Başsavcılıktan bakanlığa: Akın Gürlek’in gündem yaratan yükselişi

Akın Gürlek, İstanbul’daki yargı görevleri ve başsavcılığı döneminde yürüttüğü tartışmalı soruşturmalarla uzun süredir kamuoyunun gündemindeydi. Gürlek, dün gece Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Erdoğan tarafından Adalet Bakanı olarak atandı.

Gürlek’in adı yıllardır hem siyasi tartışmaların hem de yüksek profilli davaların merkezinde yer aldı. Eski CHP Lideri Kılıçdaroğlu ve CHP Genel Başkanı Özgür Özel'in sert eleştirilerine hedef olan Gürlek, buna karşın iktidar cephesinden destek gördü.

1982’de Nevşehir’de doğan Akın Gürlek, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden 2005’te mezun oldu. Farklı illerde görev yaptıktan sonra İstanbul’a atandı. İstanbul 37. Ağır Ceza Mahkemesi üyeliği ve İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlığı görevlerinde bulundu.

2022’de Adalet Bakan Yardımcısı olarak atanan Gürlek, bu dönemde Hakimler Savcılar Kurulu’ndan sorumlu oldu. 2 Ekim 2024’te İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı görevine getirildi. Başsavcılık döneminde yürütülen soruşturmalar, Gürlek’i ülke gündeminin merkezine taşıdı.

Akın Gürlek yemin edecek: CHP protestoya hazırlanıyor

Gürlek’in görev yaptığı mahkemeler, özellikle siyasi ve kamuoyunda yankı uyandıran davalarla öne çıktı. Çağdaş Hukukçular Derneği üyesi avukatların tahliye kararlarının kaldırılması, eski HDP Eşbaşkanı Selahattin Demirtaş hakkında verilen hapis cezası kararı, dönemin CHP İstanbul İl Başkanı Canan Kaftancıoğlu ve Sözcü gazetesi davası bu süreçte verilen kararlar arasında yer aldı.

Barış Akademisyenleri dosyaları ve eski Türk Tabipleri Birliği Başkanı Şebnem Korur Fincancı hakkında verilen ceza da yoğun tartışma yarattı. Gürlek’in başkanı olduğu mahkemenin, CHP Milletvekili Enis Berberoğlu hakkında Anayasa Mahkemesi’nin hak ihlali kararını uygulamaması da yargı tartışmalarının odağında yer aldı.

Bu dönemde eski CHP Lideri Kılıçdaroğlu, Gürlek için, "Adaleti katleden adamın adı Akın Gürlek'tir, yeni Zekeriya Öz'dür" dedi. Gürlek’in açtığı tazminat davası ise reddedildi.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı olarak görev yaptığı dönemde Gürlek’in adı çok sayıda geniş kapsamlı soruşturmayla anıldı. Esenyurt Belediye Başkanı Ahmet Özer’in tutuklanması ve belediyeye kayyım atanması, Beşiktaş Belediyesi’ne yönelik operasyon, Menajer Ayşe Barım soruşturması ve Zafer Partisi Genel Başkanı Ümit Özdağ’ın tutuklanması bu dosyalar arasında yer aldı.

Antalya'daki bir konuşması nedeniyle Ankara’da gözaltına alınan Özdağ, İstanbul’da 21 Ocak 2025’te tutuklandı ve aylar sonra tahliye edildi. Muhalefet cephesi de, “İstanbul Başsavcılığı, Türkiye Başsavcılığı gibi hareket ediyor, yetkisiz işlem yapıyor” eleştirilerinde bulundu.

Ekrem İmamoğlu hakkında başlattığı soruşturma, 2025'e damgasını vurdu.

19 Mart'ta Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu 100'den fazla isim hakkında çeşitli suçlardan gözaltı kararı verildi. İmamoğlu, “suç örgütü kurmak, dolandırıcılık, rüşvet” iddiaları ile tutuklandı. İmamoğlu hakkında bir de terör iddiasıyla da ayrıca soruşturma başlatıldı. Son olarak İmamoğlu'na 'casusluk' iddiası ile de soruşturma başlatıldı.

Mali suçlar iddiasıyla başlatılan operasyon da bir dizi paralel operasyonları getirdi

Bu operasyonlarda Bayrampaşa Belediye Başkanı Hasan Mutlu, Beyoğlu Belediye Başkanı İnan Güney, Beykoz Belediye Başkanı Alaattin Köseler, Beşiktaş Belediye Başkanı Rıza Akpolat, Şişli Belediye Başkanı Resul Emrah Şahan, Beylikdüzü Belediye Başkanı Mehmet Murat Çalık, Büyükçekmece Belediye Başkanı Hasan Akgün, Gaziosmanpaşa Belediye Başkanı Hakan Bahçetepe, Avcılar Belediye Başkanı Utku Caner Çaykara, Şile Belediye Başkanı Özgür Kabadayı, Esenyurt Belediye Başkanı Ahmet Özer, Adana Belediye Başkanı Zeydan Karalar ve Seyhan Belediye Başkanı Oya Tekin tutuklandı. Özer ve Karalar son olarak tahliye edildi.

İBB Başkanı ve Cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu hakkında yürütülen soruşturmalar ise kamuoyunda en çok tartışılan başlıklardan biri oldu. Diploma iptali süreci, gözaltı ve tutuklama kararları ile belediyelere yönelik ardışık operasyonlar siyasi gerilimi artırdı.

İmamoğlu’nun sözleri üzerine başlatılan soruşturma da dikkat çekti. İmamoğlu bu süreçte, "Senin amacın milletin gözünü korkutmak. Başsavcı sana söylüyorum. Senin evlatlarını bile bu muamelelerden kurtarmak için seni yöneten aklı bu milletin zihninden söküp atacağız. Söküp atacağız ki senin evlatlarının kapısına kimse dayanmasın" dedi.

Ekrem İmamoğlu hakkında Gürlek ve ailesini tehdit ettiği iddiasıyla da soruşturma başlatıldı.

Gürlek, Sanatçı Mabel Matiz, Manifest müzik grubu, Leman Dergisi ile ilgili başlattığı soruşturmalarla da gündeme geldi.

Gürlek’e yönelik eleştiriler, CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in sert açıklamalarıyla daha da arttı. Özel, Gürlek için, "Akın Gürlek, seyyar giyotin, adaletin boynunu kesendir" ifadesini kullandı. Açılan davada Özel tazminata mahkûm edildi.

Cumhurbaşkanı ve AKP Lideri Erdoğan ise yargıya yönelik eleştiriler sırasında Gürlek’e isim vermeden destek verdi ve, "Kimse yargı camiamıza parmak sallayamaz" dedi. MHP kanadından da Gürlek’e destek açıklamaları geldi.

Başsavcılık döneminin son aşamalarında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın, CHP hakkında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’na yaptığı 'kapatma' bildirimi de siyasi tartışmaları büyüttü. Açıklamada şunlar kaydedildi:

"Soruşturma dosyamız kapsamında yapılan tespitler ışığında, Cumhuriyet Halk Partisinin ülke genelinde ve yerelde gerçekleşen seçimlerin güvenilirliğine ve seçmenin iradesini etkilemeye, demokratik düzeni etkilemeye yönelik, sistematik ve süreklilik arz edecek şekilde müdahalede bulunduğu anlaşılmakla, Cumhuriyet Halk Partisi hakkında Anayasa’nın 68 ve 69. maddeleri ile 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 101. ve devamı maddeleri uyarınca gereğinin takdir ve ifası için Cumhuriyet Başsavcılığımızca Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’na bildirimde bulunulmuştur"

Uzun süredir yüksek profilli dosyalarla anılan Gürlek, bu tartışmaların gölgesinde Adalet Bakanlığı görevine geçti.