Bakan Kacır: Yapay zekayı yeni güç alanlarından biri kılacağız

Türkiye'nin yapay zeka alanındaki yetkinliklerini güçlendirmek, teknolojik bağımsızlığını pekiştirmek, ekonomik ve toplumsal değer üretme potansiyelinden azami ölçüde yararlanmak amacıyla hazırlanan Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı (2026-2030), Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasıyla Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, konuya ilişkin sanal medya hesabından yaptığı açıklamada, planın 2030 yılına kadar Türkiye'nin yol haritasını belirleyeceğini belirtti. Bakan Kacır, "2026-2030 Türkiye Yapay Zeka Eylem Planına ilişkin genelge, Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla Resmi Gazete’de yayımlandı. Yapay zeka, yalnızca teknolojik bir alan değil; ekonomik refahın, rekabet gücünün ve egemenlik sınırlarının yeni belirleyicilerinden biri. Türkiye olarak bu dönüşümün seyircisi değil, öncülerinden olacağız. Kendi değerleriyle yapay zeka teknolojileri geliştiren, güvenilir ürün ve hizmetler üreten; sanayiden sağlığa, eğitimden kamu hizmetlerine kadar stratejik alanlarda yapay zeka çözümlerini ölçeklendiren bir Türkiye inşa edeceğiz. Nitelikli insan kaynağımız, güçlü Ar-Ge altyapımız, girişimcilik ekosistemimiz ve üretim kabiliyetimizle Türkiye'yi yapay zeka alanında yatırımın, yeteneğin ve yenilikçi teknolojilerin merkezi haline getireceğiz. Yapay zekayı, Türkiye'nin teknolojik bağımsızlığının ve ekonomik kalkınmasının yeni güç alanlarından biri kılacağız. Yapay zekanın sunduğu imkanlardan milletimizin refahı ve insanlığın ortak faydası için en üst düzeyde yararlanacağız. 2026-2030 Türkiye Yapay Zeka Eylem Planımız milletimize hayırlı olsun" ifadelerini kullandı.

4 TEMEL EKSEN ÜZERİNE KURULDU, HEDEF 1 TRİLYON LİRAYI AŞAN EKONOMİK DEĞER

Öte yandan, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, 2021-2025 dönemini kapsayan Ulusal Yapay Zeka Stratejisi’nin kazanımları üzerine inşa edilen ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda; kamu, özel sektör, üniversiteler ile sivil toplum kuruluşlarının iş birliğiyle hazırlanan eylem planı, Türkiye'nin yapay zeka vizyonunu geleceğe taşıyacak somut bir yol haritası sunuyor. İnsan odaklılık, güvenilirlik, etik sorumluluk, dijital egemenlik ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda şekillendirilen Eylem Planı; 'Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet' olmak üzere 4 temel eksen üzerine kuruldu. Plan kapsamında yapay zeka ekosisteminin enerji, hesaplama donanımı, altyapı, modeller/veri ve uygulamalardan oluşan 5 temel katmanının yanı sıra yetenek, finansman ve düzenleme alanlarını güçlendirmeye yönelik 16 öncelikli eylem hayata geçirilecek. Kamu kaynakları ile özel sektör yatırımlarının ortak hedefler etrafında mobilize edilmesiyle Türkiye’nin yapay zeka alanında yalnızca tüketen değil; geliştiren, üreten, ihraç eden ve güvenilir şekilde yöneten bir ülke konumuna ulaşması ve 1 trilyon lirayı aşan bir ekonomik değer oluşturulması hedefleniyor.

100 BİN YAPAY ZEKA UYGULAMA PROFESYONELİ YETİŞTİRİLECEK

Eylem Planı'nın uygulanması, ilgili kamu kurumlarının koordinasyonunda performans göstergeleri ve şeffaf izleme mekanizmalarıyla takip edilecek. Yol haritası doğrultusunda 2026-2027 döneminde temel yönetişim yapılarının kurulması, sektörel veri alanlarının pilotlanması, kamuda öncü yapay zeka uygulamalarının devreye alınması ve hesaplama kapasitesine dönük yatırımların şekillendirilmesi hedefleniyor. 2028-2030 döneminde ise pilot uygulamaların yurt geneline ölçeklendirilmesi, geliştirilen yerli ve sektörel modellerin ticarileştirilmesi ve uluslararası stratejik iş birliklerinin derinleştirilmesi önceliklendirilecek. Stratejik insan kaynağı hedefleri doğrultusunda, e-Devlet Kapısı üzerinden tüm vatandaşların yapay zeka yetkinlik düzeylerini ölçebilecekleri ve kişiye özel gelişim haritalarına yönlendirilebilecekleri ulusal bir değerlendirme altyapısı kurulacak. Toplam 5 milyon vatandaşa yapay zeka farkındalığının kazandırılmasının amaçlandığı süreçte; ekosisteme 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanı ile 100 bin yapay zeka uygulama profesyoneli yetiştirilmesi planlanıyor.

ÖZEL SEKTÖRDEN 500 MİLYAR LİRA TUTARINDA YATIRIM MOBİLİZE EDİLECEK

Altyapı, teknoloji ve yatırım hedefleri kapsamında ise 1 Gigavat veri merkezi kurulu gücüne ulaşılması; araştırmacılar, girişimler ve KOBİ'ler için dünya standartlarında yüksek hesaplama kapasitesinin doğrudan erişime açılması öngörülüyor. Özel sektörden 500 milyar TL tutarında yatırımın harekete geçirileceği plan dahilinde; sektörel temel modeller geliştirilecek, fiziksel yapay zeka ve robotik alanında yerli üretim yetkinlikleri artırılacak ve en az 5 öncelikli sektörde düzenleyici deney alanları faaliyete geçirilecek. Tüm kamu kurum ve kuruluşlarının uygulama sürecinde etkin rol üstleneceği Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı dokümanının detaylarına, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın resmi internet adresi olan 'www.sanayi.gov.tr/yapayzekaeylemplani' üzerinden erişilebilecek.