Bakan Şimşek başkanlığında kritik toplantı! 131 fonun tasfiye ve ödeme süreci masada

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek başkanlığında, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından tasfiyesine karar verilen 7 portföy yönetim şirketine ait 131 yatırım fonunun tasfiye ve ödeme süreçleri için toplantı yapılacak.

Hazine ve Maliye Bakanlığından alınan bilgiye göre, ilgili kurum ve kuruluşların katılacağı toplantıda, 7 portföy yönetim şirketinin yönettiği 131 yatırım fonunun tasfiye ve ödeme süreçlerine ilişkin teknik çalışmalar ele alınacak. BM Genel Kurulu kapsamındaki temasları için ABD'de bulunan Bakan Şimşek'in bugün öğle saatlerinde yurda dönmesi bekleniyor. Toplantıların yarın da sürmesi bekleniyor.

"ADİL VE EN KISA SÜREDE" VURGUSU

Toplantıda sürecin adil, sağlıklı ve mümkün olan en kısa sürede yürütülmesi için uygulama esasları değerlendirilecek. Piyasaların sağlıklı işleyişini ve finansal istikrarı destekleyecek adımlar, kurumların görev ve yetkileri çerçevesinde belirlenecek. Kurumlar arası koordinasyon ve izlenecek yol haritası da teknik düzeyde ele alınacak.

SÜREÇ NASIL BAŞLADI?

Yüzbinlerce yatırımcının etkilendiği fon krizi eylül ayının ortasında patlak verdi. Tera Yatırım, 14 Eylül'de Pusula Finans Holding'i ve ortaklıklarını devraldığını duyurdu. Bir gün sonra, 15 Eylül'de, Pusula Portföy yatırımcılarına ödeme yapamayarak temerrüde düştü. Tera da 16 Eylül'de iki fonunda temerrüt oluştuğunu açıkladı. Aynı gün BIST 100 endeksi yüzde 5,54 değer kaybederek 13.122,58 puandan kapandı. Endeks haftayı yüzde 8,18 kayıpla tamamladı.

SPK, 17 Eylül'de A1 Capital, Atlas, Bulls, Hedef, Pardus, Pusula ve Tera portföy yönetim şirketlerine ait 131 fonun tasfiyesine karar verdi. En fazla fon 33 ile Pardus Portföy'de, 31 ile Hedef Portföy'de bulunuyor. Aynı gün Bakan Şimşek başkanlığında Finansal İstikrar Komitesi de toplandı.

Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, işlem hacmi düşük bazı hisselerin fiyatları grup fonları arasındaki karşılıklı işlemlerle yapay olarak yükseltildi. Bu hisseler fon portföylerine yüksek değerden alındı ve teminat olarak kullanıldı. Fiyatların hızla düşmesi likidite krizine yol açtı. Konuya ilişkin yürütülen soruşturma kapsamında bazı şirket yöneticileri tutuklandı.

455 BİN 758 YATIRIMCI ETKİLENDİ

SPK'nın 23 Eylül'de yaptığı açıklamaya göre, tasfiye edilen 131 fonda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunuyor. Tahminlere göre fonların toplam büyüklüğü 800 milyar lirayı aşıyor.

ŞİMŞEK: SİSTEMİK RİSK YOK

Bakan Şimşek, SPK kararının ardından yaptığı açıklamada, "Çok sınırlı sayıda bir fonda maalesef piyasa bozucu eylemler var. Gereken tedbirler alınmıştır" dedi. Şimşek, "Sistemik risk yok, ancak alınan tedbirlerle piyasanın sağlıklı bir şekilde işlemesi için güçlü adımlar atılmıştır" ifadelerini kullandı.

Şimşek, bir televizyon programında da Türkiye'deki 2 bin 38 fonun yaklaşık yüzde 90'ında herhangi bir sorun bulunmadığını söyledi. "Borsa ve fon piyasasında yapısal bir sorun yok" diyen Şimşek, "Yatırımcıların tasarrufları korunacak" mesajı verdi. Tasfiyenin, varlıkların tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmediğini belirten Şimşek, sürecin Borsa İstanbul'da yeni bir satış baskısı oluşturmayacak şekilde planlandığını kaydetti.

ÖDEMELER İKİ BANKA ÜZERİNDEN YAPILACAK

SPK kararına göre tasfiye süreci iki kamu bankası aracılığıyla yürütülecek. Tera Portföy fonlarının saklayıcılığını Türkiye İş Bankası, diğer 6 şirketin fonlarınınkini ise Ziraat Bankası üstlendi. Fon varlıkları Takasbank'ta, bu bankaların hesapları altında saklanacak.

Varlıklar; yatırımcı menfaati, piyasa derinliği ve likidite koşulları gözetilerek kademeli olarak nakde çevrilecek. Elde edilen tutarlar, bankaların belirleyeceği dönemlerde yatırımcıların hesaplarına katılma payları oranında aktarılacak. Daha önce TEFAS'ta verilip gerçekleşmeyen iade talimatlarından doğan tutarlar öncelikli olarak ödenecek. Fonlarda 17 Eylül'den bu yana alım ve iade işlemi yapılamıyor. Bankaların açıklamasına göre tasfiye sürecinin altı ay sürmesi bekleniyor.

EK TEDBİRLER DE DEVREDE

Süreçte başka kurumlar da adım attı. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), bankaların hisse geri alımlarının 31 Aralık 2026'ya kadar çekirdek sermayeden düşülmemesine karar verdi. Merkez Bankası da haftalık repo ihalelerindeki fonlama miktarını artırdı. Tasarruf finansman şirketlerine yönelik ek düzenlemeler yapılması ve bu şirketler için bir teminat havuzu oluşturulması da gündemde.