Bybit yasak olmasına rağmen affiliate programını sürdürüyor

Temmuz 2024'te yürürlüğe giren 7518 sayılı Kanun ile Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK), tüm kripto varlık hizmet sağlayıcılarını denetimi altına aldı. Düzenlemeyle birlikte SPK lisansı bulunmayan yabancı platformların Türk kullanıcılara doğrudan ya da dolaylı reklam yapması, Türkçe dil desteği sunması ve affiliate programları yürütmesi açıkça yasaklandı. Yasağın ardından Binance başta olmak üzere bazı büyük borsalar Türkçe dil desteklerini kaldırarak referans programlarını kapattı. Bybit ise farklı bir yol izliyor.

Twitter/X, Instagram ve Telegram üzerinde yapılan incelemelerde, yüz binlerce takipçiye sahip Türk sosyal medya fenomenlerinin Bybit'e ait affiliate linklerini aktif biçimde paylaştığı ve kullanıcıları platforma yönlendirdiği görüldü. Söz konusu paylaşımların karşılığında fenomenlere komisyon ve ek ücret ödendiği öğrenildi. Ancak hiçbir paylaşımda "reklam", "sponsorlu içerik" ya da "işbirliği" ibaresi yer almıyor, içerikler organik öneri görünümünde sunuluyor.

Uzmanlar, affiliate sisteminin yapısal olarak bir çıkar çatışması yarattığına dikkat çekiyor. Bu modelde gelir elde eden fenomenlerin, tanıttıkları platformun güvenilirliği ya da riskleri yerine yönlendirdikleri kullanıcı sayısına odaklandığını ve "kendi deneyimim" başlığıyla yapılan paylaşımların büyük bölümünün fiilen ücretli reklam niteliği taşıdığını vurguluyorlar. Uzmanlara göre affiliate linki paylaşmak izinsiz kripto varlık hizmeti sunmak kapsamında değerlendirilebildiği gibi, reklam olduğu gizlenerek yapılan tanıtım yanıltıcı reklam yasağını da ayrıca ihlal ediyor. Bu iki ihlalin bir arada bulunması hem fenomenler hem de platform açısından ciddi yaptırım riski doğuruyor.

7518 sayılı Kanun çerçevesinde izinsiz kripto varlık hizmeti sunan kişi ve kuruluşlar 3 yıldan 5 yıla kadar hapis ve 10 bin güne kadar adli para cezasıyla yargılanabiliyor. Uzmanlar bu yaptırımların yalnızca platformları değil, affiliate linki paylaşan, kullanıcı yönlendiren ve gizli reklam yapan fenomenleri de kapsadığını hatırlatıyor. İçerik veya yer sağlayıcısının yurt dışında bulunması halinde ise BTK, SPK'nın talebi üzerine ilgili platforma erişimi doğrudan engelleyebiliyor.

Bybit, Türkiye'deki yerel yapılanması olan Bybit TR üzerinden kullanıcıları SPK denetimine tabi olmayan global Bybit platformuna yönlendirirken, yerel yapı fiilen bir geçiş noktası işlevi görüyor.

Bu modelin, doğrudan erişim kısıtlamalarını aşmaya yönelik dolaylı bir yöntem olarak kurgulandığı öne sürülüyor.

Uzmanlar, lisanslama sürecindeki bir lokal borsanın, lisanssız bir platforma kullanıcı aktarmasının, düzenleyici boşluk değil doğrudan mevzuat ihlali olduğunu ve söz konusu yapının yasal açıdan da sorunlu olduğuna işaret ediyor.