“Çocuğum okulda olanları anlatmıyor” diyenler için ipuçları

Okulun ilk günleri, okuldan sonra çocuğa sorulan “Okul nasıldı?” “Okulu nasıl geçti?” gibi sorularla evde devam eder. Her öğrencinin “Okul nasıldı?” sorusuna vereceği cevap ise farklıdır! Okuldaki gününün nasıl geçtiğini merak eden bir veliyseniz, çocuğunuzun size kısa cevaplar vererek hevesinizi kursağınızda bırakmaması için ona sorabileceğiniz çok daha işe yarar sorular var! İşte merakınızı giderecek, çocuğunuzu baskı altında hissettirmeyecek ve okul ortamı hakkında ipuçları taşıyan cevaplar almanızı sağlayacak “Okul sonrası soruları"...

Çocuğunuzun kendini rahat hissederek okuldaki ilk günde yaşananları ve ayrıntıları anlatması için öncelikle sabırlı olmanız önemlidir. Kendini rahat, kabul görmüş, güvende ve destekleniyor hissetmeye ihtiyaç duyar. Öncelikle ona duygularının kabul gördüğü bir yaklaşım göstermeniz gerekir. Böylece sizin sunacağınız güvenli alanda içini dökmeye hazır hissedecektir. Konuşmaların akıcı ve verimli bir hal alması için öncelikle ebeveyn olarak kucaklayıcı ortamı sağlamanız gereklidir.

“Günün nasıl geçti?” “İyi.”

“İyi” cevabı kulağa sorun yokmuş gibi gelse de bu cevap size gerçek anlamda hiçbir şey söylemez ve konuşmayı bitirir. Sorularınıza daha kapsamlı cevaplar arıyorsanız, onları konuşturmak için gerçekten de daha açık uçlu sorular sormanız gerekir.,

Seni ne güldürdü / güldürdü?

Seni ne üzdü?

Günün en sevdiğin kısmı hangisiydi?

Öğle yemeğinde kiminle oturdun veya konuştun?

Bu soruları başlangıç noktaları olarak görün ve konuşma ilerledikçe takip eden sorular sormaya devam edin. Sorgulanıyormuş gibi hissetmemeleri de önemlidir.

Spesifik bir soru sorun

Açık uçlu sorular, tatmin edici gerçek bir cevap vermesinin önüne geçecektir. “Okul nasıldı?” “Okul nasıl geçti?” gibi sorularınız için alacağınız yanıtlar muhtemelen “İyi” ve “Kötü” gibi kısa cevaplar olacaktır. Bu sebeple “Bugün en çok hangi yemek hoşuna gitti?” veya “Seni en çok ne heyecanlandırdı?” gibi sorular daha net ve spesifik cevaplar vermesini sağlar. Çocuğunuz sadece “İyi” veya “Kötü” gibi yanıtlar vermesi halinde ise “Neden?” gibi sorulara yanıt vermek için istekli olmayacaktır. Bu tarz sorular zorlayıcı duygular hissediyorsa durumun daha da karmaşık hale gelmesine sebep olabilir. Ayrıca, “Neden kötü?” “Ne oldu?” gibi sorularla devam etmek de detay almanızı pek sağlamayabilir. Sorularınızı cevaplamayan çocuğunuz ile gerginlik yaşamanız, işleri daha da içinden çıkılmaz bir hale sokacaktır. Şu tarz soru örnekleriyle başlayabilirsiniz;

Teneffüste kiminle oynadın?

Beden eğitimi dersinde ne yaptın?

Bugün okulda kim zor zamanlar geçirdi?

Bugün hangi konuda yardıma ihtiyacın vardı? Yardıma ihtiyacın olduğunda sana kim yardım etti

Bugünle ilgili en sevdiğin şey neydi?

Daha büyük çocuklara ise şöyle sorular sorulabilir;

Bugün olan en komik şey neydi?

Fen laboratuvarında kimlerle çalıştınız?

Öğle yemeğinde kimlerle takıldın?

Bu yıl en yakın hissettiğiniz/hissetmediğiniz öğretmeniniz kim?

Bugün seni desteklemek için yapabileceğim bir şey var mı?

Kendinizden bahsedin

Eğitimcilerin sıklıkla kullandığı bir yöntem, kendini açmaktır. Çocuğunuza “Okul nasıldı?” diye doğruca sormak yerine önce kendi gününüzün nasıl geçtiğini anlatan bir sohbet başlatmak onun da söze girmesi için ortam hazırlar. Ayrıntılar hakkında mümkün olduğunca spesifik detaylar verin. “Kahve termosumu yanıma almayı unuttum” ya da “En sevdiğim kalemim kayboldu” gibi basit şeyler tatlı bir sohbetin önünü açar. Eski bir ilkokul öğretmeni Elizabeth Manly “Onlara ne kadar çok anlatırsanız, yaşadıkları gün hakkında nasıl konuşacaklarını o kadar iyi anlayacaklar” diyor. "Çoğu zaman, küçük çocuklar o gün hakkında nasıl konuşacaklarını bilmiyorlar. Bunun da öğretilmesi gereken bir beceri olduğunu unutuyoruz.”

Bazen “Günün nasıl geçti?” sorusu, küçük çocukların cevaplayamayacağı kadar büyüktür. Bu soru karşısında çocuklar nereden başlayacaklarını bilemeyebilir. “Beden eğitimi dersinde ne yaptınız?” “Beslenme çantasını getirmeyi unutan oldu mu?” “Öğlen ne yediniz?” gibi soruların cevabı ise belli ve hazırdır.

Bazı uzmanlar, bir süre hiçbir şey sormamak ancak sıcak ve güvenli bir ortam sağlamanın da etkili bir yöntem olduğunu hatırlatıyor. Elle Kwan, “cevaplarını duymak için can attığınız soruları sormak yerine, ilk başta çocuğunuzla bağlantı kurmak için biraz zaman ayırmanızı öneriyorum. Çocuğunuzun güvende, topraklanmış ve evde hissetmesi için ne işe yarıyorsa onu yapın.”

Çocuğunuzun duygularını tanımak ayrıca önemli bir konudur. Çocuğunuzun duygularının farkına varmasını sağlamak için onunla çeşitli duygu etkinlikleri yapabilirsiniz.

GÜNCEL

Ne çabuk büyüyorlar...

ÇOCUKLU HAYAT

Çocuklar neden yalan söyler?

Göz teması kurmamayı deneyin

Göz teması kurmak her türlü diyalog için oldukça değerlidir. Ancak bazı çocuklar göz teması kurulduğunda kendilerini sorguda gibi hissedebilir. Tıpkı yukarıda bahsedildiği gibi, birbiriyle bağlantılı sorular ile birlikte dikkatli bakışlara maruz kalmak çocuğunuzda gerginlik yaratabilir. Elbette ki günlük yaşamda göz kontağı kurmanın bağlanmaya olan olumlu etkisi tartışılmazdır. Ancak çocuğunuzun gergin olduğunu hissederseniz, ciddi sorularınızı gündelik işlerin arasına katarak onun kendini rahat hissedeceği bir atmosfer yaratmaya çalışabilirsiniz. İçe dönük çocuklarda bu yöntem işe yarayabilir. Örneğin, o mutfakta bir şeyler atıştırırken sizin de tezgahta iş yapmanız sizinle daha rahat konuşmasını sağlayabilir. Elbette size anlatmaya başladığı önemli bir konu olduğunda sakinliğinizi koruyarak ona yakınlık göstermeniz de önemlidir.

Birlikte oyun oynayın!

Çocuklar kendilerini oyunla ifade ederler. Günlük hayatlarında yaşadıkları duyguları oyunlara yansıtır, oyunların içinde iç dünyaları hakkında ipuçları yansıtırlar. Özellikle de küçük çocuklarla serbestçe oyun oynamak, onların o gün okulda yaşadıkları şeyler hakkında ipuçları barındırabilir.

“Bu ayıcık mutluymuş, çünkü….”, “Bu ayıcık üzgünmüş, çünkü…”, “Bu ayıcık hayal kırıklığına uğramış, çünkü…” gibi cümlelerle oyuna bir miktar yön verebilir, çocuğunuzun doğaçlama bir şekilde boşlukları doldurmasını izleyebilirsiniz. Yapacağınız gözlemler içinde size olağan dışı gelen durumlar varsa okulun rehberlik birimi ile paylaşabilirsiniz. Anaokuluna alışma sürecinde ise bu ipuçlarına göz atabilirsiniz.

BEDEN

Öğrenciler yeniden okullarda

ÇOCUKLU HAYAT

Yeni okul yılında stresle mücadele etmenin yolları

REKLAM