Baharın uyanışı, bugünün coşkusu: Nevruz Bayramı

Nevruz Bayramı, her yıl 21 Mart’ta baharın gelişini, doğanın yeniden canlanmasını, bolluk ve bereketi simgeleyen kadim bir bayram olarak kutlanıyor. Nevruz, kökeni çok eskiye dayanan ve yaklaşık 3.000 ila 5.000 yıllık bir geçmişe sahip olduğu belirtilen, baharın gelişini ve doğanın uyanışını simgeleyen kadim bir bayram olarak biliniyor.

“Yeni gün” anlamına gelen Nevruz, Türk dünyası başta olmak üzere geniş bir coğrafyada yılın başlangıcı kabul edilen önemli bir gelenektir. Ergenekon’dan çıkışı, yeniden doğuşu ve dirilişi simgeleyen bu özel gün; birlik, beraberlik ve dayanışma duygularını pekiştiren köklü bir kültürel miras olarak nesiller boyunca yaşatılmaya devam ediyor.

21 Mart, Orta Asya, Orta Doğu, Balkanlar, Kırım ve Doğu Avrupa’da Nevruz, Novruz, Newroz, Navruz gibi isimlerle kutlanıyor. Genellikle sadece ilkbaharın değil, yeni bir yılın da başlangıcı sayılıyor. Eski Türk, İran, Hint takvimlerinde yeni yıl, 21 Mart ile başlıyor. Yaygınlığı nedeniyle, Nevruz, Eski Dünya’nın en yaygın bayramı niteliğinde.

Yeni gün ve doğanın uyanışı: Farsça kökenli "yeni gün" anlamına gelen Nevruz, gece ve gündüzün eşitlendiği (ekinoks) 21 Mart'ta doğanın uyanışını, karların erimesini ve baharı müjdeliyor.

Kültürel köken ve ergenekon: Türklerde Ergenekon Destanı'na dayanan bu gün, demir dağın eritilip yeniden tarih sahnesine çıkışı, yani diriliş ve özgürlük günü olarak kabul ediliyor.

Birlik ve dayanışma: Toplumsal dayanışmayı güçlendiren Nevruz'da dargınlar barışır, mezarlıklar ziyaret edilir, fakirlere yardım edilir.

Bolluk ve bereket ritüelleri: Evlerin temizlenmesi, yeni kıyafetlerin giyilmesi, Nevruz ateşinden atlanması ve özel yemeklerin yapılması (örneğin Nevruz sofrası) bolluk ve bereket getireceğine inanılan geleneklerdir.

Ortak kültürel miras: Türk dünyasında (Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan vb.) ve geniş bir coğrafyada, 2010 yılından bu yana Birleşmiş Milletler tarafından "Uluslararası Nevruz Günü" olarak resmiyet kazanmış ortak bir kültür değeridir.

Siyasilerden peş peşe Nevruz mesajları

Nevruz ateşi: Üzerinden atlanarak arınma ve yenilenmeyi temsil ediyor.

Bahar temizliği: Fiziksel ve ruhsal arınmayı sembolize eder.

Semeni: Yeşeren buğday veya mercimek, bereketin simgesidir.

Nevruz, sadece bir takvim değişikliği değil, aynı zamanda dostluk, kardeşlik ve ortak kültürel değerlerin kutlandığı, tabiatla bütünleşilen önemli bir gün olarak biliniyor.

Türkiye’de genelde bir iki günlük kutlamalar yapılsa da Azerbaycan, Türkmenistan gibi ülkelerde, kutlamalar bir hafta öncesinden başlıyor.

Kutlamaların gelenekleri arasında buğday çimi yetiştirme, bayram temizliği yapma, bugüne özel pilavlar hazırlama, yumurta boyama, süsleme ve ateş yakma başta geliyor.

Nevruz’da yeni kıyafetler giymek, süslenmek, ateşin üzerinden atlamak gibi gelenekler de yerine getiriliyor.

Geleneksel olarak hem yeni yılın hem de baharın gelişinin kutlandığı Nevruz, İran’da da doğanın yeniden canlanışının habercisi olarak kabul ediliyor. “Yeni gün” anlamına gelen bu kadim gelenek, üç bin yılı aşkın geçmişiyle dünyanın en eski bayramlarından biri olarak biliniyor. Bu yıl ise İranlılar, Nevruz’u 20 Mart’ta, savaşın gölgesinde kutlayacak.

Suriye’nin başkenti Şam’da baharın gelişini müjdeleyen Nevruz Bayramı dolayısıyla kutlamalar yapıldı.

Kürt nüfusun yoğun olarak yaşadığı Rükneddin Mahallesi’nde, Nevruz kutlamaları kapsamında geleneksel kıyafetler giyen yüzlerce Suriyeli, özgün müzikler eşliğinde halay çekti.

Nevruz’un simgesi olan meşaleler yakıldı, yürüyüşler yapıldı.

Baharın gelişini ve doğanın yeniden uyanışını kutlayan katılımcılar sık sık birlik, dayanışma ve barış mesajları verdi.

Irak'ın Erbil, Duhok ve Süleymaniye kentlerinde baharın habercisi Nevruz Bayramı kutlandı.

Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) yetkilileri, ABD-İsrail ile İran arasında devam eden savaş nedeniyle oluşan güvenlik endişelerini gerekçe göstererek bu yıl resmi tören ve kutlamaların yapılmayacağını açıklamıştı.

Resmi açıklamalara rağmen, Ramazan ve Nevruz Bayramı'nı bir arada yaşayan Erbilliler, geleneği bozmayarak kutlamalara katıldı.

Tarihi Erbil Kalesi'nde düzenlenen Nevruz programına Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) lideri Mesud Barzani, IKBY Başbakanı Mesrur Barzani ve Erbil Valisi Ümid Hoşnav başta olmak üzere yetkililer ile Erbil halkı katıldı. Erbil Kalesi'ndeki Nevruz ateşini Mesud Barzani yaktı.

Süleymaniye'de resmi kutlama yapılmasa da halk, alınan güvenlik önlemleri altında kutlama yaptı.

Duhok'un Akre ilçesinde ise Nevruz, meşale alayıyla kutlandı; katılımcılar ilçenin arkasındaki dağa tırmanarak tepede Nevruz ateşini yaktı.

Irak'ın birçok kentinde, baharın başlangıcını simgeleyen Nevruz Bayramı dolayısıyla çeşitli etkinlikler düzenleniyor. (AA)