Başvurduğunuz işin size uygun olup olmadığını nasıl anlayabilirsiniz?

Bireyin kendini gerçekleştirme yolculuğundaki en önemli basamaklardan biri kariyer gelişimidir. Kişinin yeteneklerine, kapasitesine ve aldığı eğitime uygun, severek yerine getireceği bir işe sahip olması; yaratıcılığı ve üretkenliği besleyebilir. Hayata değerli katkılar sunmasına ve dolayısıyla iyi oluş hâline kavuşmasına yardımcı olabilir. Buna karşılık bireyin kendine uygun olmayan bir işte çalışması; beden, ruh ve zihin sağlığını olumsuz yönde etkileyerek yaşam enerjisinin düşmesine yol açabilir.

İster iş değişikliği yapılıyor ister ilk kez iş aranıyor olsun, kariyerde mutluluğu yakalamak için kişiye uygun bir işin bulunması gerekir. “Herhangi bir işi yapabilirim.” düşüncesinden uzaklaşılarak kişinin kendini tanıması, beklentilerini ve isteklerini ön plana koyması önemlidir. Bulunulan yere varlıkla değer katılacağının farkında olmak; öz güven hissi güçlendiğinde, hayallerin önündeki engellerin zamanla ortadan kalkacağına ve yaşamın daha olumlu bir yöne evrileceğine inanmak süreci destekler.

İş görüşmesine girmeden önce yapılması gerekenler

İş görüşmesine girmeden önce iyi bir hazırlık yapılması gerekir. Bu sayede mülakat sırasında daha rahat hissedilebilir ve stres seviyesi kontrol altında tutulabilir. Aynı zamanda başvurulan şirketin ya da işin ne kadar uygun olduğu daha sağlıklı biçimde değerlendirilebilir.

İş mülakatı öncesinde dikkat edilmesi gereken bazı noktalar şu şekilde ele alınabilir:

Beklentilerin belirlenmesi

Memnun olunmayan bir işi hızla değiştirmek ya da ilk işe vakit kaybetmeden başlamak hedefleniyor olabilir. Bu nedenle ilk aşamada yalnızca başvurulan işten kabul almaya odaklanılması mümkündür. Ancak beklentiler netleştirilmediğinde, o işte mutlu hissetmemek ya da başarılı olamamak olasıdır.

Örneğin hafta sonu çalışmayı tercih etmeyen biri için cumartesi günleri çalışılan şirketler uygun olmayabilir. Ofis ortamına alışkın olan bir kişinin tamamen evden çalışma modelini benimseyen bir kurumda motive olmakta zorlanması mümkündür. Bu nedenle iş mülakatı öncesinde maaş, çalışma modeli, lokasyon, ulaşım ve servis gibi konulara dair beklentilerin belirlenmesi önem taşır.

İş yeri hakkında yeterli düzeyde araştırma yapılması

İş görüşmesine gitmeden önce kurum hakkında araştırma yapmak büyük önem taşır. Araştırmaya şirketin resmî internet sitesinden başlanabilir. Bu sayede kurumun tarihi, değerleri, vizyonu ve misyonu hakkında bilgi edinilebilir. Mümkünse farklı platformlarda yer alan müşteri ve çalışan değerlendirmelerine de göz atılabilir.

Şirketle ilgili yapılan araştırmalar, işe girilmesi düşünülen kurumla ilgili sorulara hazırlıklı olunmasını sağlar. Edinilen bilgilerin birebir paylaşılacağı bir ortam oluşmasa bile bu bilgiler, daha kendinden emin bir duruş sergilenmesine ve görüşme yapılan kişilere daha etkili sorular yöneltilmesine yardımcı olur.

İş rolü hakkında yeterli düzeyde araştırma yapılması

İş başvurusu sürecinde yalnızca şirketi tanımak yeterli değildir. Başvurulan pozisyonla ilgili bilgi edinilmesi de gerekir. Bu nedenle görüşme öncesinde iş tanımı ve beklenen görevler dikkatle incelenmelidir. Böylece işin kişiye uygun olup olmadığı anlaşılabilir ve bireysel nitelikler mülakat ekibine daha doğru biçimde aktarılabilir.

Örneğin iş tanımında stajyer çalışanlara mentorluk yapılacağı belirtiliyorsa, görüşme sırasında onların becerilerini geliştirmeye yönelik planlardan söz edilebilir. İnceleme sonucunda pozisyonun mevcut yetkinliklerin çok altında ya da çok üstünde olduğu fark edilirse, mülakat sürecine girmeden daha uygun ilanlara yönelmek zaman kaybını önleyebilir.

Araştırma sırasında şu sorular yol gösterici olabilir:

- Temel iş gereksinimleri nelerdir?

- Pozisyon için hangi nitelikler gereklidir?

- Yol gösterici bir süpervizör bulunacak mı, bulunacaksa bu kişi kimdir?

Yeteneklerin farkına varılması

İş başvurusu öncesinde eğitim, deneyim ve sertifikaları içeren detaylı bir öz geçmiş hazırlanmış olabilir. Böyle bir öz geçmiş önemli olmakla birlikte, kişinin yalnızca CV’de yazan bilgilerden ibaret olmadığı unutulmamalıdır.

Hobiler, topluluk içinde çalışma becerileri, iletişim yetkinlikleri ve spor geçmişi gibi unsurlar doğrudan işle ilgili görünmese bile hem bireye hem de çalışılacak kuruma katkı sağlar. Bu nedenle iş görüşmesi öncesinde tüm yeteneklerin gözden geçirilmesi ve kişisel başarıların hatırlanması önemlidir. Kurumun adaya ihtiyaç duyduğu kadar adayın da kuruma değer katabilecek kapasiteye sahip olduğu bilinci, süreci daha sağlıklı kılar.

Öz güvenin yüksek tutulması

Öz güven, bireyin yaşamın zorluklarıyla başa çıkabileceğine ve başarılı olabileceğine dair inancıdır. Kendinden emin kişi, yeteneklerine ilişkin gerçekçi bir bakış açısı geliştirir ve sahip olduklarıyla kendini güvende hisseder.

Bilgi birikimi ve beceriler objektif biçimde değerlendirildikten sonra başvurulan pozisyon uygun bulunuyorsa, kendinden şüphe duyulmaması gerekir. Çalışmaya ara verilmiş ya da daha önce hiç çalışılmamış olabilir. Bugün başarılı konumlarda bulunan pek çok kişi de geçmişte deneyimsizdi ya da kariyerine ara vermişti. Bu nedenle öz güveni yüksek tutmak ve yetkinliklerin bilinciyle harekete geçmek önemlidir.

İş görüşmesinde insan kaynaklarına yöneltilebilecek sorular

İş görüşmesinde yöneltilen sorular yanıtlandıktan sonra, merak edilen konular insan kaynaklarına iletilebilir. Standart sorularla sınırlı kalmadan, pozisyonun ve şirketin uygunluğunu netleştirecek sorular sorulabilir.

Şirketin ve yöneticilerin beklentilerinin öğrenilmesi

İşe başlandığında şirketin ve yöneticilerin çalışanlardan neler beklediğini öğrenmek, bu beklentilerin karşılanıp karşılanamayacağını değerlendirmeye yardımcı olur. Bu kapsamda performans beklentileri, pozisyonun zorlukları ve başarının nasıl tanımlandığı sorulabilir.

Şirket kurallarının ve kültürünün anlaşılması

Net, dengeli ve anlaşılır kurallar; çalışanların huzurlu ve verimli bir ortamda çalışmasını destekler. Kuralların aşırı katı ya da belirsiz olması ise huzursuzluk yaratabilir. Bu nedenle şirket kültürü, yönetim tarzı, geri bildirim süreçleri ve iş ortamındaki uygulamalar hakkında bilgi almak önemlidir.

Pozisyonun geçmişi, başarı ölçütleri, terfi olanakları ve ekip içindeki yeri hakkında sorular sorulabilir. Bu sayede rolün kişisel hedeflerle ne ölçüde örtüştüğü daha net anlaşılabilir.

Çalışma saatleri, izinler ve ofis düzeni

Tatiller, izin günleri ve mesai saatleriyle ilgili detayların netleştirilmesi, iş-yaşam dengesi açısından önem taşır. Hibrit ya da uzaktan çalışma modelleri söz konusuysa beklentilerin açıkça öğrenilmesi gerekir. Yüz yüze görüşmelerde mümkünse çalışma alanının görülmesi, ortamın fiziksel koşullarının değerlendirilmesini sağlar.

İnsan kaynaklarına, adaylık sürecine dair geri bildirim talep eden sorular yöneltmek de mümkündür. Bu sayede güçlü ve geliştirilmesi gereken yönler hakkında fikir edinilebilir.

Günün büyük bölümü iş yerinde geçirildiği için iş ve iş yeri seçimi, yaşamı doğrudan etkileyen önemli kararlardan biridir. Beden, ruh ve zihin sağlığını korumak; verimliliği ve üretkenliği sürdürülebilir kılmak için bu süreçte seçici olmak gerekir. Uygun işi bulmak adına acele edilmemeli ve sağlıklı bir karar için yeterli zaman tanınmalıdır.