim, finansman açığı gibi konularda ise zorluklar olduğunun altını çizdi.

“COP31 BAŞKANLIĞI, DAYANIKLILIK VE UYUMU MERKEZE YERLEŞTİRMEYE KARARLI”

Türkiye COP31 Başkanlığı’nın, dayanıklılık ve uyumu küresel iklim eyleminin merkezine yerleştirmeye kararlı olduğunu söyleyen Ağırbaş, “Türkiye, İklim Yatırım Fonları'nın (CIF) uzun süreli ve aktif bir ortağıdır. CIF'in ülke odaklı, kalkınma ile uyumlu iklim çözümleri sunmadaki rolüne değer veriyoruz; bu yaklaşım, COP31'in uygulama ve gerçek etki öncelikleriyle tamamen tutarlıdır” ifadelerini kullandı.

“VAATLERİ GERÇEK DEĞİŞİME DÖNÜŞTÜRMEYİ HEDEFLİYORUZ”

COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu olarak, insanları bir araya getirmeyi ve vaatleri gerçek değişime dönüştürmeyi hedeflediğini söyleyen Ağırbaş, “Bu üst düzey diyalogları, insanların hayatlarında olumlu etkiler yaratan finanse edilebilir iklim projesi havuzlarına dönüştürmek için sizin projelerinize, sermayenize ve teknik bilgi birikiminize ihtiyacımız var. Antalya'ya doğru ilerlerken bu kararlılığın eylemlerinize yansıdığını görmeyi sabırsızlıkla bekliyorum” dedi.

Ağırbaş, daha sonra Avustralya İklim Değişikliği, Enerji, Çevre ve Su Bakanlığı (DCCEEW) Müsteşarı David Higgins ile gerçekleştirdiği ikili görüşmede; COP31, sıfır atık, gıda ve insan odaklı yaklaşımlarla iklim eylemini ülkeler genelinde hayata geçirmenin önemini değerlendirdi.

“BELİRLEYİCİ BİR 10 YIL İÇİNDEYİZ”

İklim Finansmanı: Yatırımcılar İçin Erken Aşama Risk Çözümleri programında finans çevreleri ile bir araya gelen Ağırbaş, iklim finansmanı için belirleyici bir 10 yıl içinde olduğumuzu belirterek, “İnsanlar, ödenebilir enerji ve gıdaya erişim, sıfır atık hedeflerine ulaşma ve halk sağlığı ile altyapıyı etkileyen iklim değişikliğinin fiziksel etkilerine uyum sağlama dahil olmak üzere, somut sonuçlar veren bir iklim finansmanı istiyor ve buna ihtiyaç duyuyor” diye konuştu.

Ağırbaş, önceki COP'larda üzerinde anlaşılan finans hedeflerini ve Bakü-Belem Yol Haritası gibi eylem planlarını, gerçek finansmana ve değişime dönüştürme hedefini ortaya koyarak, “Gördüğüm fırsat, Eylem Ajandası’ndaki Finansman Çözümleri'nin iklim finansmanı hedeflerine ulaşılmasına nasıl katkı sağlayabileceğidir. Eylem Ajandası; uyum finansmanı, riskten arındırma (de-risking) ve proje havuzları dahil olmak üzere 10'dan fazla finansman çözümü içermektedir” ifadelerini kullandı.

İKİLİ GÖRÜŞMELERDE İŞ BİRLİKLERİ ELE ALINDI

Eski COP27 Üst Düzey İklim Şampiyonu, GFANZ Afrika Başkanı ve BM 2030 Gündemi (Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları) Finansmanı Özel Elçisi Dr. Mahmoud Mohiedin ile ikili bir görüşme gerçekleştiren Ağırbaş; finansmana erişim, Afrika’da geçim kaynaklarının iyileştirilmesi, ekonomik büyüme ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları konularında değerlendirmelerde bulundu. Ağırbaş daha sonra Frankfurt merkezli uluslararası banka DZ Bank’ın Kıdemli Yönetici Bankacılığı Başkanı Frank Scheidig ve Asya Altyapı Yatırım Bankası Politika ve Stratejiden Sorumlu Başkan Yardımcısı Ludger Schuknecht ile bir araya geldi. Görüşmelerde; bankalar, yatırımcılar ve sigortacıların şirketlere ve sahadaki gerçek insanlara ulaşan iklim finansmanını teşvik etmede, sıfır atık ile döngüsel ekonomiyi ilerletmedeki rolleri, yeşil altyapı, teknoloji ve özel sermaye mobilizasyonu finansmanı gibi konular ele alındı.

DEZAVANTAJLI GRUPLARIN GÜÇLÜ TEMSİLİ İÇİN ÇALIŞMALAR SÜRÜYOR

Sıfır Atık Vakfı, Antalya’da 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde düzenlenecek olan COP31’de devlet dışı aktörlerin, özellikle iklim değişikliğinden en fazla etkilenen dezavantajlı grupların güçlü temsili için çalışmalarını aralıksız sürdürüyor.

Ulusal ve uluslararası paydaşlarla yürütülen yoğun diplomasi trafiği kapsamında, COP31 Antalya’nın önceki iklim zirvelerinden pozitif yönde ayrışarak vaatlerin somut gerçekliklere dönüştüğü bir uygulama zemini haline gelmesi hedeflenirken; Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin öncülüğünde küresel bir harekete dönüşen Sıfır Atık vizyonunun da bu süreçte ölçülebilir, izlenebilir ve ölçeklenebilir çıktılar üretmesi amaçlanmaktadır.