Bu bir savaş hazırlığı mı? ABD, İran yakınlarında askerî gücünü artırıyor! Uydu görüntüleri kafaları karıştırdı

ABD ve İran arasında yaşanan iki ayrı olayla askeri gerilim zirveye çıktı. İran hücum botları, ABD’ye ait bir petrol tankerine el koymaya çalışırken, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Umman Denizi’nde bulunan USS Abraham Lincoln uçak gemisine yaklaştığını belirttiği İran’a ait bir insansız hava aracının (İHA) düşürüldüğünü duyurdu. 
CENTCOM, İran’ı askeri gerilimi tırmandıracak hamlelerden kaçınması konusunda uyardı. Öte yandan, İran’ın ABD ile görüşmeye ilişkin yeni şartlar öne sürdüğü de kaydedildi.
ABD savunma yetkilileri, uydu görüntüleri ve mevcut takip verilerine göre ABD ordusunun son bir ay içinde İran’a yakın üs ve bölgelere kapsamlı bir askerî yığınak gerçekleştirdiğini de ortaya koydu. Bu kapsamda onlarca savaş uçağı ile Orta Doğu’da veya çevresinde yaklaşık 12 savaş gemisi konuşlandırıldı.

SICAK GELİŞME TÜM DENGELERİ DEĞİŞTİREBİLİR
Washington Post’ta yer alan habere göre, konuya ilişkin bilgi veren ve hassasiyet nedeniyle isimlerinin açıklanmasını istemeyen ABD’li yetkililer, mevcut konuşlandırmanın Pentagon’un geçen yıl İran’ın nükleer programına yönelik saldırılar öncesinde bölgede oluşturduğu askerî yığınaktan daha sınırlı olduğunu belirtti.
Buna rağmen bu güç birikiminin, Başkan Donald Trump’ın İranlı yetkililerle yürüttüğü barış anlaşması müzakereleri sürecinde Washington’a inandırıcı bir askerî baskı unsuru sunduğu ifade ediliyor. Ancak yaşanan sıcak gelişme dengeleri değiştirebilir. Peki ABD, İran çevresinde nasıl bir askeri yığınak bulundurmuş durumda…

CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, İran'a gerilimi tırmandırmama çağrısı yapılarak, şu ifadelere yer verildi:

"İran'ın uluslararası sularda ve hava sahasında devam eden taciz ve tehditlerine müsamaha gösterilmeyecektir. İran'ın ABD güçlerine, bölgesel ortaklara ve ticari gemilere yakın bölgelerde sergilediği gereksiz saldırganlık; çarpışma, yanlış hesaplama ve bölgesel istikrarsızlık risklerini artırmaktadır."

Öte yandan ABD'li bir yetkili, geçtiğimiz gece yaşanan olayları "çok agresif" diye niteledi ve bu eylemler arasında yalnızca 6 saatlik bir zaman farkı bulunduğuna dikkat çekti.

USS ABRAHAM LİNCOLN GÖREV BÖLGESİNDE

ABD Savunma Bakanlığı yetkililerine göre USS Abraham Lincoln (CVN-72) uçak gemisi, üç güdümlü füze destroyeri eşliğinde 26 Ocak’ta ABD Merkez Komutanlığı’nın sorumluluk alanına girdi ve şu anda Kuzey Arap Denizi’nde görev yapıyor. Destroyerlerin her biri hava savunma sistemleriyle donatılırken, Tomahawk seyir füzeleri dahil olmak üzere çok sayıda füze taşıyor.
ABD, tarihsel olarak Orta Doğu’da en az bir uçak gemisi bulundururken, ekim ayından bu yana bölgede uçak gemisi bulunmuyordu. Trump yönetimi geçen ay Lincoln’ü Güney Çin Denizi’nden Orta Doğu’ya yönlendirdi.

Uydu görüntüleri: Planet Labs
Hürmüz Boğazı’NDA KARŞILIKLI ASKERÎ HAREKETLİLİK
Yine Washington Post’ta yer alan haberde, uydu görüntüleri ve savunma yetkililerine göre bölgede en az sekiz ek savaş gemisi bulunuyor. Bunlar arasında Hürmüz Boğazı yakınlarında görev yapan USS McFaul ve USS Mitscher adlı iki güdümlü füze destroyeri de yer alıyor. 
Uçuş takip verileri, İran’ın da aynı bölgeye insansız hava araçları konuşlandırdığını gösteriyor ki son olayda bunu görmüş olduk. Son uydu görüntülerinde İran’a ait insansız hava aracı taşıyıcısı olduğu belirtilen Shahid Bagheri adlı gemi tespit edildi.


GÜVENSİZ DAVRANIŞ UYARISI

ABD Merkez Komutanlığı, İran’ın uluslararası hava sahası ve sularda hareket etme hakkına sahip olduğunu kabul etmekle birlikte, ABD kuvvetleri, bölgesel ortaklar veya ticari gemiler yakınında sergilenecek güvensiz ve profesyonel olmayan davranışların çarpışma ve tırmanma riskini artıracağı uyarısında bulunmuştu.
Washington Post’un incelediği uçuş ve uydu verilerine göre, Trump’ın 13 Ocak’taki açıklamalarından bu yana savaş uçakları, insansız hava araçları ile yakıt ikmali, keşif ve nakliye uçakları dahil olmak üzere pek çok ABD uçağı bölgeye intikal etti. Uçakların büyük bölümü Katar’daki El-Udeid Hava Üssü’ne konuşlandırıldı.

ÜRDÜN’DE F-15 VE A-10 YOĞUNLUĞU

25 Ocak itibarıyla Ürdün’deki Muwaffaq Salti Hava Üssü’nde en az 12 adet  F-15E savaş uçağı ve dokuz adet A-10C Thunderbolt II uçağı tespit edildi. Bu uçakların kara birliklerine yakın hava desteği sağlamak amacıyla kullanıldığı bildirildi. Uzmanların iddialarına göre F-15E’ler, haziran ayında İsrail ile İran arasında yaşanan çatışmalarda görev yapan aynı filoya ait.

ARAMA-KURTARMA SENARYOLARI DA MASADA

Uçuş takip verilerine göre gece operasyonları ve çatışma bölgelerinde kullanılan iki HC-130J Combat King uçağı geçen hafta Ürdün’e uçtu. Uzmanlar, bu tür uçakların bölgeye sevk edilmesini Pentagon’un pilot veya özel kuvvetlerin düşman topraklarından kurtarılmasını gerektirecek senaryolara hazırlandığının göstergesi olarak yorumluyor.
ÜRDÜN ÜSSÜNDE İHA VE HELİKOPTERLER

Geçtiğimiz pazartesi günü çekilen uydu görüntüleri, Ürdün’deki üsse en az bir MQ-9 Reaper insansız hava aracı ile çok sayıda çok amaçlı helikopterin konuşlandırıldığını gösterdi.
USS Abraham Lincoln’de F-35 hayalet savaş uçakları ile radar ve iletişim sistemlerini baskılayan EA-18G Growler elektronik harp uçaklarının da bulunduğu bildirildi. Uzmanlar, bu uçakların İran hava sahasında daha derin ve kapsamlı operasyonların habercisi olabileceğini belirtiyor.

Fotoğraf: Associated Press
MİSİLLEME ENDİŞESİ VE SAVUNMA HAZIRLIKLARI

Analistlere göre bu hareketlilik, İsrail doğrudan çatışmaya dahil olmasa bile ABD ve İsrail’in İran’dan gelebilecek olası bir misillemeden ciddi biçimde endişe duyduğunu gösteriyor. İran, ABD’nin olası bir saldırısı durumunda bölgedeki ABD çıkarlarını ve İsrail’i hedef alacağını açıklamıştı.
Uluslararası Stratejik Çalışmalar Enstitüsü’nden İran füze programı uzmanı Fabian Hinz, İran’ın balistik füze envanterinin neredeyse tamamının İsrail’i ve bölgedeki ABD üslerini hedef alacak şekilde tasarlandığını söyledi.
Washington Post'un "A U.S. ‘armada’ near Iran could signal military action. Here’s what’s in position." başlıklı haberinden derlenmiştir.