Bitcoin de şaşırtan gerçek: BTC yi uçuran şey sandığınız gibi değil

Bitcoin (BTC) cuma günü 79 bin 400 dolara kadar yükseldi. Kripto para pazartesiden bu yana yaklaşık yüzde 24 değer kazandı ve beş gün üst üste yükseldi.

ABD Hazine Bakanlığı, uzun vadeli devlet tahvillerindeki geri alım üst sınırını operasyon başına 2 milyar dolardan en az 4 milyar dolara çıkaracağını duyurdu. Program 9 Eylül'de başlayacak ve 4 Kasım'a kadar sürecek.

Geri alımlar piyasaya yeni para basmıyor. Piyasayı asıl harekete geçiren unsur, programın büyüklüğünden çok yönetimin uzun vadeli faizlerdeki yükselişe daha sert araçlarla müdahale edebileceği mesajı oldu.

RIA Advisors'ın baş yatırım stratejisti Lance Roberts, uygulamayı 2011'de ABD Merkez Bankası (Fed) tarafından hayata geçirilen programın yeni bir sürümü olarak tanımladı. Roberts'a göre uzun vadeli tahvil almak için kısa vadeli tahvil ihraç edilmesi, alışılmadık bir uygulama anlamına gelmiyor. Fed'in 2011'deki uygulamasında da uzun vadeli tahvil alınırken kısa vadeli olanlar satılmış, böylece piyasaya taze para verilmeden getiri eğrisi değiştirilmeye çalışılmıştı.

Bu noktada parasal genişleme ile getiri eğrisi kontrolünü birbirinden ayırmak gerekiyor. Parasal genişlemede merkez bankası yoktan rezerv yaratıp tahvil satın alıyor ve finansal sisteme taze likidite enjekte ediyor. Bunu yalnızca Fed yapabiliyor. Getiri eğrisi kontrolünde ise merkez bankası uzun vadeli tahvil getirileri için bir tavan belirliyor ve bu seviyeyi korumak için gereken miktarda tahvil almayı taahhüt ediyor. ABD 1942 ile 1951 arasında bu yöntemin bir biçimini uygulamıştı. Japonya Merkez Bankası da Eylül 2016 ile Mart 2024 arasında 10 yıllık tahvil getirisini hedefleyen açık bir uygulama yürüttü.

Geri alımların hacmi hem mutlak olarak hem de net tahvil arzına kıyasla küçük kalıyor. Bu adım, yönetimin bütçe açığına yönelmek yerine faizleri baskılayacak geçici çözümler aradığı şeklinde yorumlanıyor.

Tahvil piyasasındaki hareket, geri alımların ilk etkisinin sınırlı kaldığını gösteriyor. Çarşamba günü yüzde 5,30'dan yüzde 5,18'e inen 30 yıllık tahvil getirisi yüzde 5,25 seviyesine geri döndü. ING analistleri, geri alımların sıfır toplamlı bir işlem olduğunu ve uzun vadeli getirilerin yukarı yönlü doğal seyrini kayda değer biçimde değiştirmesinin beklenmediğini kaydetti.

Duyurunun zamanlaması da dikkat çekiyor. Karar, tahvil getirilerinin 2007'den bu yana en yüksek seviyede olduğu bir dönemde geldi. Hazine Bakanı Scott Bessent, ellerinde geniş bir araç seti bulunduğunu belirtti ve adımın bir bölümünün sinyal amacı taşıdığını, getirilerin temel göstergeleri yansıtmadığına inandıklarını ifade etti. Saxo Bank'ın emtia stratejisi başkanı Ole Hansen ise duyurunun, Hazinenin likidite koşullarına ve uzun vadeli borçlanma maliyetindeki yukarı yönlü baskıya karşı giderek daha hassas hale geldiğini gösterdiğini belirtti.

Allianz danışmanı Mohamed El Erian, hareketin geri alımın kendisinden çok getiri eğrisi kontrolünün daha geniş biçimde devreye girme ihtimaliyle ilgili olduğunu savundu. Getiri eğrisi kontrolünün geniş ölçekte uygulanması, Fed bilançosunun büyümesini ve piyasalara daha fazla likidite girmesini gerektirebilir. Deutsche Bank değerlendirmesinde ise duyuru yumuşak bir mali baskılama biçimi olarak nitelendirildi. Mali baskılama, kamu borçlanma maliyetini yapay biçimde düşük tutan ve zamanla borcun reel değerini eriten politikaları tanımlıyor. Bu tablo altın ve Bitcoin gibi varlıkların lehine çalışıyor.

Türev piyasasındaki baskı hafifledi. CoinGlass verilerine göre son 24 saatte 1,24 milyar dolarlık pozisyon tasfiye edildi. Bu tutar çarşamba günkü 3,3 milyar dolarlık zirveye kıyasla yüzde 62 daha düşük. Tasfiyelerin 1,06 milyar dolarlık bölümü yine düşüş yönlü pozisyonlardan geldi ve toplam 152 bin 586 yatırımcı pozisyonunu kaybetti.

Yatırımcı konumlanması ise ilginç bir tablo sunuyor. Bitcoin'de uzun-kısa hesap oranı 0,865 seviyesinde bulunuyor, yani hâlâ kısa tarafta duran hesap sayısı fazla. Kısa taraftaki hesaplar dört gündür yükselişe karşı konumlanıyor, ancak fiyat hareketi bu beklentinin tersine ilerliyor. Dolayısıyla bir sıkışma dalgası için gereken yakıt tamamen tükenmiş sayılmıyor.

Açık pozisyon da hızla yeniden kuruluyor. Piyasa genelinde açık pozisyon yüzde 6,17 artışla 139,37 milyar dolara çıktı. Bitcoin vadeli işlemlerinde artış yüzde 7,38 ile 57,7 milyar dolar oldu. Fonlama oranları ise yüzde 0,013 seviyesine yükseldi, bu da ocak ayından bu yana en yüksek düzeye işaret ediyor.

Bitcoin ayrıca haziran diplerinden bu yana oluşan teknik formasyonun işaret ettiği 76 bin dolar hedefini geçti. Formasyonun 76 bin dolarlık hedefi gerçekleşti ve göreli güç endeksi aşırı alım bölgesinde bulunuyor, dolayısıyla kısa vadeli bir geri çekilme gündeme gelebilir.

Altcoin tarafında ise Bitcoin'in payı yüzde 59,9'a çıktı. Ethena yüzde 13, Zcash yüzde 12,5 yükselerek Bitcoin'i geride bıraktı. XRP yüzde 19 kazançla büyük kripto paralar arasında en iyi performansı gösterdi, bu varlıkta işlem hacmi yüzde 139, açık pozisyon ise yüzde 15,5 arttı. Chainlink de yüzde 8,2 yükselişle haftalık kazancını yüzde 32'ye taşıdı.

CryptoQuant verileri talep tarafında dönüş sinyali veriyor. Firmanın 30 günlük spot talep göstergesi 23 Temmuz'daki eksi 206 bin Bitcoin seviyesinden eksi 5 bin civarına toparlandı ve 26 Şubat'tan bu yana ilk kez pozitife geçmenin eşiğine geldi. Firmaya göre bu gösterge geçmişte negatiften pozitife döndüğünde Bitcoin'i izleyen 60 gündeki kazancın ortanca değeri yüzde 18 oldu. CryptoQuant örneklemin küçük olduğunu ve sinyalin önce tamamlanması gerektiğini de hatırlatıyor.