Bu 9 ülke el ele verdi tüm dünyayı felakete sürüklüyor Sözcü Gazetesi

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri António Guterres, küresel ısınmanın yaklaşık üçte birinden sorumlu olan metan gazı emisyonlarını durdurmak amacıyla dünya çapında büyük bir seferberlik başlattı. Londra İklim Eylem Haftası'nda konuşan Guterres, iklim krizini kontrol altına alma stratejilerinde metan gazının (CH4) bugüne kadar hafife alındığını vurgulayarak, önümüzdeki en büyük engelin teknolojik değil, "politik" olduğunu ilan etti.

Karbondioksitten 80 kat daha güçlü olan ancak atmosferde 10-20 yıl gibi çok daha kısa sürede ayrışan metan gazının azaltılması, küresel ısınmayı yavaşlatmak için en hızlı sonuç veren formül olarak görülüyor.

Afrika'nın yıllık tüketimi kadar gaz gökyüzüne salındı

BM raporlarına göre, mevcut teknolojiler sayesinde petrol ve doğalgaz endüstrisinden kaynaklanan metan emisyonlarının %75'i sıfıra yakın maliyetle önlenebilir durumda. Buna rağmen, sadece 2025 yılında atmosfere yaklaşık 167 milyar metreküp gaz salındı veya yakıldı.

Dünya Bankası’nın Küresel Gaz Yakma Takip Raporu, bu israfın dehşet verici boyutunu gözler önüne seriyor:

Atmosfere salınan bu miktar, tüm Afrika kıtasının yıllık enerji tüketimine eşdeğer.

İsraf edilen bu hacim, Basra Körfezi'nden geçen yıllık LNG (Sıvılaştırılmış Doğal Gaz) hacmini geride bırakıyor.

Ekonomik kayıp ise tam 54 milyar dolar.

Üstelik bu küresel felaketin faturasının büyük bir kısmını sadece 9 ülke kesiyor. Rusya, İran, Irak, Venezuela, Meksika, Libya, Cezayir, Nijerya ve ABD, dünya petrol üretiminin yarısını gerçekleştirirken, küresel gaz yakma ve israf etme oranının %80’inden fazlasını oluşturuyor.

"Dünya tehlikeli şekilde yoldan saptı"

Guterres, Paris İklim Anlaşması’nın 1,5°C hedefi ile ülkelerin mevcut politikaları arasındaki uçuruma dikkat çekti. Bilim insanları bu on yılda %60’lık bir emisyon azaltımı gerektiğini hesaplarken, mevcut ulusal planlar 2035 yılına kadar sadece %10’luk bir düşüş öngörüyor. Küresel emisyonların %80'inden sorumlu olan G20 ülkelerine seslenen Guterres, "CO2 uzun vadeli ısınmanın ana itici gücü ancak metanı azaltmanın da zamanı geldi" dedi.

2030 hedefi: 3 sektör, 9 kritik eylem

BM’nin yeni yol haritası, metan salınımının merkezindeki 3 sektörü ve buralarda atılacak 9 acil adımı hedefliyor:

1. Enerji ve Fosil Yakıtlar (Emisyonların %38'i):

Üretim tesislerindeki sızıntılar derhal düzeltilecek, rutin gaz yakma ve havalandırma işlemleri sonlandırılacak.

Metan salınımı ölçülebilir, raporlanabilir ve doğrulanabilir standartlara oturtulacak.

Sıfıra yakın metan emisyonlu fosil yakıtlar için yeni bir küresel pazar kurulacak.

2. Tarım ve Hayvancılık (Emisyonların %42'i):

Verimli gıda üretim tekniklerine geçilecek.

Kişi başına düşen gıda israfı yarı yarıya indirilecek.

Finansal sübvansiyonlar düşük emisyonlu tarım üretimine yönlendirilecek.

3. Atık Yönetimi (Emisyonların %20'si):

Vahşi çöp depolama alanları ve çöplükler tamamen ortadan kaldırılacak.

Çöplerden biyogaz üretimi küresel ölçekte genişletilecek.

Kentlerde tam döngüsel ekonomi ve geri dönüşüm sistemleri yapılandırılacak.