Bakan Kacır: 22 yılda teknoloji ihracatı 11 kat arttı

Bakan Kacır, Altınbaş Üniversitesi'nin düzenlediği "2025-2026 Akademik Yılı ve Altınbaş Teknopark Açılış Töreni"nde yaptığı konuşmada, teknolojiyle bağımsız olmadan ekonomide bağımsızlığın mümkün olmadığını dile getirdi.

Kacır, Türk sanayisinin bugün pek çok alanda sadece Avrupa'nın değil, sadece bölgesinin değil, dünyanın en önemli üretim güçlerinden biri olduğunu vurguladı.

Türkiye'nin yılda 37 milyar doların üzerinde otomotiv, 30 milyar doların üzerinde kimya, 28 milyar dolar düzeyinde makine ihracatı olan bir ülke olduğunu aktaran Kacır, Türkiye'nin bugün ticari araç, demir çelik ve güneş paneli üretiminde Avrupa'da bir numara olduğunun altını çizdi.

Kacır, Türkiye'nin askeri sınıf insansız hava aracı üretiminde dünyada bir numara olduğunu ifaderek, şöyle konuştu:

"Büyük bir üretim gücüyüz ve özellikle 2002 ile bugünü kıyasladığımızda her alanda üretim kapasitemizi artırdığımızı kimi alanlarda 2-3 misli, kimi alanlarda 10-15 misli daha fazla üretim ve ihracat yapabilen bir ülke olmayı başardık. Türkiye'de 2000'li yılların başında otomobil fabrikaları vardı ama Türkiye'de yılda yapılan otomobil üretimi yaklaşık 350 bin düzeyindeydi. Geçtiğimiz yıl Türkiye'de 1 milyon 400 bin araç üretildi. Türkiye'de beyaz eşya yılda 6 milyon adet düzeyindeydi. Geçtiğimiz yıl Türkiye'de 32 milyon beyaz eşya üretildi.

Demir çelik üretimi aynı dönemde 2 mislini aştı. Bütün sektörlere baktığımızda Türkiye'nin 2002 yılından bu yana gelişmeyle üretim kapasitesini büyüttüğünü görmemiz mümkün. Pandemide küresel ticaret zincirlerinde değer zincirlerinde büyük bir kırılma yaşandı. Türkiye bu dönemin özellikle pandemiyle birlikte ortaya çıkan gelişmelerin kazanan ülkelerinden biri oldu. Türkiye 2000'li yıllardan itibaren araştırma, geliştirme, inovasyon, üniversite sanayi iş birliği politikalarında atılan adımların da neticesi olarak yüksek ve orta yüksek teknoloji dediğimiz yani kilogram değeri çok daha fazla katma değeri çok daha yüksek olan ürünleri üretme ve ihraç etme konusunda bir sıçrama kaydetti."

Kacır, 2002 yılında yüksek ve orta yüksek teknolojili ürünlerin toplam ihracatının 10 milyar dolar düzeyinde olduğunu belirterek, Türkiye'nin son 12 ayda 109 milyar dolara yakın yüksek ve orta yüksek teknolojili ürün ihracatı gerçekleştirdiğini söyledi.

Türkiye'nin bütün bu hikayesinin arkasında aslında son 22 yıllık dönemde AR-GE'de elde ettiği kabiliyetler olduğunu dile getiren Kacır, "Bakın Türkiye'nin AR-GE harcamaları bu dönemde. Yıllık 1 milyar 200 milyon dolardan 19,9 milyar dolara yükseldi. Milli gelirden AR-GE'ye ayırdığımız pay binde 5'ten yüzde 1,46'ya yükseldi." ifadelerini kullandı.

"Özel sektör Türkiye'de AR-GE'nin öncüsü haline geldi"

Bakan Kacır, özel sektörün Türkiye'de AR-GE'nin öncüsü haline geldiğini, toplam AR-GE harcamalarının yüzde 29'u özel sektörde iken, şimdi yüzde 65'inin özel sektör tarafından yapıldığını söyledi.

Kacır, "2002 yılında Türkiye'nin AR-GE insan kaynağı 29 bindi. Geçen yıl 311 bine erişti. Türkiye adeta bir AR-GE ordusu inşa etmiş oldu. Türkiye'de yapılan bir yıllık patent başvuru sayısı 414'tü. Geçen yıl 10 binden fazla patent başvurusu gerçekleşti." bilgisini paylaştı.

Türkiye'nin 2002 yılında yılda 1 milyar dolar satış gerçekleştiren bir savunma sanayisi ekosisteminin olduğunu belirten Kacır, savunma ve havacılık ekosisteminde 62 projenin devam ettiğini bildirdi.

Kacır, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bugün müesseselerimiz yılda 20 milyar doların üzerinde satış yapabilecek bir başarı elde etmişler. O projelerin sayısı 62'den 1400'ün üzerine yükselmiş ve savunma ve havacılık ihracatı Türkiye'nin 248 milyon dolardan 8,4 milyar dolara erişmiş. Son 22-23 yıllık dönemde halihazırda Türk savunma sanayi elde ettiği başarılarla bütün dünyanın büyük bir dikkat ve merakla, dostlarımızın büyük bir teveccüh ve takdirle, hasımlarımızın büyük bir endişeyle izlediği işler olacak orada. Bakanlığımız aynı zamanda bölgesel kalkınmadan sorumlu bakanlık. Kalkınma ajansları, Güneydoğu Anadolu Projesi, Doğu Anadolu Projesi, Doğu Karadeniz Projesi, Konya Ovası Projesi Bakanlığımıza bağlı yapılar. Bir yandan Türkiye'yi ulusal hedeflerine Milli Teknoloji Hamlesi hedeflerine taşırken bir yandan da hiçbir bölgeyi hiçbir şehri geride bırakmama anlayışıyla her bir şehrin potansiyelini, daha hızlı dönüştürme anlayışıyla yerel kalkınma hamlesi gayretimizi sürdürüyoruz."

Türkiye'nin organize sanayi bölgelerinde 61 bine yakın fabrikanın üretime devam ettiğini aktaran Kacır, "Muazzam bir güç bu. 2 milyon 700 bin kişi Türkiye'nin organize sanayi bölgelerinde çalışıyor." ifadelerini kullandı.

Kacır, Türk sanayisinin ülke genelinde yeniden konumlandırmak için çok kapsamlı bir hazırlık içinde olduklarının altını çizdi.

Türkiye'nin bir KOBİ cenneti, KOBİ ülkesi olduğunu anlatan Kacır, "3,5 milyon küçük ve orta büyüklükte işletme var Türkiye'de. KOBİ'ler istihdamın yüzde 70'ten fazlasını sağlıyorlar." diye konuştu.

Kacır, bilim insanlarına da yine bu dönemde 400 binden fazla projede 40 milyar liranın üzerinde bir destek sunduklarını ifade ederek, "Biz teknoloji girişimciliğini çok önemsiyoruz. Teknoloji girişimleri dünyayı hızla dönüştürüyor." değerlendirmesinde bulundu.

"Türkiye insansız hava aracı pazarının 3'te 2'sini elinde tutmayı başardı"

Her yıl Türkiye'de yaklaşık 1 milyar dolar teknoloji girişimlerine yatırım yapıldığını dile getiren Kacır, sözlerine şöyle devam etti:

"Bu, teknoloji girişimlerimizin büyümesini, ölçeklenmesini milyar dolar değerlere erişmesini yani 'unicorn (Turcorn)' olmasını mümkün kılıyor. Dünyada çok sayıda ülke teknoloji geliştiriyor, üretiyor. Herkes ürününü, hizmetini dünyaya sunma gayreti içinde ve herkes için de yepyeni fırsatlar var. Dünyanın en gelişmiş havacılık ülkeleri yeni nesil havacılıkta Türkiye'nin teknolojisiyle işbirliği yapmak istiyorlar. Demek ki bu paradigma değişimine odaklanmak, başka ülkelerin milyarlarca dolar harcayarak, on binlerce, yüz binlerce insanla, onlarca yılda yaptıkları işleri taklit etmek, kopyalayıp yapıştırmak yerine kendi yol haritanızı oluşturmak ve geleceğin teknolojilerine, kamu politikalarıyla özel sektör girişimleriyle eş zamanlı atılan adımlar sayesinde yönelmek, Türkiye'ye bu büyük başarıyı getirdi. Bugün insansız hava aracı pazarında dünyada yüzde 68'lik bir paya sahip Türk firmaları, bu muazzam bir başarı hikayesi. Bu pazarda Çin, Amerika, İsrail var. Dolayısıyla pek çok ülke bu pazarda ürün satıyor, satmaya çalışıyor ve Türkiye bu pazarın 3'te 2'sini elinde tutmayı başardı. Çünkü bizim ürünlerimiz onlarınkinden çok daha iyi."

Kacır, "Başka kritik alan uzay, havacılık için hem savunma sanayi için hem de artık günümüzde kullandığımız, sivil alanda kullandığımız pek çok teknoloji için uzay, ana altyapıyı oluşturuyor." ifadelerini kullandı. Kacır, Türkiye'nin uzay alanında da savunma sanayisindekine benzer bir yolculuk içinde olduğunu sözlerini ekledi.