BM den tarihi karar: ABD nin itirazına rağmen dünya haritaları değişiyor Sözcü Gazetesi

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, yıllardır kullanılan harita sistemine geçerli bir dönüşüm getiren kararlığı kabul etti. Togo'nun öncülüğünde hazırlanan teklif, 164 ülkenin “evet” oyuyla onaylanırken, ABD'nin tek başına karşı çıkması dikkat çekti. Altı ülke ise karara karşı çıkmayıp çekimser kaldı.

Kararın odak noktasında, 1569'da Flaman haritacı Gerardus Mercator tarafından geliştirilen ve denizcilik için büyük kolaylık sağlayan sistem yer alıyor. Ancak dünyanın küresel yapısının düz bir yüzeye aktarılması, kutup bölgelerine yaklaştıkça kara parçalarının gerçeğinden büyök görünmesine neden oluyor.

En çarpıcı örnek Grönland'ın gösterimi. Geleneksel haritalarda Afrika'ya yakın bir büyülükte görünen ada, gerçekte Afrika'nın yaklaşık 14 katı kadar küçük. BM'nin bu kararda, Afrika'nın yanı sıra Latin Amerika ve Güney Asya'nın da haritalarda olduğundan daha küçülk algılandığına dikkat çektiği belirtildi.

Haritalardaki bu çarpıklıkların, ilgili bölgelerin ekonomik, jeopolitik ve kalkınma potansiyelinin de olduğundan daha düşülk algılanmasına katkıda bulunabileceği vurgulandı.

Yeni harita anlayışının öne çıkan örneği 2018'de geliştirilen “eşit dünya” projeksiyonu. Bu sistemde kıtaların göreceli yüzölçümleri gerçeğe daha yakın şekilde yansıtılıyor. Afrika daha geniş, Grönland ise Mercator haritasındaki kadar büyök görünmüyor. Avrupa'nın haritadaki alanı da küçülüyor.

Alınan kararın dünyanın fiziksel sınırlarını değiştirmediği, özellikle ülkelerin yüzölçümlerinin aynı kaldığı vurgulanıyor. Hedeflenen, dünyanın düz harita üzerinde nasıl gösterildiğinin düzeltilmesi.

Uzmanlara göre, küresel bir yapıyı düz bir alana aktarırken tüm özellikleri kusursuz göstermek mümkün değil. Ancak bu karar, görüntüşölçümündeki yanılgıların azaltılması için önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.