Balgam orucu bozar mı? Balgamın yutulması oruca zarar verir mi? Dini Bilgiler

Orucun temel unsuru; yeme, içme ve cinsel ilişkiden uzak durarak nefsi terbiye etmektir. Bu sebeple oruçlu kimsenin bilinçli olarak yeme-içme kapsamına giren ya da bu anlamı taşıyan davranışlardan kaçınması gerekir. Sigara, nargile gibi tütün ürünleri orucu bozan fiiller arasında değerlendirilir. Peki balgam orucu bozar mı? İşte Diyanet fetvasına göre balgamın yutulması orucu bozar mı? sorusunun cevabı.

Balgam, vücudun salgıladığı bir salgı birikintisidir. Solunum yolları, havayı nemli tutmak için mukus üretir. Boğaz yolunda oluşan mukusa balgam denir; yani balgam, vücudun kendi içinde üretilen bir salgıdır.

Ramazan ayı içinde ya da diğer zamanlarda oruç tutarken zaman zaman balgam oluşabilir. Diyanet bilgilerine göre orucu bozan durumlar içinde balgam yutmak var mı diye sorgulanıyor. Peki balgam veya tükürük yutmak orucu bozar mı? Diyanet'e göre kaza gerektirir mi?

Balgam yutmak orucu bozar mı?

Balgam eğer ağız kısmına hiç gelmediyse yutmak oruca herhangi bir zarar vermiyor. Ancak ağız içerisine geldiği takdirde balgamın dışarı atılması gerekiyor. Temiz olmayan bir madde olarak kabul edildiği için hem sağlık açısından hem de oruç açısından böylesi daha makbul kabul ediliyor.

Öte yandan balgam ağıza gelir ve istemeden yutulursa yine oruç tutan kişi açısından bir sıkıntısı bulunmuyor. Ancak balgam ağıza geldikten sonra bilinçli bir şekilde geri yutmak oruca zarar verebilir bu durumdan sakınılması daha uygun olur.

Orucu bozup sadece kazayı gerektiren durumlar nelerdir?

Oruç, ibadet niyetiyle tan yerinin ağarmasından (fecr-i sâdık), güneş batıncaya kadar, yeme, içme ve cinsel ilişkiden uzak durmak demektir. Söz konusu yasak fiillerin işlenmesiyle oruç bozulur.

Orucu bozup sadece gününe gün kaza gerektiren fiiller şunlardır:

a) Yolculuk ve hastalık gibi meşru bir mazerete dayalı olarak yemek ve içmek.

b) Kasıt olmaksızın hata ile bir şey yemek ve içmek. Oruçlu olduğu hatırında olan bir kimsenin abdest alırken boğazına su kaçırması böyledir.

c) Taş, kâğıt ve pamuk gibi beslenme amacı ve anlamı taşımayan şeyleri yutmak.

d) Dişler arasında kalan nohut tanesi büyüklüğündeki kırıntıyı yutmak.

e) Yenilip içilmesi mutat olmayan çiğ pirinç, buğday ve darı gibi küçük bir şeyi alıp yutmak.

f) Henüz vakit var zannı ile fecrin/tan yerinin ağarmasından sonra yeme ve içmeye devam etmek veya güneş battı zannı ile henüz güneş batmadan iftar etmek.

g) Orucu bozan şeyleri bir başkasının zorlaması ile yapmak.

h) İsteyerek ağız dolusu kusmak.

i) Cinsel ilişki dışında başka bir fiille cünüp olmak.

j) Ağza giren yağmur, kar veya doluyu elinde olmadan yutmak.

k) Yıkanırken veya yüzerken elinde olmadan su yutmak.

l) Unutarak yiyip içtikten sonra orucunun bozulmuş olduğu zannıyla günün geri kalan kısmında yeme-içmeye devam etmek.

m) Niyeti imsaktan sonraya bırakıp sonrasında yaptığı bu niyetin geçersiz olduğunu düşünerek günün geri kalan kısmında bilerek yemek-içmek.

n) Ramazan orucunu vaktinde tutmamak. Dinen meşru bir mazeret bulunmaksızın Ramazan’da oruç tutmamak büyük günahtır (Merğinânî, el-Hidâye, 1/120-127; İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, 2/409-411).

Orucu bozup hem kaza hem de kefâret gerektiren durumlar nelerdir?

Oruç, ibadet niyetiyle tan yerinin ağarmasından (fecr-i sâdık), güneş batıncaya kadar, yeme, içme ve cinsel ilişkiden uzak durmak demektir. Oruçlunun söz konusu yasak fiillerden uzak durması anlamındaki “imsak”ın ihlal edilmesiyle oruç bozulur.

Başlanan Ramazan orucunun aşağıdaki fiiller sebebiyle bozulmasından dolayı hem kaza hem de kefâret gerekir:

a) Cinsel ilişkide bulunmak. Oruçlu iken cinsel ilişkide bulunmak her iki taraf için de kaza ve kefâreti gerektirir.

b) Meşru bir mazeret bulunmaksızın, gıda veya gıda hükmünde olan ya da yenilip içilmesi mutat bir şeyi bilerek yemek ve içmek Hanefîler'e göre kaza ve kefâreti gerektirir (İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, 2/409-411). Şâfiîlere göre ise bu durum sadece kazayı gerektirir (Şirbînî, Muğni’l-muhtâc, 2/177-178).

Diş kanaması ve diş yarasından çıkan kanın tükürük ile yutulması orucu bozar mı?

Diş kanaması orucu bozmaz. Ancak çıkan kan, karıştığı tükürüğe eşit veya daha fazla olursa yutulması hâlinde oruç bozulur ve kaza edilmesi gerekir. Daha az miktarda olan kan ise dikkate alınmaz (Haddâd, el-Cevhera, 1/141).

Burun damlası orucu bozar mı?

Tedavi amacıyla buruna damlatılan ilacın bir damlası, yaklaşık 0, 06 cm3 tür. Bunun bir kısmı da burun çeperleri tarafından emilmekte, çok az bir kısmı mideye ulaşmaktadır. Bu da, mazmazadan ( ağzı su ile çalkalamadan) sonra ağızda kalan rutubette olduğu gibi orucu bozacak düzeyde görülmemiştir. Kaldı ki bu işlem yeme içme yani gıdalanma anlamı da taşımamaktadır. Dolayısıyla burun damlası orucu bozmaz (DİYK 22. 09. 2005 tarihli karar)